{"id":10067,"date":"2019-04-13T19:28:38","date_gmt":"2019-04-13T12:28:38","guid":{"rendered":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/?p=10067"},"modified":"2019-04-13T19:28:39","modified_gmt":"2019-04-13T12:28:39","slug":"christus-vivit-chuong-iii","status":"publish","type":"post","link":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/christus-vivit-chuong-iii\/","title":{"rendered":"CHRISTUS VIVIT &#8211; CHUONG III"},"content":{"rendered":"<p><strong>Lm. L\u00ea C\u00f4ng \u0110\u1ee9c, PSS., d\u1ecbch<\/strong><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong><em>CH\u01af\u01a0NG BA<\/em><\/strong><\/p>\n<p><strong>\u00a0<\/strong><\/p>\n<p><strong>C\u00c1C CON L\u00c0 \u201cHI\u1ec6N T\u1ea0I\u201d C\u1ee6A THI\u00caN CH\u00daA \u00a0<a href=\"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Christus-vivit-208x291-1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-thumbnail wp-image-10063\" src=\"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Christus-vivit-208x291-1-150x150.jpg\" alt=\"\" width=\"150\" height=\"150\" \/><\/a><\/strong><!--more--><!--more--><\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<ol start=\"64\">\n<li>Sau khi l\u01b0\u1edbt qua L\u1eddi Ch\u00faa, ch\u00fang ta kh\u00f4ng th\u1ec3 duy ch\u1ec9 n\u00f3i r\u1eb1ng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb l\u00e0 t\u01b0\u01a1ng lai c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi. H\u1ecd l\u00e0 hi\u1ec7n t\u1ea1i c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi; ngay l\u00fac n\u00e0y \u0111\u00e2y, h\u1ecd \u0111ang gi\u00fap l\u00e0m phong ph\u00fa th\u1ebf gi\u1edbi. C\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb kh\u00f4ng c\u00f2n l\u00e0 nh\u1eefng tr\u1ebb con n\u1eefa. H\u1ecd \u0111\u00e3 t\u1edbi l\u00fac b\u1eaft \u0111\u1ea7u \u0111\u1ea3m nh\u1eadn nhi\u1ec1u tr\u00e1ch nhi\u1ec7m, chia s\u1ebb v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn trong vi\u1ec7c ph\u00e1t tri\u1ec3n gia \u0111\u00ecnh, x\u00e3 h\u1ed9i v\u00e0 Gi\u00e1o h\u1ed9i. Tuy nhi\u00ean, th\u1eddi \u0111\u1ea1i \u0111ang thay \u0111\u1ed5i, khi\u1ebfn ch\u00fang ta t\u1ef1 h\u1ecfi: Ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb h\u00f4m nay th\u1ef1c s\u1ef1 th\u00edch g\u00ec? \u0110i\u1ec1u g\u00ec \u0111ang di\u1ec5n ra trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee7a h\u1ecd?<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>V\u1ec1 m\u1eb7t t\u00edch c\u1ef1c <\/strong><\/p>\n<ol start=\"65\">\n<li>Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng nh\u00ecn nh\u1eadn r\u1eb1ng c\u00e1c th\u00e0nh vi\u00ean trong Gi\u00e1o h\u1ed9i kh\u00f4ng lu\u00f4n lu\u00f4n \u00e1p d\u1ee5ng c\u00e1ch ti\u1ebfp c\u1eadn c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu. Thay v\u00ec ch\u00fa \u00fd l\u1eafng nghe ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb, \u201cr\u1ea5t th\u01b0\u1eddng c\u00f3 m\u1ed9t xu h\u01b0\u1edbng \u0111\u01b0a ra nh\u1eefng c\u00e2u tr\u1ea3 l\u1eddi \u0111\u00f3ng g\u00f3i s\u1eb5n v\u00e0 nh\u1eefng gi\u1ea3i ph\u00e1p ti\u1ec1n ch\u1ebf, m\u00e0 kh\u00f4ng cho ph\u00e9p h\u1ecd n\u00eau l\u00ean nh\u1eefng c\u00e2u h\u1ecfi th\u1ef1c s\u1ef1 c\u1ee7a h\u1ecd, c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u1ed1i m\u1eb7t v\u1edbi nh\u1eefng th\u00e1ch \u0111\u1ed1 m\u00e0 h\u1ecd \u0111\u1ec1 ra\u201d. [24] Nh\u01b0ng m\u1ed9t khi Gi\u00e1o h\u1ed9i g\u1ea1t b\u1ecf c\u00e1c \u0111\u1ecbnh ki\u1ebfn ch\u1eadt h\u1eb9p v\u00e0 nghi\u00eam t\u00fac l\u1eafng nghe nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb, th\u00ec s\u1ef1 th\u1ea5u c\u1ea3m n\u00e0y s\u1ebd l\u00e0m cho Gi\u00e1o h\u1ed9i n\u00ean phong ph\u00fa, v\u00ec \u201cn\u00f3 cho ph\u00e9p ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb \u0111\u00f3ng g\u00f3p cho c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n, gi\u00fap c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n bi\u1ebft tr\u00e2n tr\u1ecdng nh\u1eefng c\u1ea3m th\u1ee9c m\u1edbi v\u00e0 kh\u1ea3o s\u00e1t nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 m\u1edbi\u201d. [25]<\/li>\n<li>Ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 th\u01b0\u1eddng b\u1ecb c\u00e1m d\u1ed7 \u0111\u1ec3 li\u1ec7t k\u00ea t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c v\u1ea5n \u0111\u1ec1 v\u00e0 c\u00e1c nh\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a gi\u1edbi tr\u1ebb. C\u00f3 l\u1ebd m\u1ed9t s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd \u1ee7ng h\u1ed9 \u0111i\u1ec1u \u0111\u00f3, cho r\u1eb1ng nh\u01b0 v\u1eady ch\u00fang ta t\u1ecf ra s\u1eafc s\u1ea3o trong vi\u1ec7c nh\u1eadn \u0111\u1ecbnh nh\u1eefng kh\u00f3 kh\u0103n v\u00e0 nh\u1eefng nguy hi\u1ec3m. Nh\u01b0ng m\u1ed9t th\u00e1i \u0111\u1ed9 nh\u01b0 th\u1ebf s\u1ebd d\u1eabn t\u1edbi \u0111i\u1ec1u g\u00ec n\u1ebfu kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 xa c\u00e1ch h\u01a1n, \u00edt g\u1ea7n g\u0169i h\u01a1n, v\u00e0 \u00edt s\u1ef1 h\u1ed7 tr\u1ee3 nhau h\u01a1n?<\/li>\n<li>B\u1ea5t c\u1ee9 ai \u0111\u01b0\u1ee3c k\u00eau g\u1ecdi tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t ph\u1ee5 huynh, m\u1ee5c t\u1eed hay ng\u01b0\u1eddi h\u01b0\u1edbng d\u1eabn c\u1ee7a c\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb th\u00ec ph\u1ea3i c\u00f3 t\u1ea7m nh\u00ecn xa, \u0111\u1ec3 bi\u1ebft tr\u00e2n tr\u1ecdng ng\u1ecdn \u0111\u00e8n c\u00f2n leo l\u00e9t ch\u00e1y, tr\u00e2n tr\u1ecdng c\u00e2y lau mong manh d\u00f9 b\u1ecb d\u1eadp v\u00f9i nh\u01b0ng ch\u01b0a \u0111\u1ee9t g\u00e3y (x. Is 42,3). \u0110\u00f3 l\u00e0 c\u00e1i kh\u1ea3 n\u0103ng nh\u00ecn th\u1ea5y \u0111\u01b0\u1eddng \u0111i n\u01a1i m\u00e0 k\u1ebb kh\u00e1c ch\u1ec9 th\u1ea5y c\u00e1c b\u1ee9c t\u01b0\u1eddng, kh\u1ea3 n\u0103ng nh\u1eadn ra ti\u1ec1m n\u0103ng n\u01a1i m\u00e0 k\u1ebb kh\u00e1c ch\u1ec9 th\u1ea5y hi\u1ec3m h\u1ecda. \u0110\u00f3 l\u00e0 c\u00e1ch m\u00e0 Thi\u00ean Ch\u00faa Cha nh\u00ecn m\u1ecdi s\u1ef1; Ng\u00e0i bi\u1ebft c\u00e1ch n\u00e2ng niu nu\u00f4i d\u01b0\u1ee1ng nh\u1eefng h\u1ea1t gi\u1ed1ng thi\u1ec7n h\u1ea3o trong tr\u00e1i tim nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb. V\u00ec th\u1ebf t\u00e2m h\u1ed3n m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c xem l\u00e0 \u201c\u0111\u1ea5t th\u00e1nh\u201d, n\u01a1i mang c\u00e1c h\u1ea1t gi\u1ed1ng s\u1ef1 s\u1ed1ng th\u1ea7n linh; ch\u00fang ta ph\u1ea3i \u201cc\u1edfi gi\u00e0y ra\u201d tr\u01b0\u1edbc khi \u0111\u1ebfn g\u1ea7n v\u00e0 b\u01b0\u1edbc s\u00e2u h\u01a1n v\u00e0o M\u1ea7u nhi\u1ec7m.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Nhi\u1ec1u c\u00e1ch \u0111\u1ec3 tr\u1ebb trung<\/strong><\/p>\n<ol start=\"68\">\n<li>H\u1eb3n ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 v\u1ebd m\u1ed9t b\u1ee9c tranh v\u1ec1 gi\u1edbi tr\u1ebb ng\u00e0y nay, nh\u01b0ng tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft t\u00f4i mu\u1ed1n l\u00e0m vang \u00e2m l\u1ea1i ghi nh\u1eadn c\u1ee7a c\u00e1c Ngh\u1ecb ph\u1ee5 Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng r\u1eb1ng \u201cvi\u1ec7c qui t\u1ee5 Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng \u0111\u00e3 bao g\u1ed3m s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n v\u00e0 \u0111\u00f3ng g\u00f3p c\u1ee7a nhi\u1ec1u v\u00f9ng kh\u00e1c nhau tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, v\u00e0 \u0111\u00e3 b\u1ed9c l\u1ed9 v\u1ebb \u0111\u1eb9p c\u1ee7a ch\u00fang ta x\u00e9t nh\u01b0 Gi\u00e1o h\u1ed9i ho\u00e0n v\u0169. Trong m\u1ed9t b\u1ed1i c\u1ea3nh ng\u00e0y c\u00e0ng to\u00e0n c\u1ea7u h\u00f3a, c\u00e1c Ngh\u1ecb ph\u1ee5 Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng mong mu\u1ed1n nh\u1ea5n m\u1ea1nh \u0111\u00fang m\u1ee9c nhi\u1ec1u s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t v\u1ec1 c\u00e1c b\u1ed1i c\u1ea3nh v\u00e0 c\u00e1c n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a \u1ea5y, ngay c\u1ea3 trong ph\u1ea1m vi m\u1ed7i qu\u1ed1c gia. C\u00f3 nhi\u1ec1u th\u1ebf gi\u1edbi c\u1ee7a tu\u1ed5i tr\u1ebb ng\u00e0y nay, \u0111\u1ebfn n\u1ed7i t\u1ea1i m\u1ed9t s\u1ed1 n\u01b0\u1edbc ng\u01b0\u1eddi ta c\u00f3 khuynh h\u01b0\u1edbng n\u00f3i v\u1ec1 \u2018gi\u1edbi tr\u1ebb\u2019 \u1edf s\u1ed1 nhi\u1ec1u. Nh\u00f3m tu\u1ed5i \u0111\u01b0\u1ee3c quan ni\u1ec7m b\u1edfi Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng (16-29 tu\u1ed5i) kh\u00f4ng bi\u1ec3u th\u1ecb m\u1ed9t ph\u1ea1m tr\u00f9 thu\u1ea7n nh\u1ea5t, nh\u01b0ng bao g\u1ed3m c\u00e1c nh\u00f3m kh\u00e1c nhau, m\u1ed7i nh\u00f3m c\u00f3 kinh nghi\u1ec7m s\u1ed1ng ri\u00eang c\u1ee7a m\u00ecnh\u201d. [26]<\/li>\n<li>C\u0169ng t\u1eeb m\u1ed9t quan \u0111i\u1ec3m nh\u00e2n kh\u1ea9u h\u1ecdc, m\u1ed9t s\u1ed1 n\u01b0\u1edbc c\u00f3 nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb, trong khi nh\u1eefng n\u01b0\u1edbc kh\u00e1c c\u00f3 sinh su\u1ea5t r\u1ea5t th\u1ea5p. \u201cM\u1ed9t y\u1ebfu t\u1ed1 ph\u00e2n bi\u1ec7t kh\u00e1c n\u1eefa, \u0111\u00f3 l\u00e0 y\u1ebfu t\u1ed1 l\u1ecbch s\u1eed: c\u00f3 nh\u1eefng qu\u1ed1c gia v\u00e0 l\u1ee5c \u0111\u1ecba thu\u1ed9c truy\u1ec1n th\u1ed1ng Kit\u00f4 gi\u00e1o c\u1ef1u tr\u00e0o, v\u1edbi n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a \u0111\u01b0\u1ee3c ghi d\u1ea5u s\u00e2u xa b\u1edfi m\u1ed9t k\u00fd \u1ee9c kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecb th\u1ea3n nhi\u00ean g\u1ea1t b\u1ecf, trong khi nhi\u1ec1u qu\u1ed1c gia v\u00e0 l\u1ee5c \u0111\u1ecba kh\u00e1c \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng b\u1edfi nh\u1eefng truy\u1ec1n th\u1ed1ng t\u00f4n gi\u00e1o kh\u00e1c, n\u01a1i m\u00e0 s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a Kit\u00f4 gi\u00e1o ch\u1ec9 r\u1ea5t nh\u1ecf nhoi \u2013 v\u00e0 nhi\u1ec1u tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p ch\u1ec9 m\u1edbi hi\u1ec7n di\u1ec7n g\u1ea7n \u0111\u00e2y th\u00f4i. Ngo\u00e0i ra, t\u1ea1i nh\u1eefng n\u01a1i kh\u00e1c, c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n Kit\u00f4 h\u1eefu v\u00e0 gi\u1edbi tr\u1ebb c\u1ee7a c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n \u1ea5y \u0111ang kinh nghi\u1ec7m s\u1ef1 b\u00e1ch h\u1ea1i\u201d. [27] C\u0169ng c\u1ea7n ph\u1ea3i ph\u00e2n bi\u1ec7t gi\u1eefa nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb \u201c\u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfp c\u1eadn ng\u00e0y c\u00e0ng nhi\u1ec1u c\u01a1 h\u1ed9i do n\u1ec1n to\u00e0n c\u1ea7u h\u00f3a cung \u1ee9ng v\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb s\u1ed1ng ngo\u00e0i r\u00eca x\u00e3 h\u1ed9i hay t\u1ea1i c\u00e1c v\u00f9ng th\u00f4n qu\u00ea v\u00e0 nh\u1eadn th\u1ea5y m\u00ecnh b\u1ecb g\u1ea1t ra ngo\u00e0i\u201d. [28]<\/li>\n<li>C\u00f2n nhi\u1ec1u s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t n\u1eefa, kh\u00f3 m\u00e0 kh\u1ea3o s\u00e1t \u1edf \u0111\u00e2y. D\u00f9 sao, thi\u1ebft t\u01b0\u1edfng kh\u00f4ng c\u1ea7n ph\u1ea3i c\u00f3 m\u1ed9t ph\u00e2n t\u00edch r\u1ea5t chi ti\u1ebft v\u1ec1 ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb h\u00f4m nay, v\u1ec1 \u0111\u1eddi s\u1ed1ng v\u00e0 kinh nghi\u1ec7m c\u1ee7a h\u1ecd. Song t\u00f4i c\u0169ng kh\u00f4ng mu\u1ed1n b\u1ecf qua th\u1ef1c t\u1ebf \u1ea5y, v\u00ec th\u1ebf t\u00f4i s\u1ebd t\u1ed5ng h\u1ee3p v\u1eafn t\u1eaft m\u1ed9t s\u1ed1 \u0111\u00f3ng g\u00f3p nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c h\u1ed3i tr\u01b0\u1edbc Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng, v\u00e0 m\u1ed9t s\u1ed1 kh\u00e1c t\u00f4i \u0111\u00e3 nghe t\u1eeb c\u00e1c cu\u1ed9c th\u1ea3o lu\u1eadn.