{"id":26900,"date":"2023-10-21T22:51:00","date_gmt":"2023-10-21T15:51:00","guid":{"rendered":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/?p=26900"},"modified":"2023-10-21T22:51:00","modified_gmt":"2023-10-21T15:51:00","slug":"doi-voi-nguoi-do-thai-chung-toi-thien-chua-da-nhap-the-trong-loi-thanh-kinh","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/doi-voi-nguoi-do-thai-chung-toi-thien-chua-da-nhap-the-trong-loi-thanh-kinh\/","title":{"rendered":"\u201c\u0110\u1ed0I V\u1edaI NG\u01af\u1edcI DO TH\u00c1I CH\u00daNG T\u00d4I, THI\u00caN CH\u00daA \u0110\u00c3 \u201cNH\u1eacP TH\u1ec2\u201d TRONG L\u1edcI TH\u00c1NH KINH\u201d"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">V\u00e0i ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc v\u1ee5 th\u1ea3m s\u00e1t x\u1ea3y ra \u1edf Israel, gi\u00e1o s\u0129 Rivon Krygier \u0111\u00e3 d\u00e0nh cho nh\u1eadt b\u00e1o La Croix cu\u1ed9c ph\u1ecfng v\u1ea5n n\u00e0y. Gi\u00e1o s\u0129 n\u00f3i v\u1edbi ch\u00fang ta, nh\u1eefng d\u00f2ng sau \u0111\u00e2y, kh\u00f4ng c\u00f3 m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7 tr\u1ef1c ti\u1ebfp \u0111\u1ebfn c\u00e1c s\u1ef1 ki\u1ec7n hi\u1ec7n t\u1ea1i, tuy nhi\u00ean v\u1eabn gi\u1eef \u0111\u01b0\u1ee3c \u00fd ngh\u0129a t\u00e2m linh c\u1ee7a ch\u00fang, ngay c\u1ea3 v\u00ec nh\u1eefng s\u1ef1 ki\u1ec7n bi th\u1ea3m.<!--more--><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-26901\" src=\"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Rivon.jpg\" alt=\"\" width=\"600\" height=\"399\" srcset=\"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Rivon.jpg 724w, https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2023\/10\/Rivon-300x200.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>La Croix&nbsp;: <\/strong><em>Ng\u00e0i \u0111\u1ecdc Th\u00e1nh Kinh nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o&nbsp;?<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Rivon Krygier&nbsp;: <\/strong>Ch\u00fang ta h\u00e3y l\u00e0m r\u00f5 ngay t\u1eeb \u0111\u1ea7u r\u1eb1ng Th\u00e1nh Kinh Do Th\u00e1i kh\u00f4ng gi\u1ed1ng v\u1edbi Th\u00e1nh Kinh Kit\u00f4 gi\u00e1o. Ngay c\u1ea3 m\u1ed9t s\u1ed1 s\u00e1ch c\u1ee7a C\u1ef1u \u01af\u1edbc c\u0169ng kh\u00f4ng \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u01b0a v\u00e0o quy \u0111i\u1ec3n Do Th\u00e1i, ch\u1eb3ng h\u1ea1n nh\u01b0 hai cu\u1ed1n s\u00e1ch Maccab\u00ea. Tuy nhi\u00ean, ch\u00fang v\u1eabn l\u00e0 \u0111\u1ed1i t\u01b0\u1ee3ng c\u1ee7a l\u1ec5 h\u1ed9i Hanukkah k\u1ef7 ni\u1ec7m l\u1ec5 cung hi\u1ebfn \u0110\u1ec1n th\u1edd. Th\u00e1nh Kinh Do Th\u00e1i ch\u1ee9a Kinh Torah &#8211; m\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Kit\u00f4 h\u1eefu g\u1ecdi l\u00e0 Ng\u0169 Kinh -, c\u00e1c s\u00e1ch Ng\u00f4n s\u1ee9 v\u00e0 c\u00e1c T\u00e1c ph\u1ea9m th\u00e1nh. V\u00e0, nh\u01b0 b\u1ea1n bi\u1ebft, kh\u00f4ng c\u00f3 T\u00e2n \u01af\u1edbc.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">C\u00e1ch \u0111\u1ecdc Th\u00e1nh Kinh c\u1ee7a ch\u00fang t\u00f4i kh\u00f4ng bao gi\u1edd l\u00e0 c\u00e1ch \u0111\u1ecdc \u0111\u01a1n gi\u1ea3n, theo ngh\u0129a \u0111en, m\u00e0 ch\u1ee7 y\u1ebfu l\u00e0 v\u1ea5n \u0111\u1ec1 gi\u1ea3i th\u00edch, \u0111\u1eb7t v\u00e0o vi\u1ec5n c\u1ea3nh. N\u00f3 h\u1ec7 t\u1ea1i t\u00ecm ki\u1ebfm trong v\u0103n b\u1ea3n b\u1ea5t c\u1ee9 \u0111i\u1ec1u g\u00ec kh\u00f4ng minh nhi\u00ean nh\u01b0ng ng\u1ee5 \u00fd, ho\u1eb7c b\u1ea5t c\u1ee9 \u0111i\u1ec1u g\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ebft n\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c ph\u1ea7n ho\u1eb7c y\u1ebfu t\u1ed1 kh\u00e1c c\u1ee7a to\u00e0n b\u1ed9 Th\u00e1nh Kinh, trong m\u1ed9t m\u1ea1ng l\u01b0\u1edbi, \u0111\u1ec3 t\u1ea1o n\u00ean m\u1ed9t nh\u1eadn x\u00e9t c\u00f3 t\u00ednh c\u1ed9ng h\u01b0\u1edfng.