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>M\u1ed9t s\u1ed1 kinh nghi\u1ec7m c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb<\/strong><\/p>\n<ol start=\"71\">\n<li>Tu\u1ed5i tr\u1ebb kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t c\u00e1i g\u00ec \u0111\u1ec3 ng\u01b0\u1eddi ta ph\u00e2n t\u00edch c\u00e1ch tr\u1eebu t\u01b0\u1ee3ng. Th\u1eadt v\u1eady, \u201ctu\u1ed5i tr\u1ebb\u201d kh\u00f4ng t\u1ed3n t\u1ea1i, ch\u1ec9 t\u1ed3n t\u1ea1i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb th\u00f4i, m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi v\u1edbi th\u1ef1c t\u1ebf \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ee7a m\u00ecnh. Trong th\u1ebf gi\u1edbi thay \u0111\u1ed5i r\u1ea5t nhanh ch\u00f3ng h\u00f4m nay, nhi\u1ec1u cu\u1ed9c \u0111\u1eddi \u1ea5y b\u1ecb ph\u01a1i s\u01b0\u1eddn \u0111\u1ec3 h\u1ee9ng ch\u1ecbu \u0111au kh\u1ed5 v\u00e0 b\u1ecb d\u1eabn d\u1ee5.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>S\u1ed1ng trong m\u1ed9t th\u1ebf gi\u1edbi kh\u1ee7ng ho\u1ea3ng<\/strong><\/p>\n<ol start=\"72\">\n<li>C\u00e1c Ngh\u1ecb ph\u1ee5 Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng \u0111au bu\u1ed3n ghi nh\u1eadn r\u1eb1ng \u201cnhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb h\u00f4m nay s\u1ed1ng trong nh\u1eefng v\u00f9ng chi\u1ebfn s\u1ef1 v\u00e0 kinh nghi\u1ec7m b\u1ea1o l\u1ef1c d\u01b0\u1edbi v\u00f4 v\u00e0n h\u00ecnh th\u1ee9c: b\u1eaft c\u00f3c, truy b\u1ee9c, t\u1ed9i ph\u1ea1m c\u00f3 t\u1ed5 ch\u1ee9c, bu\u00f4n ng\u01b0\u1eddi, khai th\u00e1c n\u00f4 l\u1ec7 v\u00e0 t\u00ecnh d\u1ee5c, l\u1ee3i d\u1ee5ng th\u1eddi chi\u1ebfn \u0111\u1ec3 c\u01b0\u1ee1ng hi\u1ebfp, v\u00e2n v\u00e2n. Nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb kh\u00e1c, v\u00ec \u0111\u1ee9c tin c\u1ee7a m\u00ecnh, ph\u1ea3i \u0111\u1ea5u tranh \u0111\u1ec3 t\u00ecm ch\u1ed7 c\u1ee7a m\u00ecnh trong x\u00e3 h\u1ed9i v\u00e0 ph\u1ea3i ch\u1ecbu nh\u1eefng lo\u1ea1i b\u00e1ch h\u1ea1i kh\u00e1c nhau, ngay c\u1ea3 b\u1ecb th\u1ea3m s\u00e1t. Nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb kh\u00e1c, do b\u1ecb \u00e9p bu\u1ed9c hay do b\u1edfi kh\u00f4ng c\u00f3 ch\u1ecdn l\u1ef1a n\u00e0o kh\u00e1c, ph\u1ea3i s\u1ed1ng b\u1eb1ng vi\u1ec7c ph\u1ea1m t\u1ed9i \u00e1c v\u00e0 nh\u1eefng h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng b\u1ea1o l\u1ef1c: c\u00e1c binh s\u0129 tr\u1ebb em, c\u00e1c b\u0103ng nh\u00f3m t\u1ed9i ph\u1ea1m v\u0169 trang, ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng bu\u00f4n ma t\u00fay, kh\u1ee7ng b\u1ed1, v\u00e2n v\u00e2n. T\u00ecnh tr\u1ea1ng b\u1ea1o l\u1ef1c n\u00e0y h\u1ee7y ho\u1ea1i cu\u1ed9c \u0111\u1eddi nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb. Nh\u1eefng s\u1ef1 l\u1ea1m d\u1ee5ng v\u00e0 nghi\u1ec7n ng\u1eadp, c\u00f9ng v\u1edbi b\u1ea1o l\u1ef1c v\u00e0 v\u1ecdng \u0111\u1ed9ng, l\u00e0 m\u1ed9t s\u1ed1 trong nh\u1eefng l\u00fd do \u0111\u1ea9y ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb v\u00e0o t\u00f9 t\u1ed9i, v\u1edbi t\u1ec9 l\u1ec7 cao h\u01a1n \u0111\u01b0\u1ee3c ghi nh\u1eadn n\u01a1i m\u1ed9t s\u1ed1 nh\u00f3m s\u1eafc t\u1ed9c v\u00e0 x\u00e3 h\u1ed9i n\u00e0o \u0111\u00f3\u201d. [29]<\/li>\n<li>Nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb kh\u00e1c b\u1ecb lung l\u1ea1c b\u1edfi c\u00e1c \u00fd th\u1ee9c h\u1ec7, b\u1ecb s\u1eed d\u1ee5ng v\u00e0 khai th\u00e1c nh\u01b0 bia \u0111\u1ee1 \u0111\u1ea1n hay nh\u01b0 s\u1ee9c m\u1ea1nh tr\u1ea5n \u00e1p \u0111\u1ec3 ti\u00eau di\u1ec7t, kh\u1ee7ng b\u1ed1 hay h\u1ea1 nh\u1ee5c nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. T\u1ec7 h\u01a1n n\u1eefa, nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi trong h\u1ecd r\u1ed1t c\u1ee5c tr\u1edf th\u00e0nh nh\u1eefng con ng\u01b0\u1eddi c\u00e1 nh\u00e2n ch\u1ee7 ngh\u0129a, hay g\u00e2y h\u1ea5n v\u00e0 nghi ng\u1edd ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c; b\u1eb1ng c\u00e1ch n\u00e0y, h\u1ecd tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t m\u1ee5c ti\u00eau d\u1ec5 d\u00e0ng cho nh\u1eefng s\u00e1ch l\u01b0\u1ee3c b\u1ea1o t\u00e0n c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00f3m ch\u00ednh tr\u1ecb hay c\u00e1c th\u1ebf l\u1ef1c kinh t\u1ebf.<\/li>\n<li>\u201cCon s\u1ed1 c\u00f2n \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o h\u01a1n n\u1eefa tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, \u0111\u00f3 l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb b\u1ecb g\u1ea1t ra r\u00eca c\u00e1ch n\u00e0y hay c\u00e1ch kh\u00e1c, v\u00e0 b\u1ecb x\u00e3 h\u1ed9i t\u1ea9y chay v\u00ec c\u00e1c l\u00fd do t\u00f4n gi\u00e1o, s\u1eafc t\u1ed9c hay kinh t\u1ebf. Ch\u00fang ta \u0111\u1eebng qu\u00ean ho\u00e0n c\u1ea3nh kh\u00f3 kh\u0103n c\u1ee7a c\u00e1c thanh ni\u00ean thi\u1ebfu n\u1eef th\u1ea5y m\u00ecnh trong t\u00ecnh tr\u1ea1ng mang thai, trong n\u1ea1n ph\u00e1 thai, n\u1ea1n d\u1ecbch HIV, trong v\u00f4 s\u1ed1 h\u00ecnh th\u1ee9c nghi\u1ec7n ng\u1eadp (ma t\u00fay, c\u1edd b\u1ea1c, phim \u1ea3nh s\u00e1ch b\u00e1o khi\u00eau d\u00e2m, v\u00e2n v\u00e2n), v\u00e0 th\u1ea3m c\u1ea3nh c\u1ee7a c\u00e1c tr\u1ebb em \u0111\u01b0\u1eddng ph\u1ed1 kh\u00f4ng c\u00f3 nh\u00e0 c\u1eeda, gia \u0111\u00ecnh hay ch\u1ed7 d\u1ef1a kinh t\u1ebf\u201d. [30] \u0110\u1ed1i v\u1edbi n\u1eef gi\u1edbi, nh\u1eefng ho\u00e0n c\u1ea3nh n\u00e0y s\u1ebd kh\u00f3 kh\u0103n v\u00e0 kh\u1ed5 s\u1edf g\u1ea5p \u0111\u00f4i.<\/li>\n<li>L\u00e0 Gi\u00e1o h\u1ed9i, ch\u00fang ta kh\u00f4ng th\u1ec3 v\u00f4 c\u1ea3m tr\u01b0\u1edbc nh\u1eefng bi k\u1ecbch \u1ea5y c\u1ee7a c\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb. Ch\u00fang ta kh\u00f4ng bao gi\u1edd \u0111\u01b0\u1ee3c ph\u00e9p tr\u01a1 l\u00ec tr\u01b0\u1edbc c\u00e1c bi k\u1ecbch \u1ea5y, v\u00ec b\u1ea5t c\u1ee9 ai kh\u00f4ng bi\u1ebft kh\u00f3c th\u00ec kh\u00f4ng th\u1ec3 n\u00e0o l\u00e0m m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi m\u1eb9. Ch\u00fang ta mu\u1ed1n kh\u00f3c l\u00ean \u0111\u1ec3 ch\u00ednh x\u00e3 h\u1ed9i c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh \u0111\u00fang ngh\u0129a m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi m\u1eb9 h\u01a1n, \u0111\u1ec3 thay v\u00ec gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi th\u00ec x\u00e3 h\u1ed9i c\u00f3 th\u1ec3 h\u1ecdc bi\u1ebft c\u00e1ch sinh s\u1ea3n, tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t n\u01a1i h\u1ee9a h\u1eb9n c\u1ee7a s\u1ef1 s\u1ed1ng. Ch\u00fang ta kh\u00f3c l\u00ean khi ngh\u0129 v\u1ec1 t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb \u0111\u00e3 b\u1ecb t\u01b0\u1edbc \u0111i m\u1ea1ng s\u1ed1ng do ngh\u00e8o \u0111\u00f3i v\u00e0 b\u1ea1o l\u1ef1c, v\u00e0 ch\u00fang ta k\u00eau g\u1ecdi x\u00e3 h\u1ed9i tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi m\u1eb9 \u00e2n c\u1ea7n h\u01a1n. T\u1ea5t c\u1ea3 n\u1ed7i \u0111au n\u00e0y kh\u00f4ng phai nh\u1ea1t \u0111i; n\u00f3 c\u00f2n \u0111\u00f3 v\u1edbi ch\u00fang ta, v\u00ec th\u1ef1c t\u1ebf nghi\u1ec7t ng\u00e3 kh\u00f4ng c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 b\u1ecb che gi\u1ea5u \u0111\u01b0\u1ee3c n\u1eefa. \u0110i\u1ec1u t\u1ec7 h\u1ea1i nh\u1ea5t ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m, \u0111\u00f3 l\u00e0 h\u00f9a theo c\u00e1i tinh th\u1ea7n th\u1ebf gian m\u00e0 gi\u1ea3i ph\u00e1p c\u1ee7a n\u00f3 duy ch\u1ec9 l\u00e0 ru ng\u1ee7 ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb v\u1edbi nh\u1eefng th\u00f4ng \u0111i\u1ec7p kh\u00e1c, v\u1edbi nh\u1eefng b\u1eadn t\u00e2m kh\u00e1c, v\u1edbi nh\u1eefng theo \u0111u\u1ed5i t\u1ea7m th\u01b0\u1eddng v\u1edb v\u1ea9n.<\/li>\n<li>C\u00f3 l\u1ebd \u201cnh\u1eefng ai trong ch\u00fang ta c\u00f3 m\u1ed9t cu\u1ed9c s\u1ed1ng tho\u1ea3i m\u00e1i d\u1ec5 ch\u1ecbu th\u00ec s\u1ebd kh\u00f4ng bi\u1ebft kh\u00f3c. M\u1ed9t s\u1ed1 th\u1ef1c t\u1ebf trong \u0111\u1eddi s\u1ed1ng ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u00ecn th\u1ea5y b\u1eb1ng \u0111\u00f4i m\u1eaft t\u1eebng \u0111\u1eabm l\u1ec7. Cha mu\u1ed1n m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi trong c\u00e1c con t\u1ef1 h\u1ecfi m\u00ecnh: T\u00f4i c\u00f3 bi\u1ebft kh\u00f3c kh\u00f4ng? T\u00f4i c\u00f3 bi\u1ebft kh\u00f3c khi nh\u00ecn th\u1ea5y m\u1ed9t \u0111\u1ee9a tr\u1ebb b\u1ecb \u0111\u00f3i, b\u1ecb d\u00ednh v\u00e0o ma t\u00fay hay b\u1ee5i \u0111\u1eddi, v\u00f4 gia c\u01b0, b\u1ecb x\u00e3 h\u1ed9i b\u1ecf r\u01a1i, b\u1ea1o h\u00e0nh hay khai th\u00e1c nh\u01b0 m\u1ed9t n\u00f4 l\u1ec7? Hay t\u00f4i ch\u1ec9 bi\u1ebft kh\u00f3c cho m\u00ecnh, nh\u01b0 nh\u1eefng k\u1ebb v\u00f9ng v\u1eb1ng kh\u00f3c \u0111\u00f2i th\u1ee9 g\u00ec \u0111\u00f3 kh\u00e1c?\u201d [31]. C\u00e1c con h\u00e3y h\u1ecdc \u0111\u1ec3 bi\u1ebft kh\u00f3c cho t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng b\u1ea1n tr\u1ebb k\u00e9m may m\u1eafn h\u01a1n m\u00ecnh. Kh\u00f3c c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t di\u1ec5n t\u1ea3 l\u00f2ng th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t v\u00e0 tr\u1eafc \u1ea9n. N\u1ebfu th\u1ea5y n\u01b0\u1edbc m\u1eaft m\u00ecnh kh\u00f4ng tr\u00e0o ra \u0111\u01b0\u1ee3c, c\u00e1c con h\u00e3y xin Ch\u00faa ban cho m\u00ecnh \u01a1n bi\u1ebft kh\u00f3c tr\u01b0\u1edbc nh\u1eefng kh\u1ed5 \u0111au c\u1ee7a tha nh\u00e2n. M\u1ed9t khi c\u00e1c con c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f3c, c\u00e1c con s\u1ebd c\u00f3 th\u1ec3 gi\u00fap \u0111\u1ee1 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u1edbi c\u1ea3 t\u1ea5m l\u00f2ng.<\/li>\n<li>C\u00f3 nh\u1eefng l\u00fac, n\u1ed7i \u0111au n\u01a1i m\u1ed9t s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb th\u1eadt x\u00e9 l\u00f2ng, m\u1ed9t n\u1ed7i \u0111au s\u00e2u th\u1eb3m kh\u00f4ng th\u1ec3 di\u1ec5n t\u1ea3 th\u00e0nh l\u1eddi. H\u1ecd ch\u1ec9 c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i v\u1edbi Ch\u00faa r\u1eb1ng h\u1ecd \u0111ang \u0111au kh\u1ed5 nhi\u1ec1u l\u1eafm, r\u1eb1ng h\u1ecd th\u1eadt kh\u00f3 \u0111\u1ee9ng v\u1eefng, v\u00ec h\u1ecd kh\u00f4ng c\u00f2n tin v\u00e0o ai n\u1eefa. Nh\u01b0ng trong l\u1eddi c\u1ea7u xin th\u1ed1ng thi\u1ebft \u0111\u00f3, h\u1ecd s\u1ebd nghe vang v\u1ecdng nh\u1eefng l\u1eddi c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu: \u201cPh\u00fac cho ai than kh\u00f3c, v\u00ec h\u1ecd s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c an \u1ee7i\u201d (Mt 5,4). M\u1ed9t s\u1ed1 b\u1ea1n tr\u1ebb nam n\u1eef c\u00f3 th\u1ec3 b\u01b0\u1edbc t\u1edbi nh\u1edd nghe l\u1eddi h\u1ee9a \u1ea5y c\u1ee7a Ch\u00faa. \u01af\u1edbc g\u00ec t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb \u0111ang \u0111au kh\u1ed5 c\u1ea3m nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 g\u1ea7n g\u0169i c\u1ee7a m\u1ed9t c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n Kit\u00f4 h\u1eefu c\u00f3 s\u1ee9c l\u00e0m hi\u1ec7n th\u1ef1c l\u1eddi h\u1ee9a \u1ea5y b\u1eb1ng c\u00e1c h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a m\u00ecnh, b\u1eb1ng s\u1ef1 bao b\u1ecdc v\u00e0 s\u1ef1 tr\u1ee3 gi\u00fap c\u1ee5 th\u1ec3 c\u1ee7a m\u00ecnh.<\/li>\n<li>Qu\u1ea3 th\u1ef1c l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi n\u1eafm quy\u1ec1n l\u1ef1c c\u00f3 cung \u1ee9ng s\u1ef1 tr\u1ee3 gi\u00fap n\u00e0o \u0111\u00f3, nh\u01b0ng \u0111i\u1ec1u n\u00e0y th\u01b0\u1eddng g\u1eafn v\u1edbi m\u1ed9t c\u00e1i gi\u00e1 cao. T\u1ea1i nhi\u1ec1u n\u01b0\u1edbc ngh\u00e8o, s\u1ef1 tr\u1ee3 gi\u00fap kinh t\u1ebf t\u1eeb c\u00e1c n\u01b0\u1edbc gi\u00e0u h\u01a1n hay t\u1eeb c\u00e1c t\u1ed5 ch\u1ee9c qu\u1ed1c t\u1ebf th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c r\u00e0ng bu\u1ed9c v\u1edbi vi\u1ec7c ch\u1ea5p nh\u1eadn c\u00e1c quan \u0111i\u1ec3m c\u1ee7a ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y v\u1ec1 t\u00ednh d\u1ee5c, v\u1ec1 h\u00f4n nh\u00e2n, v\u1ec1 s\u1ef1 s\u1ed1ng hay v\u1ec1 c\u00f4ng b\u1eb1ng x\u00e3 h\u1ed9i. T\u00ecnh tr\u1ea1ng th\u1ef1c d\u00e2n \u00fd th\u1ee9c h\u1ec7 n\u00e0y c\u00f3 s\u1ee9c t\u00e0n ph\u00e1 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u0111\u1ed1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb. Ch\u00fang ta c\u0169ng th\u1ea5y c\u00e1ch m\u00e0 m\u1ed9t lo\u1ea1i qu\u1ea3ng c\u00e1o n\u00e0o \u0111\u00f3 d\u1ea1y cho ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean kh\u00f4ng th\u1ecfa m\u00e3n, v\u00e0 \u0111\u00f3ng g\u00f3p v\u00e0o n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a v\u1ee9t b\u1ecf, trong \u0111\u00f3 ch\u00ednh nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb cu\u1ed1i c\u00f9ng b\u1ecb v\u1ee9t b\u1ecf.<\/li>\n<li>N\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a hi\u1ec7n nay khai th\u00e1c h\u00ecnh \u1ea3nh c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb. V\u1ebb \u0111\u1eb9p \u0111\u01b0\u1ee3c g\u1eafn k\u1ebft v\u1edbi m\u1ed9t d\u00e1ng v\u1ebb tr\u1ebb trung, v\u1edbi nh\u1eefng m\u00f3n m\u1ef9 ph\u1ea9m che l\u1ea5p \u0111i d\u1ea5u v\u1ebft c\u1ee7a th\u1eddi gian. Th\u00e2n th\u1ec3 c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u1ea3ng c\u00e1o nh\u01b0 c\u00e1ch \u0111\u1ec3 b\u00e1n c\u00e1c s\u1ea3n ph\u1ea9m. L\u00fd t\u01b0\u1edfng c\u1ee7a v\u1ebb \u0111\u1eb9p l\u00e0 n\u00e9t tr\u1ebb, nh\u01b0ng ch\u00fang ta c\u1ea7n nh\u1eadn ra r\u1eb1ng \u0111i\u1ec1u n\u00e0y ch\u1eb3ng li\u00ean quan bao nhi\u00eau v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb. N\u00f3 ch\u1ec9 c\u00f3 ngh\u0129a r\u1eb1ng nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn mu\u1ed1n n\u00edu gi\u1eef n\u00e9t tr\u1ebb cho m\u00ecnh, ch\u1ee9 kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a r\u1eb1ng h\u1ecd t\u00f4n tr\u1ecdng, y\u00eau th\u01b0\u01a1ng v\u00e0 ch\u0103m s\u00f3c ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb.<\/li>\n<li>M\u1ed9t s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb \u201cc\u1ea3m th\u1ea5y c\u00e1c truy\u1ec1n th\u1ed1ng gia \u0111\u00ecnh c\u00f3 t\u00ednh \u0111\u00e8 n\u00e9n ng\u1ed9t ng\u1ea1t, v\u00e0 h\u1ecd tho\u00e1t ly kh\u1ecfi ch\u00fang do b\u1ecb th\u00fac \u0111\u1ea9y b\u1edfi m\u1ed9t n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a to\u00e0n c\u1ea7u h\u00f3a v\u1ed1n nhi\u1ec1u khi b\u1ecf m\u1eb7c h\u1ecd ch\u1edbi v\u1edbi kh\u00f4ng \u0111i\u1ec3m t\u1ef1a. T\u1ea1i nh\u1eefng v\u00f9ng kh\u00e1c tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, v\u1ea5n \u0111\u1ec1 kh\u00f4ng ch\u1ec9 l\u00e0 xung \u0111\u1ed9t th\u1ebf h\u1ec7 gi\u1eefa gi\u1edbi tr\u1ebb v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn, m\u00e0 c\u00f2n c\u00f3 t\u00ecnh tr\u1ea1ng gh\u1ebb l\u1ea1nh xa r\u1eddi nhau. \u0110\u00f4i khi ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn m\u1ea5t kh\u1ea3 n\u0103ng \u2013 hay th\u1eadm ch\u00ed kh\u00f4ng d\u00e1m th\u1eed \u2013 truy\u1ec1n th\u1ee5 nh\u1eefng gi\u00e1 tr\u1ecb c\u0103n b\u1ea3n c\u1ee7a \u0111\u1eddi s\u1ed1ng, ho\u1eb7c gi\u1ea3 h\u1ecd c\u1ed1 g\u1eafng b\u1eaft ch\u01b0\u1edbc gi\u1edbi tr\u1ebb, v\u00e0 nh\u01b0 th\u1ebf l\u00e0 \u0111\u1ea3o ng\u01b0\u1ee3c m\u1ed1i t\u01b0\u01a1ng quan gi\u1eefa c\u00e1c th\u1ebf h\u1ec7. M\u1ed1i t\u01b0\u01a1ng quan gi\u1eefa gi\u1edbi tr\u1ebb v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn nh\u01b0 v\u1eady c\u00f3 nguy c\u01a1 d\u1eebng l\u1ea1i \u1edf b\u00ecnh di\u1ec7n t\u00e2m c\u1ea3m, kh\u00f4ng \u0111\u1ee5ng ch\u1ea1m g\u00ec \u0111\u1ebfn c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng di\u1ec7n gi\u00e1o d\u1ee5c v\u00e0 v\u0103n h\u00f3a\u201d. [32] Th\u1eadt tai h\u1ea1i cho gi\u1edbi tr\u1ebb bi\u1ebft bao, d\u00f9 m\u1ed9t s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng nh\u1eadn ra \u0111i\u1ec1u n\u00e0y! Ch\u00ednh ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb \u0111\u00e3 cho bi\u1ebft r\u1eb1ng t\u00ecnh tr\u1ea1ng \u1ea5y l\u00e0m cho vi\u1ec7c truy\u1ec1n th\u1ee5 \u0111\u1ee9c tin tr\u1edf n\u00ean v\u00f4 c\u00f9ng kh\u00f3 kh\u0103n \u201ct\u1ea1i m\u1ed9t s\u1ed1 n\u01b0\u1edbc kh\u00f4ng c\u00f3 t\u1ef1 do bi\u1ec3u \u0111\u1ea1t, nh\u1eefng n\u01a1i m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb b\u1ecb ng\u0103n ch\u1eb7n tham d\u1ef1 v\u00e0o \u0111\u1eddi s\u1ed1ng Gi\u00e1o h\u1ed9i\u201d. [33]<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Nh\u1eefng khao kh\u00e1t, nh\u1eefng t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng, v\u00e0 nh\u1eefng t\u00ecm ki\u1ebfm<\/strong><\/p>\n<ol start=\"81\">\n<li>Ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb \u00fd th\u1ee9c r\u1eb1ng th\u00e2n x\u00e1c v\u00e0 t\u00ednh d\u1ee5c c\u00f3 m\u1ed9t t\u1ea7m quan tr\u1ecdng thi\u1ebft y\u1ebfu cho \u0111\u1eddi s\u1ed1ng v\u00e0 cho ti\u1ebfn tr\u00ecnh tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh trong c\u0103n t\u00ednh c\u1ee7a h\u1ecd. Nh\u01b0ng trong m\u1ed9t th\u1ebf gi\u1edbi th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean t\u00f4n th\u1edd t\u00ednh d\u1ee5c, vi\u1ec7c gi\u1eef g\u00ecn m\u1ed9t m\u1ed1i t\u01b0\u01a1ng quan l\u00e0nh m\u1ea1nh v\u1edbi th\u00e2n x\u00e1c m\u00ecnh v\u00e0 gi\u1eef m\u1ed9t \u0111\u1eddi s\u1ed1ng t\u00ecnh c\u1ea3m y\u00ean \u1ea3 th\u00ec kh\u00f4ng h\u1ec1 d\u1ec5 d\u00e0ng. V\u00ec l\u00fd do n\u00e0y v\u00e0 nhi\u1ec1u l\u00fd do kh\u00e1c, lu\u00e2n l\u00fd t\u00ednh d\u1ee5c th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea5y nh\u01b0 m\u1ed9t ngu\u1ed3n g\u00e2y \u201ckh\u00f3 hi\u1ec3u v\u00e0 d\u1ecb \u1ee9ng \u0111\u1ed1i v\u1edbi Gi\u00e1o h\u1ed9i, trong m\u1ee9c \u0111\u1ed9 m\u00e0 Gi\u00e1o h\u1ed9i \u0111\u01b0\u1ee3c coi nh\u01b0 m\u1ed9t n\u01a1i ph\u00e1n x\u00e9t v\u00e0 l\u00ean \u00e1n\u201d. Tuy nhi\u00ean, ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb c\u0169ng bi\u1ec3u l\u1ed9 \u201cm\u1ed9t kh\u00e1t v\u1ecdng r\u00f5 r\u00e0ng mu\u1ed1n th\u1ea3o lu\u1eadn nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 v\u1ec1 s\u1ef1 kh\u00e1c bi\u1ec7t gi\u1eefa c\u0103n t\u00ednh nam v\u00e0 n\u1eef, v\u1ec1 t\u00ednh h\u1ed7 t\u01b0\u01a1ng gi\u1eefa hai gi\u1edbi, v\u00e0 v\u1ec1 t\u00ecnh d\u1ee5c \u0111\u1ed3ng gi\u1edbi\u201d. [34]<\/li>\n<li>Trong th\u1eddi \u0111\u1ea1i ch\u00fang ta, \u201cnh\u1eefng ti\u1ebfn b\u1ed9 trong khoa h\u1ecdc v\u00e0 trong c\u00e1c c\u00f4ng ngh\u1ec7 y khoa-sinh h\u1ecdc t\u00e1c \u0111\u1ed9ng m\u1ea1nh m\u1ebd tr\u00ean nh\u1eefng nh\u1eadn th\u1ee9c v\u1ec1 th\u00e2n x\u00e1c, d\u1eabn t\u1edbi \u00fd t\u01b0\u1edfng r\u1eb1ng th\u00e2n x\u00e1c c\u00f3 th\u1ec3 m\u1edf ra cho s\u1ef1 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00f4ng gi\u1edbi h\u1ea1n. Kh\u1ea3 n\u0103ng can thi\u1ec7p v\u00e0o ADN, kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u01b0a nh\u1eefng y\u1ebfu t\u1ed1 nh\u00e2n t\u1ea1o v\u00e0o trong sinh v\u1eadt (cyborgs) v\u00e0 s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u1ee7a c\u00e1c khoa th\u1ea7n kinh cho th\u1ea5y m\u1ed9t ngu\u1ed3n l\u1ef1c l\u1edbn lao, nh\u01b0ng \u0111\u1ed3ng th\u1eddi ch\u00fang c\u0169ng l\u00e0m b\u1eadt l\u00ean nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 nghi\u00eam tr\u1ecdng v\u1ec1 nh\u00e2n h\u1ecdc v\u00e0 \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c\u201d. [35] Ch\u00fang c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m ta qu\u00ean r\u1eb1ng s\u1ef1 s\u1ed1ng l\u00e0 m\u1ed9t qu\u00e0 t\u1eb7ng, v\u00e0 qu\u00ean r\u1eb1ng ch\u00fang ta l\u00e0 th\u1ee5 t\u1ea1o v\u1edbi nh\u1eefng gi\u1edbi h\u1ea1n c\u1ed1 h\u1eefu, r\u1ea5t d\u1ec5 b\u1ecb khai th\u00e1c b\u1edfi nh\u1eefng k\u1ebb n\u1eafm gi\u1eef s\u1ee9c m\u1ea1nh c\u00f4ng ngh\u1ec7. [36] \u201cH\u01a1n n\u1eefa, n\u01a1i m\u1ed9t s\u1ed1 nh\u00f3m tr\u1ebb, c\u00f3 m\u1ed9t xu th\u1ebf ng\u00e0y c\u00e0ng t\u0103ng vi\u1ec7c h\u00e0nh x\u1eed li\u1ec1u l\u0129nh, coi \u0111\u00f3 nh\u01b0 m\u1ed9t c\u00e1ch th\u0103m d\u00f2 ch\u00ednh