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>La Croix&nbsp;: <\/strong><em>Ng\u00e0i \u0111\u1ecdc m\u1ed9t m\u00ecnh hay trong c\u1ed9ng \u0111o\u00e0n&nbsp;?<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Rivon Krygier&nbsp;: <\/strong>Theo truy\u1ec1n th\u1ed1ng Do Th\u00e1i, ch\u00fang t\u00f4i kh\u00f4ng bao gi\u1edd \u0111\u1ecdc Th\u00e1nh Kinh m\u1ed9t m\u00ecnh. Ngay c\u1ea3 khi t\u00f4i nghi\u00ean c\u1ee9u v\u0103n b\u1ea3n m\u1ed9t m\u00ecnh, t\u00f4i c\u0169ng nghi\u00ean c\u1ee9u th\u00f4ng qua nh\u1eefng nh\u00e0 ch\u00fa gi\u1ea3i t\u1eadp trung xung quanh n\u00f3. \u0110\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t cu\u1ed9c \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i tuy\u1ec7t v\u1eddi gi\u1eefa b\u1ea3n v\u0103n \u0111ang n\u00f3i v\u00e0 t\u1ea5t c\u1ea3 nh\u1eefng ai, t\u1eeb M\u1ea1c Kh\u1ea3i, \u0111\u00e3 \u0111\u1ecdc nh\u1eefng c\u00e2u n\u00e0y v\u00e0 gi\u1ea3i th\u00edch ch\u00fang.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Vi\u1ec7c \u0111\u1ecdc c\u00f4ng khai l\u00e0 r\u1ea5t ph\u1ed5 bi\u1ebfn. N\u00f3 c\u0169ng \u0111\u01b0\u1ee3c t\u00ecm th\u1ea5y trong c\u00e1c s\u00e1ch Tin M\u1eebng. Ch\u00faa Gi\u00easu \u0111\u1ebfn H\u1ed9i \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0o s\u00e1ng th\u1ee9 B\u1ea3y, \u0111\u01b0a ra l\u1eddi ch\u00fa gi\u1ea3i. Khi ch\u00fang ta \u0111\u01b0a Kinh Torah ra kh\u1ecfi t\u1ee7 th\u00e1nh, \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t ki\u1ec3u l\u1eb7p l\u1ea1i M\u1ea1c Kh\u1ea3i. Kinh Torah \u1ea9n d\u1eadt \u0111\u1ed9t nhi\u00ean tr\u1edf n\u00ean h\u1eefu h\u00ecnh, d\u1ec5 ti\u1ebfp c\u1eadn. Ch\u00fang t\u00f4i chuy\u1ec1n n\u00f3 trong \u0111\u00e1m r\u01b0\u1edbc, ch\u00fang t\u00f4i \u0111\u1eb7t n\u00f3 l\u00ean b\u00e0n, ch\u00fang t\u00f4i m\u1edf Sefer, cu\u1ed9n s\u00e1ch. To\u00e0n th\u1ec3 c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng nghe th\u1ea5y ti\u1ebfng n\u00f3i, l\u1eddi Ch\u00faa n\u00f3i v\u1edbi m\u00ecnh. Sau \u0111\u00f3, m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 tr\u00ecnh \u0111\u1ed9 h\u1ecdc v\u1ea5n kh\u00f4ng nh\u1ea5t thi\u1ebft l\u00e0 gi\u00e1o s\u0129 \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1eddi \u0111\u1ebfn \u0111\u1ec3 \u0111\u01b0a ra l\u1eddi gi\u1ea3i th\u00edch t\u1eeb truy\u1ec1n th\u1ed1ng. \u0110\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t b\u00e0i t\u1eadp t\u00e2m linh v\u00e0 tr\u00ed tu\u1ec7.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>La Croix&nbsp;: <\/strong><em>\u0110\u00e2u l\u00e0 t\u00ednh \u0111\u1eb7c th\u00f9 c\u1ee7a kinh nghi\u1ec7m n\u00e0y&nbsp;?<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Rivon Krygier&nbsp;: <\/strong>N\u00f3 g\u00e2y b\u1ed1i r\u1ed1i v\u00ec nh\u1eefng ch\u00fa gi\u1ea3i kh\u00e1c nhau kh\u00f4ng gi\u1ea3i th\u00edch \u0111\u01b0\u1ee3c v\u0103n b\u1ea3n. Ch\u00fang l\u00e0m cho n\u00f3 ph\u1ee9c t\u1ea1p h\u01a1n. Ch\u00fang t\u1ea1o th\u00e0nh m\u1ed9t kho l\u01b0u tr\u1eef kh\u1ed5ng l\u1ed3 c\u00f3 s\u1eb5n cho ph\u00e9p c\u00f3 nhi\u1ec1u g\u00f3c nh\u00ecn v\u1ec1 v\u0103n b\u1ea3n, v\u1edbi c\u00e1c quan \u0111i\u1ec3m kh\u00e1c nhau, \u0111\u00f4i khi tr\u00e1i ng\u01b0\u1ee3c nhau. M\u1ed9t y\u1ebfu t\u1ed1 quan tr\u1ecdng c\u1ee7a Do Th\u00e1i gi\u00e1o l\u00e0 ch\u00fang t\u00f4i kh\u00f4ng nh\u1ea5t thi\u1ebft ph\u1ea3i gi\u1ea3i quy\u1ebft m\u00e2u thu\u1eabn. Ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i, ch\u00fang t\u00f4i mu\u1ed1n ti\u1ebfp c\u1eadn v\u0103n b\u1ea3n v\u1edbi nhi\u1ec1u quan \u0111i\u1ec3m nh\u01b0 v\u1eady \u0111\u1ec3 kh\u00f4ng gi\u1ea3m thi\u1ec3u n\u00f3 v\u00e0o m\u1ed9t chi\u1ec1u k\u00edch duy nh\u1ea5t.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Do \u0111\u00f3, nh\u00e0 ch\u00fa gi\u1ea3i s\u1ebd k\u00edn m\u00fac t\u1eeb b\u1ea3n v\u0103n v\u00e0 t\u1eeb nh\u1eefng ch\u00fa gi\u1ea3i nh\u1eefng y\u1ebfu t\u1ed1 s\u1ebd soi s\u00e1ng cho m\u00ecnh v\u1ec1 cu\u1ed9c s\u1ed1ng ng\u00e0y nay, v\u1ec1 nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 lu\u00e2n l\u00fd, t\u00e2m linh, v\u1ed1n c\u00f3 th\u1ec3 v\u01b0\u1ee3t xa v\u1ea5n \u0111\u1ec1 v\u1ec1 \u00fd ngh\u0129a nguy\u00ean th\u1ee7y c\u1ee7a b\u1ea3n v\u0103n. Vi\u1ec7c t\u00ecm ki\u1ebfm s\u1ef1 m\u1ea1ch l\u1ea1c v\u00e0 c\u1ed9ng h\u01b0\u1edfng, t\u00ednh li\u00ean t\u1ee5c gi\u1eefa v\u0103n b\u1ea3n v\u00e0 th\u1eddi \u0111\u1ea1i \u0111\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea1i c\u1ee7a ch\u00fang ta, l\u00e0 m\u1ed9t th\u00e1ch th\u1ee9c th\u01b0\u1eddng xuy\u00ean.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>La Croix&nbsp;:<\/strong> <em>Ch\u1eb3ng h\u1ea1n, ng\u00e0i l\u1eadp n\u00ean m\u1ed1i li\u00ean h\u1ec7 n\u00e0o gi\u1eefa v\u0103n b\u1ea3n Th\u00e1nh Kinh v\u00e0 cu\u1ed9c s\u1ed1ng \u0111\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea1i?<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Rivon Krygier&nbsp;: <\/strong>Ch\u00fang t\u00f4i v\u1eeba b\u1eaft \u0111\u1ea7u chu k\u1ef3 \u0111\u1ecdc s\u00e1ch S\u00e1ng Th\u1ebf K\u00fd. Trong nh\u1eefng ch\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u00f3 tranh ch\u1ea5p gi\u1eefa Cain v\u00e0 Abel, m\u00e0 ch\u00fang ta kh\u00f4ng bi\u1ebft l\u00fd do c\u1ee7a n\u00f3. Ch\u1eafc ch\u1eafn, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 ngh\u0129 r\u1eb1ng Cain ghen t\u1ecb v\u1edbi Abel v\u00ec Ch\u00faa ch\u1ea5p nh\u1eadn l\u1ec5 v\u1eadt c\u1ee7a em trai \u00f4ng ch\u1ee9 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u1ec5 v\u1eadt c\u1ee7a \u00f4ng. Nh\u01b0ng kh\u00f4ng c\u00f3 g\u00ec \u0111\u01b0\u1ee3c n\u00f3i r\u00f5 r\u00e0ng. T\u1ea1i m\u1ed9t th\u1eddi \u0111i\u1ec3m, v\u0103n b\u1ea3n n\u00f3i: \u201c<em>Cain \u0111\u00e3 n\u00f3i v\u1edbi Abel<\/em>\u2026\u201d v\u00e0 nh\u01b0 c\u00f3 kho\u1ea3ng tr\u1ed1ng. Ngay sau \u0111\u00f3, v\u0103n b\u1ea3n n\u00f3i th\u00eam r\u1eb1ng Cain \u0111\u00e3 gi\u1ebft Abel. Kho\u1ea3ng tr\u1ed1ng n\u00e0y trong v\u0103n b\u1ea3n m\u1edf ra m\u1ed9t l\u0129nh v\u1ef1c gi\u1ea3i th\u00edch tuy\u1ec7t v\u1eddi. Do \u0111\u00f3, nh\u00e0 ch\u00fa gi\u1ea3i gi\u00e1o s\u0129 c\u1ed5 \u0111\u1ea1i, Midrash, \u0111\u00e3 c\u1ed1 g\u1eafng nh\u00e9t l\u1eddi v\u00e0o mi\u1ec7ng Cain.