m\u00ecnh, t\u00ecm ki\u1ebfm c\u1ea3m gi\u00e1c m\u1ea1nh v\u00e0 l\u00f4i cu\u1ed1n s\u1ef1 ch\u00fa \u00fd\u2026 Nh\u1eefng th\u1ef1c t\u1ebf n\u00e0y \u2013 v\u1ed1n \u0111ang ho\u00e0nh h\u00e0nh n\u01a1i c\u00e1c th\u1ebf h\u1ec7 tr\u1ebb \u2013 l\u00e0 m\u1ed9t ch\u01b0\u1edbng ng\u1ea1i trong ti\u1ebfn tr\u00ecnh tr\u01b0\u1edfng th\u00e0nh t\u1ef1 nhi\u00ean c\u1ee7a h\u1ecd\u201d. [37]<\/li>\n<li>Ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb c\u0169ng kinh nghi\u1ec7m nh\u1eefng b\u1ebf t\u1eafc, nh\u1eefng th\u1ea5t v\u1ecdng v\u00e0 nh\u1eefng k\u00fd \u1ee9c \u0111au \u0111\u1edbn s\u00e2u xa. H\u1ecd th\u01b0\u1eddng c\u1ea3m th\u1ea5y \u201cn\u1ed7i \u0111au c\u1ee7a nh\u1eefng th\u1ea5t b\u1ea1i trong qu\u00e1 kh\u1ee9, nh\u1eefng v\u1ee1 m\u1ed9ng, nh\u1eefng kinh nghi\u1ec7m v\u1ec1 s\u1ef1 ph\u00e2n bi\u1ec7t \u0111\u1ed1i x\u1eed v\u00e0 b\u1ea5t c\u00f4ng, v\u1ec1 c\u1ea3m gi\u00e1c m\u00ecnh kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c y\u00eau th\u01b0\u01a1ng v\u00e0 \u0111\u00f3n nh\u1eadn\u201d. R\u1ed3i, c\u0169ng \u201cc\u00f3 nh\u1eefng t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng lu\u00e2n l\u00fd, s\u1ef1 \u0111\u00e8 n\u1eb7ng c\u1ee7a nh\u1eefng l\u1ed7i l\u1ea7m trong qu\u00e1 kh\u1ee9, v\u00e0 m\u1ed9t m\u1eb7c c\u1ea3m t\u1ed9i l\u1ed7i v\u00ec m\u00ecnh \u0111\u00e3 ph\u1ea1m c\u00e1c sai l\u1ea7m\u201d. [38] Gi\u1eefa nh\u1eefng th\u1eadp gi\u00e1 n\u00e0y m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb ph\u1ea3i mang v\u00e1c, \u0110\u1ee9c Gi\u00easu cho th\u1ea5y s\u1ef1 hi\u1ec7n di\u1ec7n c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi; Ng\u01b0\u1eddi trao cho h\u1ecd t\u00ecnh b\u1ea1n c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi, s\u1ef1 \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh \u0111\u1ea7y s\u1ee9c an \u1ee7i v\u00e0 ch\u1eefa l\u00e0nh c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi. Gi\u00e1o h\u1ed9i mu\u1ed1n tr\u1edf th\u00e0nh kh\u00ed c\u1ee5 c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Gi\u00easu tr\u00ean con \u0111\u01b0\u1eddng n\u00e0y, con \u0111\u01b0\u1eddng d\u1eabn \u0111\u1ebfn s\u1ef1 ch\u1eefa l\u00e0nh v\u00e0 s\u1ef1 b\u00ecnh an n\u1ed9i t\u00e2m.<\/li>\n<li>N\u01a1i m\u1ed9t s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eadn th\u1ea5y m\u1ed9t kh\u00e1t v\u1ecdng Thi\u00ean Ch\u00faa, d\u00f9 v\u1eabn c\u00f2n m\u01a1 h\u1ed3 v\u00e0 c\u00f2n r\u1ea5t xa l\u1ea1 v\u1edbi s\u1ef1 hi\u1ec3u bi\u1ebft v\u1ec1 v\u1ecb Thi\u00ean Ch\u00faa c\u1ee7a m\u1eb7c kh\u1ea3i. N\u01a1i nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb kh\u00e1c, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 tho\u00e1ng th\u1ea5y m\u1ed9t l\u00fd t\u01b0\u1edfng v\u1ec1 t\u00ecnh huynh \u0111\u1ec7 gi\u1eefa con ng\u01b0\u1eddi, \u0111i\u1ec1u n\u00e0y kh\u00f4ng h\u1ec1 nh\u1ecf nhoi ch\u00fat n\u00e0o. Nhi\u1ec1u b\u1ea1n tr\u1ebb c\u00f3 m\u1ed9t kh\u00e1t v\u1ecdng ch\u00e2n th\u00e0nh mu\u1ed1n ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00e1c t\u00e0i n\u0103ng c\u1ee7a m\u00ecnh \u0111\u1ec3 c\u1ed1ng hi\u1ebfn m\u1ed9t c\u00e1i g\u00ec \u0111\u00f3 cho \u0111\u1eddi. N\u01a1i m\u1ed9t s\u1ed1 b\u1ea1n tr\u1ebb, ch\u00fang ta th\u1ea5y m\u1ed9t s\u1ef1 nh\u1ea1y c\u1ea3m \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t v\u1edbi ngh\u1ec7 thu\u1eadt, hay m\u1ed9t khao kh\u00e1t h\u00f2a \u0111i\u1ec7u v\u1edbi thi\u00ean nhi\u00ean. C\u00f3 l\u1ebd n\u01a1i m\u1ed9t s\u1ed1 kh\u00e1c, ta th\u1ea5y m\u1ed9t m\u1ed1i quan t\u00e2m l\u1edbn \u0111\u1ed1i v\u1edbi truy\u1ec1n th\u00f4ng. N\u01a1i nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi trong h\u1ecd, ch\u00fang ta g\u1eb7p m\u1ed9t kh\u00e1t v\u1ecdng s\u00e2u xa mu\u1ed1n s\u1ed1ng \u0111\u1eddi m\u00ecnh m\u1ed9t c\u00e1ch m\u1edbi m\u1ebb. Trong t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u n\u00e0y, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eadn ra nh\u1eefng kh\u1edfi \u0111i\u1ec3m th\u1eadt s\u1ef1, nh\u1eefng ngu\u1ed3n l\u1ef1c n\u1ed9i t\u1ea1i \u0111ang ch\u1edd nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ed9t l\u1eddi k\u00edch ho\u1ea1t, soi s\u00e1ng v\u00e0 kh\u00edch l\u1ec7.<\/li>\n<li>Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng quan t\u00e2m c\u00e1ch ri\u00eang t\u1edbi ba l\u00e3nh v\u1ef1c c\u00f3 t\u1ea7m quan tr\u1ecdng nh\u1ea5t. \u1ede \u0111\u00e2y t\u00f4i mu\u1ed1n d\u1eabn l\u1ea1i c\u00e1c \u0111\u00fac k\u1ebft c\u1ee7a Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng, v\u1edbi \u00fd th\u1ee9c r\u1eb1ng c\u00e1c \u0111\u00fac k\u1ebft n\u00e0y m\u1eddi g\u1ecdi ta ph\u00e2n t\u00edch k\u1ef9 h\u01a1n v\u00e0 ph\u00e1t tri\u1ec3n m\u1ed9t kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u00e1p \u1ee9ng th\u00edch h\u1ee3p v\u00e0 h\u1eefu hi\u1ec7u h\u01a1n.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>M\u00f4i tr\u01b0\u1eddng k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1\u00a0\u00a0 <\/strong><\/p>\n<ol start=\"86\">\n<li>\u201cM\u00f4i tr\u01b0\u1eddng k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1 l\u00e0 \u0111\u1eb7c tr\u01b0ng c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i. Nh\u1eefng l\u00e3nh v\u1ef1c r\u1ed9ng l\u1edbn c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o trong \u0111\u00f3, m\u1ed9t c\u00e1ch th\u00f4ng th\u01b0\u1eddng v\u00e0 li\u00ean t\u1ee5c. V\u1ea5n \u0111\u1ec1 kh\u00f4ng c\u00f2n duy ch\u1ec9 l\u00e0 \u2018d\u00f9ng\u2019 c\u00e1c c\u00f4ng c\u1ee5 truy\u1ec1n th\u00f4ng, nh\u01b0ng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 l\u00e0 s\u1ed1ng trong m\u1ed9t n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1 cao \u0111\u1ed9 v\u1ed1n c\u00f3 m\u1ed9t t\u00e1c \u0111\u1ed9ng s\u00e2u xa tr\u00ean c\u00e1c \u00fd ni\u1ec7m v\u1ec1 th\u1eddi gian v\u00e0 kh\u00f4ng gian, tr\u00ean vi\u1ec7c ch\u00fang ta nh\u1eadn hi\u1ec3u ch\u00ednh m\u00ecnh, nh\u1eadn hi\u1ec3u ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u00e0 th\u1ebf gi\u1edbi, v\u00e0 tr\u00ean kh\u1ea3 n\u0103ng li\u00ean l\u1ea1c, h\u1ecdc t\u1eadp, ti\u1ebfp c\u1eadn th\u00f4ng tin v\u00e0 \u0111i v\u00e0o m\u1ed1i t\u01b0\u01a1ng quan v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c. M\u1ed9t c\u00e1ch ti\u1ebfp c\u1eadn th\u1ef1c t\u1ea1i thi\u00ean v\u1ec1 h\u00ecnh \u1ea3nh h\u01a1n l\u00e0 nghe v\u00e0 \u0111\u1ecdc \u0111\u00e3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn c\u00e1ch ng\u01b0\u1eddi ta h\u1ecdc t\u1eadp c\u0169ng nh\u01b0 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn vi\u1ec7c ph\u00e1t tri\u1ec3n khi\u1ebfu ph\u00ea b\u00ecnh c\u1ee7a h\u1ecd\u201d. [39]<\/li>\n<li>Internet v\u00e0 c\u00e1c m\u1ea1ng x\u00e3 h\u1ed9i \u0111\u00e3 t\u1ea1o ra m\u1ed9t c\u00e1ch th\u1ee9c m\u1edbi \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n th\u00f4ng v\u00e0 thi\u1ebft l\u1eadp t\u01b0\u01a1ng quan. Ch\u00fang l\u00e0 \u201cm\u1ed9t qu\u1ea3ng tr\u01b0\u1eddng c\u00f4ng c\u1ed9ng, n\u01a1i m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb ti\u00eau t\u1ed1n ph\u1ea7n l\u1edbn th\u1eddi gian c\u1ee7a m\u00ecnh v\u00e0 g\u1eb7p g\u1ee1 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c kh\u00e1 d\u1ec5 d\u00e0ng, cho d\u00f9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i ai c\u0169ng c\u00f3 c\u01a1 h\u1ed9i nh\u01b0 nhau \u0111\u1ec3 ti\u1ebfp c\u1eadn n\u00f3, c\u00e1ch ri\u00eang t\u1ea1i m\u1ed9t s\u1ed1 v\u00f9ng tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi. Ch\u00fang cung c\u1ea5p m\u1ed9t c\u01a1 h\u1ed9i phi th\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec3 \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i, g\u1eb7p g\u1ee1 v\u00e0 trao \u0111\u1ed5i gi\u1eefa ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y v\u00e0 ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, c\u0169ng nh\u01b0 \u0111\u1ec3 ti\u1ebfp c\u1eadn th\u00f4ng tin v\u00e0 tri th\u1ee9c. H\u01a1n n\u1eefa, th\u1ebf gi\u1edbi k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1 l\u00e0 m\u1ed9t th\u1ebf gi\u1edbi c\u1ee7a vi\u1ec7c d\u1ea5n th\u00e2n ch\u00ednh tr\u1ecb x\u00e3 h\u1ed9i v\u00e0 ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng d\u00e2n s\u1ef1, n\u00f3 gi\u00fap ph\u1ed5 bi\u1ebfn c\u00e1c th\u00f4ng tin \u0111\u1ed9c l\u1eadp, cung \u1ee9ng s\u1ef1 b\u1ea3o v\u1ec7 h\u1eefu hi\u1ec7u cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i nh\u1ea5t v\u00e0 l\u00ean ti\u1ebfng c\u00f4ng khai v\u1ec1 nh\u1eefng v\u1ee5 x\u00e2m ph\u1ea1m c\u00e1c quy\u1ec1n c\u1ee7a h\u1ecd. T\u1ea1i nhi\u1ec1u qu\u1ed1c gia, internet v\u00e0 c\u00e1c m\u1ea1ng x\u00e3 h\u1ed9i \u0111\u00e3 l\u00e0m n\u00ean m\u1ed9t di\u1ec5n \u0111\u00e0n v\u1eefng ch\u1eafc \u0111\u1ec3 ti\u1ebfp c\u1eadn v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb, c\u00e1ch ri\u00eang trong c\u00e1c s\u00e1ng ki\u1ebfn v\u00e0 c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng m\u1ee5c v\u1ee5\u201d. [40]<\/li>\n<li>Nh\u01b0ng \u0111\u1ec3 hi\u1ec3u hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y c\u00e1ch to\u00e0n di\u1ec7n, ch\u00fang ta c\u1ea7n nh\u1eadn ra r\u1eb1ng c\u0169ng nh\u01b0 m\u1ecdi th\u1ef1c t\u1ea1i con ng\u01b0\u1eddi, n\u00f3 c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng gi\u1edbi h\u1ea1n v\u00e0 khi\u1ebfm khuy\u1ebft. Th\u1eadt kh\u00f4ng l\u00e0nh m\u1ea1nh n\u1ebfu nh\u1eadp nh\u1eb1ng \u0111\u00e1nh \u0111\u1ed3ng s\u1ef1 truy\u1ec1n th\u00f4ng li\u00ean l\u1ea1c v\u1edbi s\u1ef1 ti\u1ebfp x\u00fac ho\u00e0n to\u00e0n \u1ea3o. Th\u1eadt v\u1eady, \u201cm\u00f4i tr\u01b0\u1eddng k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1 c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng c\u1ee7a s\u1ef1 c\u00f4 \u0111\u01a1n, d\u1eabn d\u1ee5, b\u00f3c l\u1ed9t v\u00e0 b\u1ea1o l\u1ef1c, \u0111\u1ebfn m\u1ee9c qu\u00e1 qu\u1eaft nh\u01b0 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p c\u00e1c \u2018web \u0111en\u2019. Truy\u1ec1n th\u00f4ng k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1 c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1eb7t ng\u01b0\u1eddi ta tr\u01b0\u1edbc nguy c\u01a1 nghi\u1ec7n ng\u1eadp, c\u00f4 l\u1eadp v\u00e0 d\u1ea7n d\u1ea7n \u0111\u00e1nh m\u1ea5t s\u1ef1 ti\u1ebfp x\u00fac v\u1edbi th\u1ef1c t\u1ebf c\u1ee5 th\u1ec3, l\u00e0m b\u1ebf t\u1eafc s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n c\u00e1c t\u01b0\u01a1ng quan li\u00ean v\u1ecb \u0111\u00edch th\u1ef1c. Nh\u1eefng