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u00d4ng \u0111\u00e3 n\u00f3i g\u00ec v\u1edbi Abel? \u0110i\u1ec1u g\u00ec g\u00e2y ra v\u1ee5 gi\u1ebft ng\u01b0\u1eddi mang t\u00ednh bi\u1ec3u t\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ea7u ti\u00ean trong l\u1ecbch s\u1eed? M\u1ed9t s\u1ed1 gi\u00e1o s\u0129 Do Th\u00e1i n\u00f3i r\u1eb1ng h\u1ecd tranh gi\u00e0nh c\u00f9ng m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 n\u1eef, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c n\u00f3i r\u1eb1ng h\u1ecd tranh gi\u00e0nh \u0111\u1ea5t \u0111ai. M\u1ed9t trong nh\u1eefng v\u1ea5n \u0111\u1ec1 l\u00e0 h\u1ecd \u0111ang tranh c\u00e3i v\u1ec1 vi\u1ec7c x\u00e2y d\u1ef1ng ng\u00f4i \u0111\u1ec1n th\u1edd \u1edf \u0111\u00e2u \u2013 tr\u00ean \u0111\u1ea5t c\u1ee7a Cain hay tr\u00ean \u0111\u1ea5t c\u1ee7a Abel? Kho\u1ea3ng tr\u1ed1ng \u0111\u1ec3 l\u1ea1i g\u1ee3i \u00fd r\u1eb1ng nh\u1eefng l\u1eddi trao \u0111\u1ed5i l\u00e0 cu\u1ed9c \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i c\u1ee7a nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111i\u1ebfc.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>La Croix&nbsp;: <\/strong><em>Ng\u01b0\u1eddi Do Th\u00e1i xem Kinh Torah nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o: \u0111\u00f3 c\u00f3 ph\u1ea3i l\u00e0 ti\u1ebfng n\u00f3i, l\u1eddi c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa kh\u00f4ng?<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Rivon Krygier&nbsp;:<\/strong> Theo quan \u0111i\u1ec3m truy\u1ec1n th\u1ed1ng, v\u0103n b\u1ea3n \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea1c kh\u1ea3i. M\u1ed9t c\u00e2u r\u1ea5t hay trong Th\u00e1nh Kinh (\u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ecdc b\u1eb1ng ti\u1ebfng Do Th\u00e1i) n\u00f3i r\u1eb1ng t\u1ea1i Sinai \u201c<em>d\u00e2n ch\u00fang \u0111\u00e3 nh\u00ecn th\u1ea5y nh\u1eefng ti\u1ebfng n\u00f3i<\/em>\u201d. \u0110\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t h\u00ecnh th\u00e1i v\u0103n phong \u00e1m ch\u1ec9 kinh nghi\u1ec7m si\u00eau nhi\u00ean v\u1ec1 M\u1ea1c Kh\u1ea3i: L\u1eddi Ch\u00faa \u0111\u01b0\u1ee3c di\u1ec5n t\u1ea3 v\u00e0 c\u00f4 \u0111\u1ecdng b\u1eb1ng nh\u1eefng ch\u1eef c\u00f3 h\u00ecnh d\u1ea1ng. Ng\u00e0y nay, ch\u00fang t\u00f4i v\u1eabn nh\u00ecn th\u1ea5y nh\u1eefng ti\u1ebfng n\u00f3i v\u00ec khi nh\u00ecn v\u00e0o nh\u1eefng t\u1eeb ng\u1eef trong v\u0103n b\u1ea3n, ch\u00fang vang v\u1ecdng trong tr\u00e1i tim v\u00e0 t\u00e2m h\u1ed3n ch\u00fang t\u00f4i.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Tuy nhi\u00ean, m\u1ed9t b\u1ea3n v\u0103n Th\u00e1nh Kinh kh\u00f4ng bao gi\u1edd n\u00f3i m\u1ed9t m\u00ecnh. Ngay c\u1ea3 khi t\u00f4i cho r\u1eb1ng ch\u00ednh Thi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u00e3 n\u00f3i, \u0111\u00e3 \u0111\u1ecdc cho vi\u1ebft t\u1eebng ch\u1eef, th\u00ec s\u1ebd lu\u00f4n c\u00f3 m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi, m\u1ed9t nh\u00f3m \u0111\u1ecdc v\u00e0 hi\u1ec3u n\u00f3 t\u1eeb l\u0103ng k\u00ednh c\u1ee7a h\u1ecd. Ch\u00ednh v\u0103n b\u1ea3n kh\u00f4ng n\u00f3i l\u00ean t\u1ea5t c\u1ea3 m\u1ecdi th\u1ee9. C\u00e1ch ph\u00e1t \u00e2m (b\u1eb1ng ti\u1ebfng Do Th\u00e1i) s\u1ebd quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh ng\u1eef ph\u00e1p, c\u1ea5u tr\u00fac, t\u1eeb ng\u1eef. Tuy nhi\u00ean, ch\u00fang t\u00f4i lu\u00f4n c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecdc l\u1ea1i v\u0103n b\u1ea3n b\u1eb1ng c\u00e1ch ph\u00e1t \u00e2m c\u00e1c t\u1eeb m\u1ed9t c\u00e1ch kh\u00e1c. V\u0103n b\u1ea3n v\u1eabn n\u0103ng \u0111\u1ed9ng. V\u00ec th\u1ebf, ch\u00ednh L\u1eddi Thi\u00ean Ch\u00faa, \u0111\u01b0\u1ee3c trung gian b\u1edfi s\u1ef1 ti\u1ebfp nh\u1eadn c\u1ee7a M\u00f4is\u00ea, c\u00e1c ng\u00f4n s\u1ee9 v\u00e0 t\u00edn h\u1eefu, s\u1ebd k\u00e9o d\u00e0i \u0111\u1ebfn v\u00f4 t\u1eadn.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>La Croix&nbsp;: <\/strong><em>Vi\u1ec7c ti\u1ebfp t\u1ee5c cu\u1ed9c \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i n\u00e0y v\u1edbi v\u0103n b\u1ea3n c\u00f3 ph\u1ea3i l\u00e0 c\u00e1ch l\u00e0m cho Kinh Torah t\u1ed3n t\u1ea1i kh\u00f4ng?<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Rivon Krygier&nbsp;:<\/strong> T\u1ea5t nhi\u00ean r\u1ed3i. T\u1ed3n t\u1ea1i, theo quan \u0111i\u1ec3m t\u1eeb nguy\u00ean, \u0111\u00f3 l\u00e0 \u201c<em>ra kh\u1ecfi ch\u00ednh m\u00ecnh<\/em>\u201d. T\u1eeb l\u00fac b\u1ea3n v\u0103n vang v\u1ecdng trong cu\u1ed9c s\u1ed1ng c\u1ee7a ch\u00fang t\u00f4i, t\u00f9 l\u00fac n\u00f3 ch\u1ea5t v\u1ea5n ch\u00fang t\u00f4i, th\u00ec l\u00fac \u0111\u00f3 Thi\u00ean Ch\u00faa s\u1ebd l\u00ean ti\u1ebfng. Ng\u01b0\u1eddi kh\u00f4ng c\u00f2n l\u00e0 m\u1ed9t s\u1ef1 tr\u1eebu t\u01b0\u1ee3ng n\u1eefa. M\u1ed9t c\u00e1ch n\u00e0o \u0111\u00f3, ch\u00fang t\u00f4i c\u00f3 th\u1ec3 n\u00f3i r\u1eb1ng \u201cThi\u00ean Ch\u00faa \u0111\u00e3 tr\u1edf th\u00e0nh Kinh Torah\u201d, \u0111\u00e3 \u201cnh\u1eadp th\u1ec3\u201d trong l\u1eddi c\u1ee7a n\u00f3. \u0110\u00f3 l\u00e0 s\u1ef1 trung gian m\u00e0 qua \u0111\u00f3 ch\u00fang ta ti\u1ebfp c\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c Thi\u00ean Ch\u00faa.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u1ed9t nguy\u00ean t\u1eafc c\u1ed5 x\u01b0a t\u1eeb th\u1eddi Mishnah (c\u01a1 s\u1edf cho lu\u1eadt truy\u1ec1n kh\u1ea9u c\u1ee7a Kinh Torah) n\u00f3i r\u1eb1ng \u201c<em>Kinh Torah \u0111\u1ebfn t\u1eeb tr\u1eddi<\/em>\u201d. H\u01a1i th\u1edf c\u1ee7a Ch\u00faa xuy\u00ean qua n\u00f3. Nh\u01b0ng trong Talmud, b\u1ed9 s\u01b0u t\u1eadp ch\u00ednh c\u00e1c b\u00e0i ch\u00fa gi\u1ea3i ti\u1ebfp theo, ng\u01b0\u1eddi ta t\u00ecm th\u1ea5y m\u1ed9t c\u00e2u chuy\u1ec7n tuy\u1ec7t v\u1eddi k\u1ec3 v\u1ec1 cu\u1ed9c tranh c\u00e3i gi\u1eefa c\u00e1c gi\u00e1o s\u0129 v\u1ec1 m\u1ed9t chi ti\u1ebft c\u1ee7a l\u1ec1 lu\u1eadt.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi trong s\u1ed1 h\u1ecd t\u1ee9c gi\u1eadn n\u00f3i: \u201c<em>N\u1ebfu t\u00f4i \u0111\u00fang, th\u00ec m\u1ed9t k\u1ef3 c\u00f4ng nh\u01b0 th\u1ebf h\u00e3y x\u1ea3y ra<\/em>,\u201d v\u00e0 nh\u01b0 th\u1ebf \u00f4ng ti\u1ebfp t\u1ee5c t\u1ea1o ra nh\u1eefng k\u1ef3 c\u00f4ng \u0111\u1ec3 ch\u1ee9ng minh r\u1eb1ng m\u00ecnh \u0111\u00fang. M\u1ed9t gi\u00e1o s\u0129 kh\u00e1c can thi\u1ec7p: \u201c<em>\u0110\u1ee7 r\u1ed3i. T\u1ea5t c\u1ea3 m\u00e0n \u201cph\u00e1o hoa\u201d n\u00e0y \u0111\u1ec1u kh\u00f4ng c\u00f3 gi\u00e1 tr\u1ecb<\/em>\u201d, v\u00e0 tr\u00edch d\u1eabn m\u1ed9t c\u00e2u trong s\u00e1ch \u0110\u1ec7 Nh\u1ecb Lu\u1eadt n\u00f3i r\u1eb1ng \u201c<em>Kinh Torah kh\u00f4ng \u1edf tr\u00ean tr\u1eddi<\/em>\u201d. N\u00f3 \u0111\u1ebfn t\u1eeb tr\u1eddi, nh\u01b0ng n\u00f3 kh\u00f4ng c\u00f2n \u1edf tr\u00ean tr\u1eddi n\u1eefa. N\u00f3 \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c giao ph\u00f3 cho ch\u00fang ta. Kinh Torah \u0111\u01b0\u1ee3c m\u1ea1c kh\u1ea3i c\u0169ng v\u00f4 \u00edch, nh\u01b0ng \u00fd ngh\u0129a c\u1ee7a l\u1eddi Thi\u00ean Ch\u00faa tr\u1edf th\u00e0nh tr\u00e1ch nhi\u1ec7m c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi. N\u00f3 \u0111ang \u0111\u01b0\u1ee3c tranh lu\u1eadn v\u00e0 ph\u1ea7n l\u1edbn c\u00e1c gi\u00e1o s\u0129 quy\u1ebft \u0111\u1ecbnh \u00fd ngh\u0129a c\u1ee7a n\u00f3.