h\u00ecnh th\u1ee9c b\u1ea1o l\u1ef1c m\u1edbi \u0111ang tr\u00e0n lan th\u00f4ng qua c\u00e1c ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n truy\u1ec1n th\u00f4ng x\u00e3 h\u1ed9i, ch\u1eb3ng h\u1ea1n vi\u1ec7c uy hi\u1ebfp tr\u00ean m\u1ea1ng. Internet c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t k\u00eanh truy\u1ec1n b\u00e1 khi\u00eau d\u00e2m v\u00e0 khai th\u00e1c ng\u01b0\u1eddi ta cho nh\u1eefng m\u1ee5c ti\u00eau t\u00ecnh d\u1ee5c hay cho ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1edd b\u1ea1c\u201d. [41]<\/li>\n<li>Kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c qu\u00ean r\u1eb1ng \u201cc\u00f3 nh\u1eefng l\u1ee3i nhu\u1eadn kinh t\u1ebf kh\u1ed5ng l\u1ed3 v\u1eadn h\u00e0nh trong th\u1ebf gi\u1edbi k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1, n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 c\u00f3 nh\u1eefng h\u00ecnh th\u1ee9c ki\u1ec3m so\u00e1t v\u1eeba r\u1ea5t tinh vi v\u1eeba r\u1ea5t lan tr\u00e0n, t\u1ea1o ra c\u01a1 ch\u1ebf cho vi\u1ec7c d\u1eabn d\u1ee5 l\u01b0\u01a1ng t\u00e2m ng\u01b0\u1eddi ta v\u00e0 s\u1ef1 l\u1eeba m\u1ecb ti\u1ebfn tr\u00ecnh d\u00e2n ch\u1ee7. C\u00e1ch th\u1ebf m\u00e0 nhi\u1ec1u di\u1ec5n \u0111\u00e0n l\u00e0m vi\u1ec7c th\u01b0\u1eddng d\u1eabn \u0111\u1ebfn ch\u1ed7 \u1ee7ng h\u1ed9 s\u1ef1 g\u1eb7p g\u1ee1 gi\u1eefa nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 suy ngh\u0129 gi\u1ed1ng nhau, tr\u00e1nh cho h\u1ecd kh\u1ecfi b\u1ecb tranh c\u00e3i. Nh\u1eefng nh\u00f3m \u0111\u00f3ng k\u00edn n\u00e0y d\u1ec5 t\u1ea1o \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n cho s\u1ef1 lan truy\u1ec1n tin gi\u1ea3 v\u00e0 th\u00f4ng tin kh\u00f4ng \u0111\u00fang, k\u00edch \u0111\u1ed9ng th\u00e0nh ki\u1ebfn v\u00e0 \u0111\u1ed1 k\u1ef5. Vi\u1ec7c tuy\u00ean truy\u1ec1n tin gi\u1ea3 l\u00e0 s\u1ef1 th\u1ec3 hi\u1ec7n c\u1ee7a m\u1ed9t n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh m\u1ea5t c\u1ea3m th\u1ee9c s\u1ef1 th\u1eadt, n\u00f3 b\u00f3p m\u00e9o c\u00e1c s\u1ef1 th\u1eadt \u0111\u1ec3 ph\u1ee5c v\u1ee5 cho l\u1ee3i \u00edch ri\u00eang. Thanh danh c\u1ee7a c\u00e1c c\u00e1 nh\u00e2n b\u1ecb l\u00e2m nguy b\u1edfi nh\u1eefng \u2018phi\u00ean t\u00f2a r\u00fat g\u1ecdn\u2019 \u0111\u01b0\u1ee3c ti\u1ebfn h\u00e0nh tr\u00ean m\u1ea1ng. Gi\u00e1o h\u1ed9i v\u00e0 c\u00e1c m\u1ee5c t\u1eed c\u1ee7a Gi\u00e1o h\u1ed9i c\u0169ng kh\u00f4ng n\u1eb1m ngo\u00e0i \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng c\u1ee7a hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y\u201d. [42]<\/li>\n<li>M\u1ed9t t\u00e0i li\u1ec7u chu\u1ea9n b\u1ecb h\u1ed9i tr\u01b0\u1edbc Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng, \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ef1c hi\u1ec7n b\u1edfi ba tr\u0103m b\u1ea1n tr\u1ebb tr\u00ean kh\u1eafp th\u1ebf gi\u1edbi, \u0111\u00e3 ch\u1ec9 ra r\u1eb1ng \u201cnh\u1eefng m\u1ed1i t\u01b0\u01a1ng quan tr\u00ean m\u1ea1ng c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh phi nh\u00e2n. Kh\u00f4ng gian k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1 l\u00e0m ta m\u1edd m\u1eaft, kh\u00f4ng nh\u00ecn th\u1ea5y t\u00ecnh tr\u1ea1ng d\u1ec5 t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, v\u00e0 n\u00f3 ng\u0103n c\u1ea3n ta ph\u1ea3n t\u1ec9nh. Truy\u1ec1n th\u00f4ng khi\u00eau d\u00e2m, ch\u1eb3ng h\u1ea1n, l\u00e0m m\u00e9o m\u00f3 nh\u1eadn th\u1ee9c c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb v\u1ec1 t\u00ednh d\u1ee5c con ng\u01b0\u1eddi. C\u00f4ng ngh\u1ec7 \u0111\u01b0\u1ee3c d\u00f9ng theo c\u00e1ch n\u00e0y t\u1ea1o ra m\u1ed9t th\u1ef1c t\u1ebf h\u00e0m h\u1ed3 c\u00f3 t\u00ednh \u0111\u00e1nh l\u1eeba, kh\u00f4ng quan t\u00e2m \u0111\u1ebfn ph\u1ea9m gi\u00e1 con ng\u01b0\u1eddi\u201d. [43] \u0110\u1ed1i v\u1edbi nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi, vi\u1ec7c ch\u00ecm \u0111\u1eafm trong th\u1ebf gi\u1edbi \u1ea3o d\u1eabn t\u1edbi m\u1ed9t ki\u1ec3u \u201cdi c\u01b0 k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1\u201d, n\u00f3 l\u00e0m cho ng\u01b0\u1eddi ta r\u00fat kh\u1ecfi gia \u0111\u00ecnh, r\u00fat kh\u1ecfi c\u00e1c gi\u00e1 tr\u1ecb v\u0103n h\u00f3a v\u00e0 t\u00f4n gi\u00e1o, \u0111\u1ec3 \u0111i v\u00e0o trong m\u1ed9t th\u1ebf gi\u1edbi c\u1ee7a c\u00f4 \u0111\u01a1n v\u00e0 t\u1ef1 d\u00f2 d\u1eabm, k\u1ebft qu\u1ea3 l\u00e0 h\u1ecd c\u1ea3m th\u1ea5y b\u1ecb b\u1eadt r\u1ec5 ngay c\u1ea3 d\u00f9 trong th\u1ef1c t\u1ebf m\u00ecnh v\u1eabn c\u00f2n \u1edf \u0111\u00f3. Nh\u1eefng l\u1ed1i s\u1ed1ng m\u1edbi v\u00e0 cu\u1ed3ng nhi\u1ec7t c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb mu\u1ed1n kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh t\u00ednh c\u00e1ch c\u1ee7a m\u00ecnh ng\u00e0y nay \u0111ang \u0111\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea7u v\u1edbi m\u1ed9t th\u00e1ch \u0111\u1ed1 m\u1edbi: \u0111\u00f3 l\u00e0 vi\u1ec7c t\u01b0\u01a1ng t\u00e1c v\u1edbi m\u1ed9t th\u1ebf gi\u1edbi th\u1ef1c v\u00e0 \u1ea3o m\u00e0 h\u1ecd b\u01b0\u1edbc v\u00e0o m\u1ed9t m\u00ecnh, d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 h\u1ecd \u0111\u1eb7t ch\u00e2n \u0111\u1ebfn m\u1ed9t l\u1ee5c \u0111\u1ecba ch\u01b0a h\u1ec1 \u0111\u01b0\u1ee3c kh\u00e1m ph\u00e1. Ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb h\u00f4m nay l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u01b0\u1edbc h\u1ebft ph\u1ea3i th\u1ef1c hi\u1ec7n s\u1ef1 t\u1ed5ng h\u1ee3p n\u00e0y gi\u1eefa nh\u1eefng g\u00ec l\u00e0 c\u00e1 v\u1ecb, nh\u1eefng g\u00ec l\u00e0 ri\u00eang bi\u1ec7t c\u1ee7a m\u1ed7i n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a, v\u00e0 nh\u1eefng g\u00ec l\u00e0 ph\u1ed5 qu\u00e1t. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 ngh\u0129a h\u1ecd ph\u1ea3i t\u00ecm ra nh\u1eefng c\u00e1ch th\u1ebf \u0111\u1ec3 \u0111i qua s\u1ef1 ti\u1ebfp x\u00fac \u1ea3o v\u00e0 ti\u1ebfn \u0111\u1ebfn s\u1ef1 li\u00ean l\u1ea1c t\u1ed1t \u0111\u1eb9p v\u00e0 l\u00e0nh m\u1ea1nh.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Di d\u00e2n, m\u1ed9t ki\u1ec3u th\u1ee9c c\u1ee7a th\u1eddi \u0111\u1ea1i ch\u00fang ta <\/strong><\/p>\n<ol start=\"91\">\n<li>L\u00e0m sao ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 kh\u00f4ng ngh\u0129 \u0111\u1ebfn t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb b\u1ecb \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng b\u1edfi nh\u1eefng l\u00e0n s\u00f3ng di d\u00e2n? \u201cDi d\u00e2n, nh\u00ecn t\u1ed5ng qu\u00e1t, l\u00e0 m\u1ed9t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng c\u00f3 t\u00ednh c\u1ea5u tr\u00fac ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i m\u1ed9t tr\u00e0o l\u01b0u nh\u1ea5t th\u1eddi. N\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 di\u1ec5n ra trong m\u1ed9t n\u01b0\u1edbc hay gi\u1eefa c\u00e1c n\u01b0\u1edbc kh\u00e1c nhau. M\u1ed1i quan t\u00e2m c\u1ee7a Gi\u00e1o h\u1ed9i \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t t\u1eadp ch\u00fa v\u00e0o nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ch\u1ea1y tr\u00e1nh chi\u1ebfn tranh, b\u1ea1o l\u1ef1c, tr\u00e1nh s\u1ef1 b\u00e1ch h\u1ea1i v\u00ec l\u00fd do t\u00f4n gi\u00e1o hay ch\u00ednh tr\u1ecb, hay ch\u1ea1y tr\u00e1nh c\u00e1c thi\u00ean tai, bao g\u1ed3m c\u1ea3 nh\u1eefng tai h\u1ecda do s\u1ef1 bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu, v\u00e0 ch\u1ea1y tr\u00e1nh t\u00ecnh tr\u1ea1ng ngh\u00e8o \u0111\u00f3i c\u00f9ng c\u1ef1c. Nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi trong h\u1ecd c\u00f2n r\u1ea5t tr\u1ebb. N\u00f3i chung, h\u1ecd \u0111ang t\u00ecm ki\u1ebfm c\u00e1c c\u01a1 h\u1ed9i cho b\u1ea3n th\u00e2n v\u00e0 cho gia \u0111\u00ecnh. H\u1ecd m\u01a1 v\u1ec1 m\u1ed9t t\u01b0\u01a1ng lai t\u1ed1t \u0111\u1eb9p h\u01a1n, v\u00e0 h\u1ecd mu\u1ed1n t\u1ea1o \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c t\u01b0\u01a1ng lai \u1ea5y\u201d. [44] Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi di d\u00e2n \u201cnh\u1eafc ch\u00fang ta v\u1ec1 m\u1ed9t kh\u00eda c\u1ea1nh c\u0103n b\u1ea3n c\u1ee7a \u0111\u1ee9c tin ch\u00fang ta: ch\u00fang ta l\u00e0 \u2018nh\u1eefng kh\u00e1ch ngo\u1ea1i ki\u1ec1u v\u00e0 nh\u1eefng l\u01b0u d\u00e2n tr\u00ean m\u1eb7t \u0111\u1ea5t n\u00e0y\u2019 (Dt 11,13)\u201d. [45]<\/li>\n<li>C\u00f3 nh\u1eefng di d\u00e2n l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u201cb\u1ecb l\u00f4i k\u00e9o b\u1edfi v\u0103n h\u00f3a ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y, \u0111\u00f4i khi v\u1edbi c\u00e1c k\u1ef3 v\u1ecdng thi\u1ebfu th\u1ef1c ti\u1ec5n \u0111\u01b0a h\u1ecd t\u1edbi nh\u1eefng th\u1ea5t v\u1ecdng \u00ea ch\u1ec1. Nh\u1eefng con bu\u00f4n v\u00f4 l\u01b0\u01a1ng t\u00e2m, th\u01b0\u1eddng li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi c\u00e1c \u0111\u01b0\u1eddng d\u00e2y ma t\u00fay v\u00e0 v\u0169 kh\u00ed, khai th\u00e1c s\u1ef1 y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi di d\u00e2n, l\u00e0m cho h\u1ecd th\u01b0\u1eddng kinh nghi\u1ec7m t\u00ecnh tr\u1ea1ng b\u1ea1o l\u1ef1c, bu\u00f4n l\u1eadu, l\u1ea1m d\u1ee5ng t\u00e2m l\u00fd v\u00e0 th\u1ec3 l\u00fd, v\u00e0 v\u00f4 v\u00e0n n\u1ed7i kh\u1ed5 kh\u00f4ng k\u1ec3 xi\u1ebft tr\u00ean h\u00e0nh tr\u00ecnh c\u1ee7a h\u1ecd. Ch\u00fang ta c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c b\u1ecf qua t\u00ecnh tr\u1ea1ng ch\u00eanh v\u00eanh \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u1ee7a nh\u1eefng di d\u00e2n l\u00e0 nh\u1eefng tr\u1ebb v\u1ecb th\u00e0nh ni\u00ean kh\u00f4ng c\u00f3 ng\u01b0\u1eddi \u0111i theo, hay t\u00ecnh tr\u1ea1ng c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb bu\u1ed9c ph\u1ea3i tr\u1ea3i qua nhi\u1ec1u n\u0103m trong c\u00e1c tr\u1ea1i t\u1ecb n\u1ea1n, hay nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb m\u1eafc k\u1eb9t l\u00e2u d\u00e0i t\u1ea1i nh\u1eefng n\u01b0\u1edbc trung chuy\u1ec3n, m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 \u0111i\u1ec1u ki\u1ec7n \u0111\u1ec3 theo \u0111u\u1ed5i vi\u1ec7c h\u1ecdc v\u1ea5n hay s\u1eed d\u1ee5ng c\u00e1c n\u0103ng khi\u1ebfu c\u1ee7a m\u00ecnh. T\u1ea1i m\u1ed9t s\u1ed1 n\u01b0\u1edbc ch\u1ee7 nh\u00e0, hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng di d\u00e2n g\u00e2y ra n\u1ed7i s\u1ee3 v\u00e0 s\u1ef1 c\u1ea3nh gi\u00e1c, th\u01b0\u1eddng \u0111\u01b0\u1ee3c k\u00edch \u0111\u1ed9ng v\u00e0 khai th\u00e1c cho nh\u1eefng m\u1ee5c \u0111\u00edch ch\u00ednh tr\u1ecb. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y c\u00f3 th\u1ec3 d\u1eabn t\u1edbi m\u1ed9t n\u00e3o tr\u1ea1ng b\u00e0i ngo\u1ea1i, trong \u0111\u00f3 ng\u01b0\u1eddi ta \u0111\u00f3ng k\u00edn n\u01a1i ch\u00ednh m\u00ecnh, v\u00e0 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c gi\u1ea3i quy\u1ebft d\u1ee9t kho\u00e1t\u201d. [46]<\/li>\n<li>\u201cNg\u01b0\u1eddi di d\u00e2n tr\u1ebb kinh nghi\u1ec7m s\u1ef1 t\u00e1ch bi\u1ec7t kh\u1ecfi qu\u00ea qu\u00e1n m\u00ecnh, v\u00e0 c\u0169ng th\u01b0\u1eddng kinh nghi\u1ec7m m\u1ed9t t\u00ecnh tr\u1ea1ng tr\u1ed1c r\u1ec5 t\u00f4n gi\u00e1o v\u00e0 v\u0103n h\u00f3a. S\u1ef1 ph\u00e2n m\u1ea3nh c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ea3m th\u1ea5y b\u1edfi c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n m\u00e0 h\u1ecd b\u1ecf l\u1ea1i ph\u00eda sau, v\u00ec m\u1ea5t \u0111i nh\u1eefng nh\u00e2n t\u1ed1 n\u0103ng \u0111\u1ed9ng v\u00e0 c\u00f3 s\u1ee9c s\u00e1ng t\u1ea1o nh\u1ea5t c\u1ee7a m\u00ecnh; s\u1ef1 ph\u00e2n m\u1ea3nh c\u0169ng x\u1ea3y ra cho c\u00e1c gia \u0111\u00ecnh, nh\u1ea5t l\u00e0 khi m\u1ed9t ho\u1eb7c c\u1ea3 hai cha m\u1eb9 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi di d\u00e2n, \u0111\u1ec3 con c\u00e1i l\u1ea1i n\u01a1i qu\u00ea qu\u00e1n. Gi\u00e1o h\u1ed9i c\u00f3 m\u1ed9t vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng trong t\u01b0 c\u00e1ch l\u00e0 \u0111i\u1ec3m t\u1ef1a cho c\u00e1c th\u00e0nh vi\u00ean tr\u1ebb c\u1ee7a nh\u1eefng gia \u0111\u00ecnh b\u1ecb ph\u00e2n t\u00e1n n\u00e0y. Tuy nhi\u00ean, c\u00e2u chuy\u1ec7n di d\u00e2n c\u0169ng l\u00e0 c\u00e2u chuy\u1ec7n g\u1eb7p g\u1ee1 gi\u1eefa c\u00e1c c\u00e1 nh\u00e2n v\u00e0 gi\u1eefa c\u00e1c n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a. \u0110\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng v\u00e0 c\u00e1c x\u00e3 h\u1ed9i n\u01a1i ng\u01b0\u1eddi di d\u00e2n \u0111\u1eb7t ch\u00e2n \u0111\u1ebfn, h\u1ecd \u0111em l\u1ea1i m\u1ed9t c\u01a1 h\u1ed9i cho s\u1ef1 phong ph\u00fa h\u00f3a v\u00e0 cho s\u1ef1 ph\u00e1t tri\u1ec3n nh\u00e2n v\u0103n to\u00e0n di\u1ec7n c\u1ee7a m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi. T\u1eeb nh\u00e3n gi\u1edbi n\u00e0y, c\u00e1c s\u00e1ng ki\u1ebfn ti\u1ebfp \u0111\u00f3n \u2013 m\u00e0 Gi\u00e1o h\u1ed9i c\u00f3 li\u00ean can \u2013 s\u1ebd c\u00f3 m\u1ed9t vai tr\u00f2 quan tr\u1ecdng; ch\u00fang c\u00f3 th\u1ec3 \u0111em l\u1ea1i s\u1ee9c s\u1ed1ng m\u1edbi cho c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n bi\u1ebft s\u1eed d\u1ee5ng ch\u00fang\u201d. [47]<\/li>\n<li>\u201cV\u00ec c\u00e1c Ngh\u1ecb ph\u1ee5 Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng \u0111\u1ebfn t\u1eeb nh\u1eefng b\u1ed1i c\u1ea3nh kh\u00e1c nhau, cu\u1ed9c th\u1ea3o lu\u1eadn v\u1ec1 di d\u00e2n c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ee3i \u0111i\u1ec3m nh\u1edd r\u1ea5t nhi\u1ec1u h\u01b0\u1edbng ti\u1ebfp c\u1eadn \u0111a d\u1ea1ng, nh\u1ea5t l\u00e0 t\u1eeb nh\u1eefng n\u01b0\u1edbc di c\u01b0 v\u00e0 nh\u1eefng n\u01b0\u1edbc nh\u1eadp c\u01b0. M\u1ed1i \u01b0u t\u01b0 \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c di\u1ec5n t\u1ea3 b\u1edfi c\u00e1c Gi\u00e1o h\u1ed9i c\u00f3 nh\u1eefng th\u00e0nh vi\u00ean c\u1ee7a m\u00ecnh c\u1ea3m th\u1ea5y b\u1ecb bu\u1ed9c ph\u1ea3i ch\u1ea1y tr\u00e1nh chi\u1ebfn tranh v\u00e0 b\u00e1ch h\u1ea1i, v\u00e0 b\u1edfi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c khi nh\u00ecn nh\u1eefng l\u00e0n s\u00f3ng di d\u00e2n b\u1eaft bu\u1ed9c nh\u01b0 m\u1ed9t m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda cho s\u1ef1 s\u1ed1ng c\u00f2n c\u1ee7a m\u00ecnh. Ch\u00ednh s\u1ef1 ki\u1ec7n Gi\u00e1o h\u1ed9i c\u00f3 th\u1ec3 nh\u1eadn l\u1ea5y t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng nh\u00e3n gi\u1edbi \u0111a d\u1ea1ng n\u00e0y cho ph\u00e9p Gi\u00e1o h\u1ed9i \u0111\u00f3ng m\u1ed9t vai tr\u00f2 ng\u00f4n s\u1ee9 trong x\u00e3 h\u1ed9i trong li\u00ean h\u1ec7 \u0111\u1ebfn v\u1ea5n \u0111\u1ec1 di d\u00e2n\u201d. [48] M\u1ed9t c\u00e1ch \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t, cha kh\u1ea9n kho\u1ea3n k\u00eau g\u1ecdi c\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb, c\u00e1c con \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 m\u00ecnh b\u1ecb l\u00f4i k\u00e9o b\u1edfi nh\u1eefng k\u1ebb g\u00e0i c\u00e1c con v\u00e0o th\u1ebf ch\u1ed1ng l\u1ea1i c\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb kh\u00e1c l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi m\u1edbi \u0111\u1ebfn x\u1ee9 s\u1edf m\u00ecnh, c\u0169ng nh\u01b0 nh\u1eefng k\u1ebb th\u00fac \u0111\u1ea9y c\u00e1c con nh\u00ecn c\u00e1c b\u1ea1n nh\u1eadp c\u01b0 nh\u01b0 m\u1ed9t m\u1ed1i \u0111e d\u1ecda v\u00e0 nh\u01b0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f3 c\u00f9ng ph\u1ea9m gi\u00e1 b\u1ea5t kh\u1ea3 nh\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a m\u1ecdi con ng\u01b0\u1eddi.<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ch\u1ea5m d\u1ee9t m\u1ecdi h\u00ecnh th\u1ee9c l\u1ea1m d\u1ee5ng<\/strong><\/p>\n<ol start=\"95\">\n<li>G\u1ea7n \u0111\u00e2y, c\u00f3 nh\u1eefng l\u1eddi k\u00eau g\u1ecdi kh\u1ea9n thi\u1ebft th\u00fac gi\u1ee5c ch\u00fang ta nghe ti\u1ebfng than kh\u00f3c c\u1ee7a c\u00e1c n\u1ea1n nh\u00e2n li\u00ean quan \u0111\u1ebfn c\u00e1c lo\u1ea1i l\u1ea1m d\u1ee5ng kh\u00e1c nhau g\u00e2y ra b\u1edfi m\u1ed9t s\u1ed1 gi\u00e1m m\u1ee5c, linh m\u1ee5c, tu s\u0129 v\u00e0 gi\u00e1o d\u00e2n. Nh\u1eefng t\u1ed9i n\u00e0y g\u00e2y ra cho c\u00e1c n\u1ea1n nh\u00e2n c\u1ee7a h\u1ecd \u201cnh\u1eefng n\u1ed7i \u0111au kh\u1ed5 c\u00f3 th\u1ec3 k\u00e9o d\u00e0i c\u1ea3 \u0111\u1eddi v\u00e0 kh\u00f4ng m\u1ed9t s\u1ef1 h\u1ed1i h\u1eadn n\u00e0o c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m thuy\u00ean gi\u1ea3m \u0111\u01b0\u1ee3c. Hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng n\u00e0y lan r\u1ed9ng trong x\u00e3 h\u1ed9i, n\u00f3 c\u00f3 th\u1ec3 \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn Gi\u00e1o h\u1ed9i v\u00e0 t\u1ea1o n\u00ean m\u1ed9t c\u1ea3n ng\u1ea1i nghi\u00eam tr\u1ecdng cho s\u1ee9 m\u1ea1ng c\u1ee7a Gi\u00e1o h\u1ed9i\u201d. [49]<\/li>\n<li>Qu\u1ea3 th\u1eadt, \u201cn\u1ea1n l\u1ea1m d\u1ee5ng t\u00ecnh d\u1ee5c v\u1edbi tr\u1ebb v\u1ecb th\u00e0nh ni\u00ean hi\u1ec7n nay, c\u0169ng nh\u01b0 trong l\u1ecbch s\u1eed, l\u00e0 m\u1ed9t hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng n\u01a1i m\u1ecdi x\u00e3 h\u1ed9i v\u00e0 m\u1ecdi n\u1ec1n v\u0103n h\u00f3a\u201d, nh\u1ea5t l\u00e0 trong c\u00e1c gia \u0111\u00ecnh v\u00e0 c\u00e1c c\u01a1 ch\u1ebf kh\u00e1c nhau; ng\u01b0\u1eddi ta bi\u1ebft \u0111\u1ebfn t\u1ea7m m\u1ee9c c\u1ee7a n\u00f3 ch\u1ee7 y\u1ebfu \u201cnh\u1edd nh\u1eefng thay \u0111\u1ed5i trong c\u00f4ng lu\u1eadn\u201d. V\u1ea5n \u0111\u1ec1 n\u00e0y, ngay c\u1ea3 d\u00f9 c\u00f3 t\u00ednh r\u1ed9ng kh\u1eafp v\u00e0 \u201c\u1ea3nh h\u01b0\u1edfng nghi\u00eam tr\u1ecdng \u0111\u1ebfn c\u00e1c x\u00e3 h\u1ed9i ch\u00fang ta x\u00e9t nh\u01b0 m\u1ed9t to\u00e0n th\u1ec3, th\u00ec n\u00f3 v\u1eabn c\u00f2n nguy\u00ean t\u00ednh kh\u1ee7ng khi\u1ebfp c\u1ee7a n\u00f3 khi x\u1ea3y ra trong l\u00f2ng Gi\u00e1o h\u1ed9i\u201d. Th\u1eadt v\u1eady, \u201ctrong s\u1ef1 ph\u1eabn n\u1ed9 ch\u00ednh \u0111\u00e1ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ta, Gi\u00e1o h\u1ed9i nh\u00ecn th\u1ea5y ph\u1ea3n \u1ea3nh c\u01a1n gi\u1eadn c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa, \u0110\u1ea5ng b\u1ecb ph\u1ea3n b\u1ed9i v\u00e0 l\u0103ng nh\u1ee5c\u201d. [50]<\/li>\n<li>\u201cTh\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng t\u00e1i x\u00e1c nh\u1eadn s\u1ef1 cam k\u1ebft m\u1ea1nh m\u1ebd v\u1ec1 vi\u1ec7c \u00e1p d\u1ee5ng nh\u1eefng bi\u1ec7n ph\u00e1p ng\u0103n ch\u1eb7n nghi\u00eam kh\u1eafc nh\u1eb1m tr\u00e1nh t\u00e1i di\u1ec5n [c\u00e1c t\u1ed9i \u00e1c], b\u1eaft \u0111\u1ea7u v\u1edbi vi\u1ec7c tuy\u1ec3n l\u1ef1a v\u00e0 \u0111\u00e0o t\u1ea1o nh\u1eefng ai s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c \u1ee7y trao c\u00e1c c\u00f4ng vi\u1ec7c c\u00f3 t\u00ednh tr\u00e1ch nhi\u1ec7m v\u00e0 gi\u00e1o d\u1ee5c\u201d. [51] \u0110\u1ed3ng th\u1eddi, ph\u1ea3i l\u1eb7p l\u1ea1i quy\u1ebft t\u00e2m \u00e1p d\u1ee5ng \u201cnh\u1eefng bi\u1ec7n ph\u00e1p v\u00e0 nh\u1eefng h\u00ecnh ph\u1ea1t c\u1ea7n thi\u1ebft\u201d. [52] V\u00e0 t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m v\u1edbi \u00e2n s\u1ee7ng c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Kit\u00f4. Kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u00f3 chuy\u1ec7n l\u00f9i b\u01b0\u1edbc.<\/li>\n<li>\u201cC\u00f3 nhi\u1ec1u h\u00ecnh th\u1ee9c l\u1ea1m d\u1ee5ng: l\u1ea1m d\u1ee5ng quy\u1ec1n l\u1ef1c, l\u1ea1m d\u1ee5ng l\u01b0\u01a1ng t\u00e2m, l\u1ea1m d\u1ee5ng t\u00ecnh d\u1ee5c v\u00e0 ti\u1ec1n b\u1ea1c. R\u00f5 r\u00e0ng, nh\u1eefng c\u00e1ch h\u00e0nh x\u1eed quy\u1ec1n b\u00ednh d\u1eabn t\u1edbi t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng l\u1ea1m d\u1ee5ng \u1ea5y \u0111\u1ec1u ph\u1ea3i \u0111\u01b0\u1ee3c lo\u1ea1i tr\u1eeb, v\u00e0 c\u1ea7n ph\u1ea3i \u0111\u1ea5u tranh v\u1edbi s\u1ef1 v\u00f4 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m v\u00e0 thi\u1ebfu minh b\u1ea1ch trong khi x\u1eed l\u00fd nhi\u1ec1u v\u1ee5 vi\u1ec7c. S\u1ef1 khao kh\u00e1t th\u1ed1ng tr\u1ecb, t\u00ecnh tr\u1ea1ng thi\u1ebfu \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i v\u00e0 thi\u1ebfu minh b\u1ea1ch, nh\u1eefng l\u1ed1i s\u1ed1ng hai m\u1eb7t, s\u1ef1 tr\u1ed1ng r\u1ed7ng t\u00e2m linh, nh\u1eefng y\u1ebfu k\u00e9m v\u1ec1 t\u00e2m l\u00fd, \u0111\u1ec1u l\u00e0 m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t cho s\u1ef1 th\u1ed1i n\u00e1t ho\u00e0nh h\u00e0nh\u201d. [53] Tinh th\u1ea7n gi\u00e1o s\u0129 tr\u1ecb l\u00e0 m\u1ed9t c\u00e1m d\u1ed7 th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean n\u01a1i nh\u1eefng linh m\u1ee5c nh\u00ecn \u201cs\u1ee9 v\u1ee5 m\u00e0 h\u1ecd l\u00e3nh nh\u1eadn nh\u01b0 m\u1ed9t quy\u1ec1n l\u1ef1c \u0111\u1ec3 th\u1ec3 hi\u1ec7n, h\u01a1n l\u00e0 nh\u01b0 m\u1ed9t vi\u1ec7c ph\u1ee5c v\u1ee5 t\u1ef1 do v\u00e0 qu\u1ea3ng \u0111\u1ea1i m\u00e0 h\u1ecd c\u1ed1ng hi\u1ebfn. Tinh th\u1ea7n gi\u00e1o s\u0129 tr\u1ecb l\u00e0m cho ng\u01b0\u1eddi ta ngh\u0129 r\u1eb1ng h\u1ecd thu\u1ed9c v\u1ec1 m\u1ed9t nh\u00f3m n\u1eafm gi\u1eef m\u1ecdi c\u00e2u tr\u1ea3 l\u1eddi v\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f2n c\u1ea7n ph\u1ea3i l\u1eafng nghe hay h\u1ecdc h\u1ecfi g\u00ec c\u1ea3\u201d. [54] Th\u1eadt r\u00f5, tinh th\u1ea7n gi\u00e1o s\u0129 tr\u1ecb nh\u01b0 th\u1ebf c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m cho nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi th\u00e1nh hi\u1ebfn \u0111\u00e1nh m\u1ea5t l\u00f2ng k\u00ednh tr\u1ecdng \u0111\u1ed1i v\u1edbi ph\u1ea9m gi\u00e1 th\u00e1nh thi\u00eang v\u00e0 b\u1ea5t kh\u1ea3 nh\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a m\u1ed7i con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 s\u1ef1 t\u1ef1 do c\u1ee7a h\u1ecd.