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ch\u00fang t\u00f4i kh\u00f4ng ch\u1ec9 \u0111\u01a1n gi\u1ea3n l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ti\u1ebfp nh\u1eadn m\u00e0 c\u00f2n l\u00e0 di\u1ec5n vi\u00ean, \u0111\u1ed1i t\u00e1c c\u1ee7a l\u1eddi n\u00e0y. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y h\u00e0m \u00fd kh\u00f4ng \u1edf l\u1ea1i trong s\u1ef1 v\u00e2ng ph\u1ee5c th\u1ee5 \u0111\u1ed9ng hay ch\u1ee7 ngh\u0129a b\u1ea3o th\u1ee7 ki\u00ean quy\u1ebft, nh\u01b0ng h\u00e0m \u00fd kh\u00f4ng ng\u1eebng t\u1ef1 \u0111\u1eb7t c\u00e2u h\u1ecfi v\u1ec1 s\u1ef1 th\u00edch \u0111\u00e1ng, v\u1ec1 s\u1ef1 t\u01b0\u01a1ng h\u1ee3p v\u1edbi th\u1ef1c t\u1ea1i.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>La Croix&nbsp;: <\/strong><em>Ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u1ecdc Th\u00e1nh Kinh theo c\u00e1ch t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 sau Shoah (n\u1ea1n di\u1ec7t ch\u1ee7ng ng\u01b0\u1eddi Do Th\u00e1i) kh\u00f4ng?<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Rivon Krygier&nbsp;: <\/strong>B\u1ea5t k\u1ef3 nh\u00e0 th\u1ea7n h\u1ecdc nghi\u00eam t\u00fac n\u00e0o c\u0169ng kh\u00f4ng th\u1ec3 b\u1ecf qua Shoah. D\u00e2n t\u1ed9c Do Th\u00e1i v\u1eabn c\u00f2n b\u1ecb t\u1ed5n th\u01b0\u01a1ng n\u1eb7ng n\u1ec1 \u0111\u1ebfn n\u1ed7i, \u0111\u1ebfn th\u1ebf h\u1ec7 th\u1ee9 t\u01b0, ch\u00fang t\u00f4i v\u1eabn c\u00f2n b\u1ecb ghi d\u1ea5u l\u00e2u d\u00e0i. Nh\u01b0ng khi ch\u00fang t\u00f4i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi Do Th\u00e1i v\u00e0 l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi th\u1eeba k\u1ebf Th\u00e1nh Kinh, ch\u00fang t\u00f4i kh\u00f4ng c\u00f3 quy\u1ec1n \u0111\u1ec3 m\u00ecnh b\u1ecb nh\u1ed1t k\u00edn trong ch\u1ea5n th\u01b0\u01a1ng. N\u1ebfu c\u00f3 m\u1ed9t gi\u1edbi r\u0103n, th\u00ec \u0111\u00f3 l\u00e0 \u201cNg\u01b0\u01a1i h\u00e3y tho\u00e1t kh\u1ecfi ch\u1ea5n th\u01b0\u01a1ng\u201d. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y ph\u1ea3i l\u00e0m t\u0103ng th\u00eam \u00fd ch\u00ed ki\u00ean c\u01b0\u1eddng v\u00e0 chi\u1ebfn \u0111\u1ea5u c\u1ee7a ch\u00fang t\u00f4i, kh\u00f4ng \u1ea3o t\u01b0\u1edfng nh\u01b0ng v\u1edbi quy\u1ebft t\u00e2m, \u0111\u1ec3 nh\u00e2n lo\u1ea1i tr\u1edf n\u00ean huynh \u0111\u1ec7 h\u01a1n. \u201c<em>Ch\u00fang ta \u0111\u1ecdc Th\u00e1nh Kinh \u0111\u1ec3 gi\u1ea3i ph\u01b0\u01a1ng tr\u00ecnh t\u00ecnh huynh \u0111\u1ec7<\/em>\u201d theo c\u00f4ng th\u1ee9c \u0111anh th\u00e9p c\u1ee7a m\u1ed9t trong nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi th\u1ea7y c\u1ee7a t\u00f4i, L\u00e9on Ashk\u00e9nazi.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nguy\u00ean t\u1eafc l\u1edbn c\u1ee7a Do Th\u00e1i gi\u00e1o, \u0111\u00f3 l\u00e0 ch\u00fang t\u00f4i \u1edf trong th\u1ebf gi\u1edbi \u0111\u1ec3 ph\u1ee5c v\u1ee5 Thi\u00ean Ch\u00faa. \u0110i\u1ec1u quan tr\u1ecdng, \u0111\u00f3 kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 nh\u1eefng \u00e2n hu\u1ec7 m\u00e0 Thi\u00ean Ch\u00faa s\u1ebd ban cho ch\u00fang t\u00f4i, m\u00e0 l\u00e0 nh\u1eefng g\u00ec ch\u00fang t\u00f4i s\u1ebd l\u00e0m v\u1edbi l\u1eddi c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi b\u1eb1ng c\u00e1ch c\u1ed1 g\u1eafng n\u00e2ng cao b\u1ea3n th\u00e2n v\u1ec1 m\u1eb7t \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c v\u00e0 t\u00e2m linh h\u01b0\u1edbng v\u1ec1 Ng\u01b0\u1eddi. Trong S\u00e1ng Th\u1ebf K\u00fd, m\u1ed9t trong nh\u1eefng c\u00e2u h\u1ecfi \u0111\u1ea7u ti\u00ean Thi\u00ean Ch\u00faa h\u1ecfi con ng\u01b0\u1eddi l\u00e0: \u201c<em>Ng\u01b0\u01a1i \u0111ang \u1edf \u0111\u00e2u?\u201d<\/em> &#8221; B\u1ea1n \u0111ang \u1edf \u0111\u00e2u? \u0110\u00e2y l\u00e0 c\u00e2u h\u1ecfi l\u1edbn kh\u00f4ng ng\u1eebng th\u00e1ch th\u1ee9c ch\u00fang t\u00f4i, m\u1eddi g\u1ecdi ch\u00fang t\u00f4i m\u1edf Th\u00e1nh Kinh ra v\u00e0 \u201c<em>nh\u00ecn th\u1ea5y nh\u1eefng ti\u1ebfng n\u00f3i<\/em>\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;-<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><em>M\u1ed9t gi\u00e1o s\u0129 Do Th\u00e1i <\/em><\/strong><strong><em>thu\u1ed9c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng<\/em><\/strong><strong><em> Ma<\/em><\/strong><strong><em>s<\/em><\/strong><strong><em>sorti<\/em><\/strong><strong><em>,<\/em><\/strong> <strong><em>d\u1ea5n th\u00e2n<\/em><\/strong><strong><em> v\u00e0o cu\u1ed9c \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i Do Th\u00e1i-Kit\u00f4 gi\u00e1o<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Ng\u01b0\u1eddi Ph\u00e1p g\u1ed1c B\u1ec9, Rivon Krygier<\/strong>, t\u1eeb ba m\u01b0\u01a1i n\u0103m qua, l\u00e0 gi\u00e1o s\u0129 Do Th\u00e1i c\u1ee7a c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng Massorti Adath Shalom, v\u1ed1n c\u00f3 \u201c\u01a1n g\u1ecdi l\u00e0 dung h\u00f2a gi\u1eefa truy\u1ec1n th\u1ed1ng v\u00e0 hi\u1ec7n \u0111\u1ea1i\u201d trong \u0111\u1ea1o Do Th\u00e1i.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u00d4ng nghi\u00ean c\u1ee9u Do Th\u00e1i gi\u00e1o t\u1ea1i Vi\u1ec7n Mayanot<\/strong>, r\u1ed3i t\u1ea1i \u0110\u1ea1i h\u1ecdc Do Th\u00e1i \u1edf Jerusalem, v\u00e0 ch\u1ecdn ch\u1ee7ng vi\u1ec7n gi\u00e1o s\u0129.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>\u0110\u00e3 k\u1ebft h\u00f4n v\u00e0 l\u00e0 cha c\u1ee7a hai \u0111\u1ee9a con, \u00f4ng c\u0169ng d\u1ea5n th\u00e2n v\u00e0o cu\u1ed9c \u0111\u1ed1i tho\u1ea1i Do Th\u00e1i-Kit\u00f4 gi\u00e1o<\/strong>. S\u1ef1 nh\u1ea1y c\u1ea3m m\u00e0 \u00f4ng c\u00f3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb l\u1ecbch s\u1eed c\u1ee7a cha m\u1eb9 m\u00ecnh, c\u1ea3 hai \u0111\u1ee9a tr\u1ebb \u0111\u1ec1u \u0111\u01b0\u1ee3c che gi\u1ea5u trong Th\u1ebf chi\u1ebfn th\u1ee9 hai. \u00d4ng l\u00e0m ch\u1ee9ng&nbsp;: \u201c<em>Cha t\u00f4i \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1ee9u b\u1edfi m\u1ed9t linh m\u1ee5c, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u00e3 che gi\u1ea5u v\u00e0 chuy\u1ec3n \u00f4ng \u1ea5y \u0111i h\u1ebft n\u01a1i n\u00e0y \u0111\u1ebfn n\u01a1i kh\u00e1c. Khi c\u00f2n nh\u1ecf, t\u00f4i r\u1ea5t c\u1ea3m \u0111\u1ed9ng khi bi\u1ebft r\u1eb1ng v\u1ecb linh m\u1ee5c n\u00e0y \u0111\u00e3 li\u1ec1u m\u1ea1ng s\u1ed1ng m\u00ecnh. Sau \u0111\u00f3, khi t\u00f4i \u0111\u1ebfn Yad Vashem, B\u1ea3o t\u00e0ng Shoah \u1edf Gi\u00earusalem, c\u00e1i c\u00e2y \u0111\u1ea7u ti\u00ean m\u00e0 t\u00f4i s\u1ee5p m\u00ecnh xu\u1ed1ng \u1edf l\u1ed1i \u0111i Nh\u1eefng Ng\u01b0\u1eddi C\u00f4ng Ch\u00ednh Gi\u1eefa c\u00e1c Qu\u1ed1c gia mang t\u00ean ng\u00e0i<\/em>\u201d. \u0110\u1ed3ng th\u1eddi n\u00f3i th\u00eam r\u1eb1ng, khi c\u00f2n nh\u1ecf, \u00f4ng c\u0169ng nghe b\u1ea1n b\u00e8 n\u00f3i r\u1eb1ng \u00f4ng \u0111\u00e3 gi\u1ebft Ch\u00faa Gi\u00easu.