<\/li>\n<li>C\u00f9ng v\u1edbi c\u00e1c Ngh\u1ecb ph\u1ee5 Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng, t\u00f4i h\u1ebft l\u00f2ng bi\u1ebft \u01a1n \u201cnh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 c\u00f3 can \u0111\u1ea3m b\u00e1o c\u00e1o v\u1ec1 nh\u1eefng v\u1ee5 vi\u1ec7c x\u1ea5u xa m\u00e0 h\u1ecd kinh nghi\u1ec7m: h\u1ecd gi\u00fap Gi\u00e1o h\u1ed9i bi\u1ebft \u0111i\u1ec1u g\u00ec \u0111\u00e3 x\u1ea3y ra v\u00e0 hi\u1ec3u r\u1eb1ng c\u1ea7n ph\u1ea3i x\u1eed l\u00fd d\u1ee9t kho\u00e1t\u201d. [55] T\u00f4i c\u0169ng \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t bi\u1ebft \u01a1n \u201cs\u1ef1 d\u1ea5n th\u00e2n qu\u1ea3ng \u0111\u1ea1i c\u1ee7a v\u00f4 s\u1ed1 gi\u00e1o d\u00e2n, linh m\u1ee5c, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi nam n\u1eef th\u00e1nh hi\u1ebfn v\u00e0 c\u00e1c gi\u00e1m m\u1ee5c trung th\u00e0nh hi\u1ebfn th\u00e2n m\u1ed7i ng\u00e0y v\u1edbi s\u1ef1 li\u00eam khi\u1ebft v\u00e0 nhi\u1ec7t t\u00e2m ph\u1ee5c v\u1ee5 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb. C\u00e1c n\u1ed7 l\u1ef1c c\u1ee7a h\u1ecd gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ed9t c\u00e1nh r\u1eebng m\u00eanh m\u00f4ng \u0111ang \u00e2m th\u1ea7m l\u1edbn l\u00ean. Nhi\u1ec1u b\u1ea1n tr\u1ebb hi\u1ec7n di\u1ec7n t\u1ea1i Th\u01b0\u1ee3ng h\u1ed9i \u0111\u1ed3ng c\u0169ng di\u1ec5n t\u1ea3 l\u00f2ng tri \u00e2n \u0111\u1ed1i v\u1edbi nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh v\u1edbi h\u1ecd, v\u00e0 h\u1ecd nh\u1ea5n m\u1ea1nh r\u1eb1ng r\u1ea5t c\u1ea7n c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi l\u1edbn c\u00f3 th\u1ec3 ph\u1ee5c v\u1ee5 nh\u01b0 \u0111i\u1ec3m qui chi\u1ebfu cho h\u1ecd\u201d. [56]<\/li>\n<li>T\u1ea1 \u01a1n Thi\u00ean Ch\u00faa, nh\u1eefng k\u1ebb ph\u1ea1m c\u00e1c t\u1ed9i \u00e1c kh\u1ee7ng khi\u1ebfp \u1ea5y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 th\u00e0nh ph\u1ea7n \u0111a s\u1ed1 c\u00e1c linh m\u1ee5c v\u1ed1n l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi thi h\u00e0nh s\u1ee9 v\u1ee5 c\u1ee7a m\u00ecnh c\u00e1ch trung t\u00edn v\u00e0 qu\u1ea3ng \u0111\u1ea1i. T\u00f4i k\u00eau g\u1ecdi c\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb h\u00e3y nh\u1eadn c\u1ea3m h\u1ee9ng t\u1eeb \u0111a s\u1ed1 \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o n\u00e0y. V\u00e0 n\u1ebfu c\u00e1c con th\u1ea5y m\u1ed9t linh m\u1ee5c trong t\u00ecnh tr\u1ea1ng nguy hi\u1ec3m, v\u00ec ng\u00e0i \u0111\u00e3 \u0111\u00e1nh m\u1ea5t ni\u1ec1m vui s\u1ee9 v\u1ee5, hay t\u00ecm ki\u1ebfm b\u00f9 tr\u1eeb t\u00ecnh c\u1ea3m, hay \u0111ang l\u1ea1c l\u1ed1i, th\u00ec c\u00e1c con h\u00e3y nh\u1eafc ng\u00e0i v\u1ec1 s\u1ef1 cam k\u1ebft c\u1ee7a ng\u00e0i v\u1edbi Thi\u00ean Ch\u00faa v\u00e0 d\u00e2n ch\u00fang, nh\u1eafc ng\u00e0i nh\u1edb \u0111\u1ebfn Tin M\u1eebng v\u00e0 kh\u1ea9n n\u00e0i ng\u00e0i gi\u1eef v\u1eefng con \u0111\u01b0\u1eddng c\u1ee7a m\u00ecnh. B\u1eb1ng c\u00e1ch n\u00e0y, c\u00e1c con \u0111\u00f3ng g\u00f3p \u0111\u00e1ng k\u1ec3 cho m\u1ed9t vi\u1ec7c r\u1ea5t n\u1ec1n t\u1ea3ng, \u0111\u00f3 l\u00e0, ng\u0103n ch\u1eb7n nh\u1eefng vi\u1ec7c qu\u00e1i \u00e1c n\u00e0y ti\u1ebfp di\u1ec5n. \u0110\u00e1m m\u00e2y \u0111en n\u00e0y c\u0169ng th\u00e1ch \u0111\u1ed1 t\u1ea5t c\u1ea3 c\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb y\u00eau m\u1ebfn \u0110\u1ee9c Gi\u00easu Kit\u00f4 v\u00e0 Gi\u00e1o h\u1ed9i c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi: C\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0 m\u1ed9t ngu\u1ed3n ch\u1eefa tr\u1ecb \u0111\u00e1ng k\u1ec3 n\u1ebfu h\u1ecd d\u00f9ng kh\u1ea3 n\u0103ng l\u1edbn lao c\u1ee7a m\u00ecnh \u0111\u1ec3 \u0111em l\u1ea1i s\u1ef1 \u0111\u1ed5i m\u1edbi, \u0111\u1ec3 kh\u1ea9n n\u00e0i ph\u1ea3i c\u00f3 ch\u1ee9ng t\u00e1 nh\u1ea5t qu\u00e1n, \u0111\u1ec3 ti\u1ebfp t\u1ee5c \u01b0\u1edbc m\u01a1 v\u00e0 th\u1ef1c hi\u1ec7n nh\u1eefng \u00fd t\u01b0\u1edfng m\u1edbi m\u1ebb.<\/li>\n<li>\u0110\u00e2y c\u0169ng kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 t\u1ed9i l\u1ed7i duy nh\u1ea5t c\u1ee7a c\u00e1c th\u00e0nh vi\u00ean trong Gi\u00e1o h\u1ed9i; trong l\u1ecbch s\u1eed l\u00e2u d\u00e0i c\u1ee7a Gi\u00e1o h\u1ed9i kh\u00f4ng thi\u1ebfu nh\u1eefng b\u00f3ng t\u1ed1i. T\u1ed9i l\u1ed7i c\u1ee7a ch\u00fang ta s\u1eebng s\u1eefng tr\u01b0\u1edbc m\u1eaft m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi; t\u1ea5t c\u1ea3 ch\u00fang \u0111\u01b0\u1ee3c th\u1ea5y qu\u00e1 r\u00f5 n\u01a1i nh\u1eefng v\u1ebft nh\u0103n in h\u1eb1n tr\u00ean khu\u00f4n m\u1eb7t Gi\u00e1o h\u1ed9i, l\u00e0 M\u1eb9 v\u00e0 Th\u1ea7y c\u1ee7a ch\u00fang ta. \u0110\u00e3 hai ng\u00e0n n\u0103m, Gi\u00e1o h\u1ed9i b\u01b0\u1edbc \u0111i tr\u00ean con \u0111\u01b0\u1eddng l\u1eef h\u00e0nh c\u1ee7a m\u00ecnh, chia s\u1ebb \u201cnh\u1eefng vui m\u1eebng v\u00e0 hy v\u1ecdng, \u01b0u s\u1ea7u v\u00e0 lo l\u1eafng\u201d [57] c\u1ee7a to\u00e0n th\u1ec3 nh\u00e2n lo\u1ea1i. Gi\u00e1o h\u1ed9i \u0111\u00e3 b\u01b0\u1edbc \u0111i nh\u01b0 s\u1ef1 th\u1eadt c\u1ee7a m\u00ecnh, kh\u00f4ng h\u1ec1 c\u00f3 cu\u1ed9c gi\u1ea3i ph\u1eabu th\u1ea9m m\u1ef9 n\u00e0o. Gi\u00e1o h\u1ed9i kh\u00f4ng s\u1ee3 ph\u01a1i tr\u1ea7n t\u1ed9i l\u1ed7i c\u1ee7a c\u00e1c th\u00e0nh vi\u00ean \u2013 nh\u1eefng t\u1ed9i l\u1ed7i m\u00e0 m\u1ed9t s\u1ed1 ng\u01b0\u1eddi trong Gi\u00e1o h\u1ed9i c\u00f3 khi mu\u1ed1n che gi\u1ea5u \u2013 tr\u01b0\u1edbc \u00e1nh s\u00e1ng n\u00f3ng b\u1ecfng c\u1ee7a Tin M\u1eebng v\u1ed1n c\u00f3 s\u1ee9c thanh t\u1ea9y. Gi\u00e1o h\u1ed9i c\u0169ng kh\u00f4ng ng\u1eebng k\u00eau l\u00ean m\u1ed7i ng\u00e0y trong t\u00e2m t\u00ecnh \u0103n n\u0103n: \u201cL\u1ea1y Ch\u00faa, xin th\u01b0\u01a1ng x\u00f3t con theo l\u00f2ng nh\u00e2n h\u1eadu Ch\u00faa\u2026 t\u1ed9i l\u1ed7i con lu\u00f4n \u1edf tr\u01b0\u1edbc m\u1eb7t con\u201d (Tv 51,3.5). Tuy nhi\u00ean, ch\u00fang ta c\u0169ng kh\u00f4ng bao gi\u1edd qu\u00ean r\u1eb1ng ch\u00fang ta kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c r\u1eddi b\u1ecf M\u1eb9 c\u1ee7a m\u00ecnh khi M\u1eb9 b\u1ecb t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng, nh\u01b0ng \u0111\u1ee9ng b\u00ean M\u1eb9, \u0111\u1ec3 M\u1eb9 c\u00f3 th\u1ec3 v\u1eadn d\u1ee5ng m\u1ecdi s\u1ee9c l\u1ef1c v\u00e0 kh\u1ea3 n\u0103ng m\u00e0 lu\u00f4n bi\u1ebft b\u1eaft \u0111\u1ea7u l\u1ea1i.<\/li>\n<li>\u1ede gi\u1eefa bi k\u1ecbch g\u00e2y nhi\u1ec1u \u0111au \u0111\u1edbn cho ch\u00fang ta n\u00e0y, \u201cCh\u00faa Gi\u00easu, \u0110\u1ea5ng kh\u00f4ng bao gi\u1edd b\u1ecf Gi\u00e1o h\u1ed9i c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi, trao ban s\u1ee9c m\u1ea1nh v\u00e0 ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n \u0111\u1ec3 Gi\u00e1o h\u1ed9i c\u1ea5t b\u01b0\u1edbc tr\u00ean m\u1ed9t n\u1ebbo \u0111\u01b0\u1eddng m\u1edbi.\u201d [58] V\u1edbi s\u1ef1 tr\u1ee3 gi\u00fap qu\u00ed b\u00e1u c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb, th\u1eddi kh\u1eafc \u0111en t\u1ed1i n\u00e0y \u201cc\u00f3 th\u1ec3 th\u1eadt s\u1ef1 l\u00e0 c\u01a1 h\u1ed9i cho m\u1ed9t cu\u1ed9c canh t\u00e2n \u0111\u1ea7y \u00fd ngh\u0129a\u201d, [59] \u0111\u01b0a ch\u00fang ta v\u00e0o m\u1ed9t L\u1ec5 Hi\u1ec7n Xu\u1ed1ng m\u1edbi v\u00e0 khai m\u1edf m\u1ed9t giai \u0111o\u1ea1n m\u1edbi c\u1ee7a s\u1ef1 thanh luy\u1ec7n v\u00e0 thay \u0111\u1ed5i, gi\u00fap l\u1ea5y l\u1ea1i s\u1ef1 tr\u1ebb trung c\u1ee7a Gi\u00e1o h\u1ed9i. C\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb s\u1ebd c\u00e0ng gi\u00fap \u00edch nhi\u1ec1u h\u01a1n n\u1ebfu h\u1ecd ho\u00e0n to\u00e0n \u00fd th\u1ee9c m\u00ecnh thu\u1ed9c v\u1ec1 \u201c\u0111o\u00e0n D\u00e2n th\u00e1nh thi\u1ec7n v\u00e0 ki\u00ean trung c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa, \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00e1c sinh v\u00e0 \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0m linh ho\u1ea1t b\u1edfi Ch\u00faa Th\u00e1nh Th\u1ea7n\u201d, v\u00ec \u201cch\u00ednh D\u00e2n th\u00e1nh n\u00e0y c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa s\u1ebd gi\u1ea3i tho\u00e1t ch\u00fang ta kh\u1ecfi n\u1ea1n d\u1ecbch c\u1ee7a tinh th\u1ea7n gi\u00e1o s\u0129 tr\u1ecb v\u1ed1n l\u00e0 m\u1ea3nh \u0111\u1ea5t m\u00e0u m\u1ee1 cho t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u kinh t\u1edfm \u1ea5y\u201d. [60]<\/li>\n<\/ol>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>M\u1ed9t l\u1ed1i tho\u00e1t<\/strong><\/p>\n<ol start=\"103\">\n<li>Trong ch\u01b0\u01a1ng n\u00e0y, t\u00f4i \u0111\u00e3 nh\u00ecn th\u1ef1c t\u1ebf c\u1ee7a gi\u1edbi tr\u1ebb trong th\u1ebf gi\u1edbi ng\u00e0y nay. M\u1ed9t s\u1ed1 kh\u00eda c\u1ea1nh kh\u00e1c s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ec1 c\u1eadp trong c\u00e1c ch\u01b0\u01a1ng sau. Nh\u01b0 \u0111\u00e3 n\u00f3i, t\u00f4i kh\u00f4ng c\u00f3 \u00fd bao qu\u00e1t m\u1ecdi s\u1ef1 trong ph\u00e2n t\u00edch n\u00e0y. T\u00f4i khuy\u1ebfn kh\u00edch c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n tr\u00e2n tr\u1ecdng v\u00e0 nghi\u00eam t\u00fac kh\u1ea3o s\u00e1t ho\u00e0n c\u1ea3nh c\u1ee7a gi\u1edbi tr\u1ebb t\u1ea1i n\u01a1i c\u1ee7a m\u00ecnh, \u0111\u1ec3 t\u00ecm ra nh\u1eefng c\u00e1ch th\u1ee9c th\u00edch h\u1ee3p nh\u1ea5t m\u00e0 cung c\u1ea5p cho h\u1ecd s\u1ef1 s\u0103n s\u00f3c m\u1ee5c v\u1ee5. \u0110\u1ed3ng th\u1eddi, t\u00f4i kh\u00f4ng mu\u1ed1n k\u1ebft th\u00fac ch\u01b0\u01a1ng n\u00e0y m\u00e0 kh\u00f4ng ng\u1ecf l\u1eddi v\u1edbi m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi trong c\u00e1c b\u1ea1n tr\u1ebb.