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Nh\u1eefng tr\u1ea3i nghi\u1ec7m kh\u00e1c nhau n\u00e0y khi\u1ebfn \u00f4ng t\u00f2 m\u00f2 mu\u1ed1n t\u00ecm hi\u1ec3u ch\u1ee7 ngh\u0129a b\u00e0i Do Th\u00e1i n\u00e0y v\u00e0 mu\u1ed1n g\u1eb7p g\u1ee1 c\u00e1c Kit\u00f4 h\u1eefu.<\/strong> Trong m\u1eaft \u00f4ng, Vatican II l\u00e0 \u201c<em>m\u1ed9t s\u1ef1 ki\u1ec7n quan tr\u1ecdng<\/em>\u201d. \u201c<em>Vi\u1ec7c m\u1ed9t t\u00f4n gi\u00e1o \u1edf c\u1ea5p \u0111\u1ed9 cao nh\u1ea5t trong c\u00e1c t\u1ed5 ch\u1ee9c c\u1ee7a m\u00ecnh c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng \u0111\u1eb7t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 v\u1ec1 nh\u1eefng m\u1eb7t quan tr\u1ecdng trong th\u1ea7n h\u1ecdc c\u1ee7a m\u00ecnh l\u00e0 m\u1ed9t ni\u1ec1m hy v\u1ecdng \u0111\u00e1ng kinh ng\u1ea1c. Vi\u1ec7c Gi\u00e1o h\u1ed9i C\u00f4ng gi\u00e1o \u0111\u00e3 l\u00e0m \u0111i\u1ec1u n\u00e0y khi\u1ebfn t\u00f4i c\u1ea3m \u0111\u1ed9ng \u0111\u1ebfn t\u1eadn s\u00e2u th\u1eb3m nh\u1ea5t<\/em>. \u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8211;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fd Linh chuy\u1ec3n ng\u1eef<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">(ngu\u1ed3n&nbsp;: nh\u1eadt b\u00e1o <a href=\"https:\/\/www.la-croix.com\/religion\/nous-juifs-Dieu-sest-incarne-parole-biblique-2023-10-19-1201287483\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">La Croix<\/a>)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class=\"mh-excerpt\"><p>V\u00e0i ng\u00e0y tr\u01b0\u1edbc v\u1ee5 th\u1ea3m s\u00e1t x\u1ea3y ra \u1edf Israel, gi\u00e1o s\u0129 Rivon Krygier \u0111\u00e3 d\u00e0nh cho nh\u1eadt b\u00e1o La Croix cu\u1ed9c ph\u1ecfng v\u1ea5n n\u00e0y. <a class=\"mh-excerpt-more\" href=\"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/doi-voi-nguoi-do-thai-chung-toi-thien-chua-da-nhap-the-trong-loi-thanh-kinh\/\" title=\"\u201c\u0110\u1ed0I V\u1edaI NG\u01af\u1edcI DO TH\u00c1I CH\u00daNG T\u00d4I, THI\u00caN CH\u00daA \u0110\u00c3 \u201cNH\u1eacP TH\u1ec2\u201d TRONG L\u1edcI TH\u00c1NH KINH\u201d\">[&#8230;]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":26902,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[33,72,8,48],"tags":[168,106],"class_list":["post-26900","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-tam-linh","category-thanh-kinh","category-the-gioi","category-ty-linh","tag-cac-thanh-nhan-vat","tag-doi-thoai-lien-ton"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26900","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=26900"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26900\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":26903,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/26900\/revisions\/26903"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/26902"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=26900"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=26900"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=26900"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}