<\/li>\n<li>Cha mu\u1ed1n nh\u1eafc l\u1ea1i v\u1edbi c\u00e1c con tin vui m\u00e0 ch\u00fang ta nh\u1eadn nh\u01b0 m\u1ed9t qu\u00e0 t\u1eb7ng v\u00e0o bu\u1ed5i s\u00e1ng Ph\u1ee5c Sinh: \u0111\u00f3 l\u00e0, trong t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng t\u00ecnh c\u1ea3nh u \u00e1m v\u00e0 \u0111\u1edbn \u0111au m\u00e0 ch\u00fang ta \u0111\u00e3 \u0111\u1ec1 c\u1eadp, v\u1eabn c\u00f3 m\u1ed9t l\u1ed1i tho\u00e1t. Ch\u1eb3ng h\u1ea1n, qu\u1ea3 th\u1eadt l\u00e0 th\u1ebf gi\u1edbi k\u1ef9 thu\u1eadt s\u1ed1 c\u00f3 th\u1ec3 v\u00e2y b\u1ee7a c\u00e1c con trong nguy c\u01a1 c\u1ee7a s\u1ef1 \u0111\u00f3ng k\u00edn n\u01a1i ch\u00ednh m\u00ecnh, c\u1ee7a s\u1ef1 c\u00f4 l\u1eadp v\u00e0 c\u1ee7a l\u1ea1c th\u00fa tr\u1ed1ng r\u1ed7ng. Nh\u01b0ng \u0111\u1eebng qu\u00ean r\u1eb1ng \u1edf \u0111\u00e2y c\u0169ng c\u00f3 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb cho th\u1ea5y s\u1ef1 s\u00e1ng t\u1ea1o v\u00e0 th\u1eadm ch\u00ed l\u00e0 k\u1ef3 t\u00e0i. \u0110\u00e2y l\u00e0 tr\u01b0\u1eddng h\u1ee3p c\u1ee7a Carlo Acutis, T\u00f4i T\u1edb Ch\u00faa.<\/li>\n<li>Carlo \u00fd th\u1ee9c r\u1ea5t r\u00f5 r\u1eb1ng t\u1ea5t c\u1ea3 ph\u01b0\u01a1ng ti\u1ec7n truy\u1ec1n th\u00f4ng, qu\u1ea3ng c\u00e1o v\u00e0 m\u1ea1ng x\u00e3 h\u1ed9i c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi ta d\u00f9ng \u0111\u1ec3 m\u00ea ho\u1eb7c ch\u00fang ta, l\u00e0m cho ta th\u1ea5m nhi\u1ec5m ch\u1ee7 ngh\u0129a ti\u00eau th\u1ee5 v\u00e0 mua s\u1eafm nh\u1eefng m\u00f3n m\u1edbi nh\u1ea5t tr\u00ean th\u1ecb tr\u01b0\u1eddng, l\u00e0m cho ta \u0111\u1eafm ch\u00ecm trong ti\u00eau khi\u1ec3n v\u00e0 k\u1eb9t c\u1ee9ng trong nh\u1eefng \u0111i\u1ec1u ti\u00eau c\u1ef1c. Nh\u01b0ng Carlo bi\u1ebft c\u00e1ch s\u1eed d\u1ee5ng c\u00f4ng ngh\u1ec7 th\u00f4ng tin m\u1edbi \u0111\u1ec3 truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t Tin M\u1eebng, \u0111\u1ec3 chuy\u1ec3n th\u00f4ng c\u00e1c gi\u00e1 tr\u1ecb v\u00e0 v\u1ebb \u0111\u1eb9p.<\/li>\n<li>Carlo \u0111\u00e3 kh\u00f4ng d\u00ednh v\u00e0o c\u00e1i b\u1eaby \u1ea5y. C\u1eadu th\u1ea5y r\u1eb1ng nhi\u1ec1u b\u1ea1n tr\u1ebb, v\u00ec mu\u1ed1n t\u1ecf ra \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o, cu\u1ed1i c\u00f9ng ch\u1ec9 gi\u1ed1ng nh\u01b0 m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c; h\u1ecd ch\u1ea1y theo b\u1ea5t c\u1ee9 g\u00ec m\u00e0 nh\u1eefng k\u1ebb c\u00f3 th\u1ebf l\u1ef1c b\u00e0y ra tr\u01b0\u1edbc m\u1eaft m\u00ecnh, trong c\u01a1 ch\u1ebf c\u1ee7a ch\u1ee7 ngh\u0129a ti\u00eau th\u1ee5 v\u00e0 c\u1ee7a s\u1ef1 ph\u00e2n t\u00e1n t\u00e2m tr\u00ed. Nh\u01b0 th\u1ebf h\u1ecd kh\u00f4ng ph\u00e1t huy nh\u1eefng \u01a1n hu\u1ec7 m\u00e0 Ch\u00faa \u0111\u00e3 ban cho m\u00ecnh; h\u1ecd kh\u00f4ng c\u1ed1ng hi\u1ebfn cho th\u1ebf gi\u1edbi nh\u1eefng kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o m\u00e0 Thi\u00ean Ch\u00faa ban t\u1eb7ng cho m\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi ch\u00fang ta. V\u00ec th\u1ebf, Carlo n\u00f3i: \u201cM\u1ed7i ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c sinh ra nh\u01b0 m\u1ed9t c\u00e1i g\u00ec \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o, nh\u01b0ng nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi r\u1ed1t c\u1ee5c ch\u1ebft \u0111i nh\u01b0 nh\u1eefng b\u1ea3n sao\u201d. \u0110\u1eebng \u0111\u1ec3 \u0111i\u1ec1u n\u00e0y x\u1ea3y ra v\u1edbi c\u00e1c con!<\/li>\n<li>\u0110\u1eebng cho ph\u00e9p ng\u01b0\u1eddi ta c\u01b0\u1edbp \u0111i kh\u1ecfi c\u00e1c con ni\u1ec1m vui v\u00e0 hy v\u1ecdng, \u0111\u1eebng \u0111\u1ec3 h\u1ecd \u0111\u1ea7u \u0111\u1ed9c v\u00e0 bi\u1ebfn c\u00e1c con th\u00e0nh n\u00f4 l\u1ec7 ph\u1ee5c v\u1ee5 cho nh\u1eefng l\u1ee3i \u00edch c\u1ee7a h\u1ecd. C\u00e1c con h\u00e3y d\u00e1m v\u01b0\u1ee3t l\u00ean tr\u00ean ch\u00ednh m\u00ecnh, v\u00ec \u2018m\u00ecnh l\u00e0 ai\u2019 th\u00ec quan tr\u1ecdng h\u01a1n l\u00e0 \u2018m\u00ecnh c\u00f3 g\u00ec\u2019. C\u1ee7a c\u1ea3i hay ngo\u1ea1i h\u00ecnh ph\u1ecfng c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb g\u00ec n\u00e0o? C\u00e1c con c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1edf th\u00e0nh \u0111i\u1ec1u m\u00e0 Thi\u00ean Ch\u00faa l\u00e0 \u0110\u1ea5ng S\u00e1ng T\u1ea1o mu\u1ed1n, n\u1ebfu c\u00e1c con nh\u1eadn ra r\u1eb1ng m\u00ecnh \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1eddi g\u1ecdi v\u01b0\u01a1n l\u00ean. H\u00e3y c\u1ea7u xin s\u1ef1 tr\u1ee3 gi\u00fap c\u1ee7a Ch\u00faa Th\u00e1nh Th\u1ea7n v\u00e0 tin t\u01b0\u1edfng nh\u1eafm \u0111\u1ebfn m\u1ee5c ti\u00eau cao c\u1ea3 l\u00e0 s\u1ef1 th\u00e1nh thi\u1ec7n. B\u1eb1ng c\u00e1ch n\u00e0y, c\u00e1c con s\u1ebd kh\u00f4ng tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t b\u1ea3n sao. C\u00e1c con s\u1ebd th\u1ef1c s\u1ef1 l\u00e0 ch\u00ednh m\u00ecnh.<\/li>\n<li>\u0110\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1eady, c\u00e1c con c\u1ea7n \u00fd th\u1ee9c m\u1ed9t s\u1ef1 th\u1eadt c\u0103n b\u1ea3n: tu\u1ed5i tr\u1ebb, \u0111\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 ch\u1ea1y theo nh\u1eefng th\u00fa vui nh\u1ea5t th\u1eddi v\u00e0 nh\u1eefng th\u00e0nh c\u00f4ng h\u1eddi h\u1ee3t. N\u1ebfu mu\u1ed1n cho nh\u1eefng n\u0103m th\u00e1ng tu\u1ed5i tr\u1ebb c\u1ee7a c\u00e1c con \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c \u00fd ngh\u0129a c\u1ee7a n\u00f3 trong \u0111\u1eddi, th\u00ec \u0111\u00f3 ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t th\u1eddi gian c\u1ee7a qu\u1ea3ng \u0111\u1ea1i d\u1ea5n th\u00e2n, h\u1ebft l\u00f2ng c\u1ed1ng hi\u1ebfn, m\u1ed9t th\u1eddi gian c\u1ee7a nh\u1eefng hy sinh kh\u00f4ng h\u1ec1 d\u1ec5 d\u00e0ng nh\u01b0ng \u0111em l\u1ea1i \u0111\u1ea7y hoa qu\u1ea3. Nh\u01b0 m\u1ed9t thi h\u00e0o di\u1ec5n t\u1ea3:<\/li>\n<\/ol>\n<p>\u201cL\u00e0m sao \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c,<\/p>\n<p>n\u1ebfu ti\u00ean v\u00e0n kh\u00f4ng m\u1ea5t \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e3 m\u1ea5t?<\/p>\n<p>L\u00e0m sao th\u00e0nh c\u00f4ng,<\/p>\n<p>n\u1ebfu kh\u00f4ng qua v\u1ea5t v\u1ea3?<\/p>\n<p>\u0110\u1ec3 y\u00eau b\u00e2y gi\u1edd,<\/p>\n<p>t\u00f4i ph\u1ea3i t\u1eebng \u0111au,<\/p>\n<p>Nh\u01b0ng t\u00f4i bi\u1ebft m\u00ecnh \u0111\u00e3 \u0111au cho \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng \u0111au,<\/p>\n<p>v\u00e0 \u0111\u00e3 kh\u00f3c cho \u0111i\u1ec1u \u0111\u00e1ng kh\u00f3c.<\/p>\n<p>V\u00ec cu\u1ed1i c\u00f9ng, t\u00f4i hi\u1ec3u,<\/p>\n<p>ch\u1eb3ng th\u1ec3 n\u00e0o g\u1eb7t trong h\u00e2n hoan,<\/p>\n<p>n\u1ebfu \u0111\u00e3 kh\u00f4ng t\u1eebng gieo trong n\u01b0\u1edbc m\u1eaft.<\/p>\n<p>Cu\u1ed1i c\u00f9ng, t\u00f4i hi\u1ec3u,<\/p>\n<p>hoa b\u1eebng n\u1edf tr\u00ean c\u00e2y kia<\/p>\n<p>\u0111ang r\u00fat nh\u1ef1a s\u1ed1ng t\u1eeb s\u00e2u d\u01b0\u1edbi \u0111\u1ea5t\u201d. [61]<\/p>\n<ol start=\"109\">\n<li>N\u1ebfu c\u00e1c con tr\u1ebb trong tu\u1ed5i \u0111\u1eddi nh\u01b0ng c\u1ea3m th\u1ea5y m\u00ecnh y\u1ebfu nh\u01b0\u1ee3c, r\u00e3 r\u1eddi hay v\u1ee1 m\u1ed9ng, h\u00e3y xin Ch\u00faa Gi\u00easu \u0111\u1ed5i m\u1edbi c\u00e1c con. C\u00f3 Ng\u01b0\u1eddi, lu\u00f4n lu\u00f4n c\u00f3 ni\u1ec1m hy v\u1ecdng. C\u00e1c con c\u0169ng h\u00e3y xin nh\u01b0 v\u1eady n\u1ebfu c\u00e1c con c\u1ea3m th\u1ea5y m\u00ecnh ch\u00ecm ng\u1eadp trong tr\u1ee5y l\u1ea1c, trong nh\u1eefng th\u00f3i x\u1ea5u, trong t\u00ednh \u00edch k\u1ef7 hay nh\u1eefng th\u00fa vui kh\u00f4ng l\u00e0nh m\u1ea1nh. Ch\u00faa Gi\u00easu tr\u00e0n \u0111\u1ea7y s\u1ee9c s\u1ed1ng, Ng\u01b0\u1eddi mu\u1ed1n gi\u00fap l\u00e0m cho tu\u1ed5i tr\u1ebb c\u1ee7a c\u00e1c con c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb. Nh\u1edd v\u1eady, c\u00e1c con s\u1ebd kh\u00f4ng t\u01b0\u1edbc m\u1ea5t c\u1ee7a th\u1ebf gi\u1edbi ph\u1ea7n \u0111\u00f3ng g\u00f3p m\u00e0 ch\u1ec9 m\u00ecnh m\u1edbi th\u1ef1c hi\u1ec7n \u0111\u01b0\u1ee3c, trong t\u1ea5t c\u1ea3 n\u00e9t \u0111\u1ed9c \u0111\u00e1o ri\u00eang c\u1ee7a c\u00e1c con.<\/li>\n<li>Nh\u01b0ng cha c\u0169ng mu\u1ed1n nh\u1eafc c\u00e1c con r\u1eb1ng \u201ckhi ch\u00fang ta s\u1ed1ng t\u00e1ch r\u1eddi kh\u1ecfi ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c, th\u00ec th\u1eadt kh\u00f3 \u0111\u1ec3 chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u ch\u1ed1ng l\u1ea1i nh\u1ee5c d\u1ee5c, ch\u1ed1ng l\u1ea1i nh\u1eefng c\u1ea1m b\u1eaby v\u00e0 c\u00e1m d\u1ed7 c\u1ee7a ma qu\u1ec9, c\u0169ng nh\u01b0 t\u00ednh \u00edch k\u1ef7 c\u1ee7a th\u1ebf gian. B\u1ecb t\u1ea5n c\u00f4ng b\u1edfi qu\u00e1 nhi\u1ec1u l\u1ef1c l\u00f4i k\u00e9o, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 tr\u1edf n\u00ean qu\u00e1 c\u00f4 l\u1eadp, \u0111\u00e1nh m\u1ea5t c\u1ea3m th\u1ee9c v\u1ec1 th\u1ef1c t\u1ea1i v\u00e0 s\u1ef1 trong s\u00e1ng t\u00e2m h\u1ed3n, v\u00e0 d\u1ec5 d\u00e0ng \u0111\u1ea7u h\u00e0ng\u201d. [62] \u0110i\u1ec1u n\u00e0y \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t \u0111\u00fang \u0111\u1ed1i v\u1edbi ng\u01b0\u1eddi tr\u1ebb, v\u00ec b\u1ea5t c\u1ee9 khi n\u00e0o c\u00e1c con li\u00ean k\u1ebft v\u1edbi nhau, c\u00e1c con s\u1ebd c\u00f3 s\u1ee9c m\u1ea1nh k\u1ef3 di\u1ec7u. B\u1ea5t c\u1ee9 khi n\u00e0o c\u00e1c con nhi\u1ec7t t\u00e2m v\u1edbi \u0111\u1eddi s\u1ed1ng c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n, c\u00e1c con s\u1ebd c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng hy sinh cho ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c v\u00e0 cho c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n. Trong khi \u0111\u00f3, s\u1ef1 c\u00f4 l\u1eadp s\u1ebd r\u00fat c\u1ea1n ngh\u1ecb l\u1ef1c c\u1ee7a ch\u00fang ta v\u00e0 \u0111\u1eb7t ch\u00fang ta ph\u01a1i s\u01b0\u1eddn tr\u01b0\u1edbc nh\u1eefng s\u1ef1 d\u1eef t\u1ec7 h\u1ea1i nh\u1ea5t c\u1ee7a th\u1eddi \u0111\u1ea1i.<\/li>\n<\/ol>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class=\"mh-excerpt\"><p>Lm. L\u00ea C\u00f4ng \u0110\u1ee9c, PSS., d\u1ecbch &nbsp; CH\u01af\u01a0NG BA \u00a0 C\u00c1C CON L\u00c0 \u201cHI\u1ec6N T\u1ea0I\u201d C\u1ee6A THI\u00caN CH\u00daA \u00a0<\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":2,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[8],"tags":[],"class_list":["post-10067","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-the-gioi"],"_links":{"self":[{"href":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10067","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10067"}],"version-history":[{"count":1,"href":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10067\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10068,"href":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10067\/revisions\/10068"}],"wp:attachment":[{"href":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10067"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10067"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10067"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}