{"id":29043,"date":"2024-03-17T21:21:15","date_gmt":"2024-03-17T14:21:15","guid":{"rendered":"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/?p=29043"},"modified":"2024-03-17T22:08:58","modified_gmt":"2024-03-17T15:08:58","slug":"kito-huu-o-nhat-ban-mot-lich-su-day-bien-dong","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/kito-huu-o-nhat-ban-mot-lich-su-day-bien-dong\/","title":{"rendered":"KIT\u00d4 H\u1eeeU \u1ede NH\u1eacT B\u1ea2N, M\u1ed8T L\u1ecaCH S\u1eec \u0110\u1ea6Y BI\u1ebeN \u0110\u1ed8NG"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">M\u1ed9t cu\u1ed9c tri\u1ec3n l\u00e3m t\u1ea1i <em>H\u1ed9i Th\u1eeba sai H\u1ea3i ngo\u1ea1i Paris<\/em> (MEP), cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 13\/7\/2024, v\u1ea1ch l\u1ea1i to\u00e0n b\u1ed9 l\u1ecbch s\u1eed C\u00f4ng gi\u00e1o \u1edf Nh\u1eadt B\u1ea3n, \u0111\u01b0\u1ee3c k\u1ec3 l\u1ea1i th\u00f4ng qua m\u1ed9t b\u1ed9 s\u01b0u t\u1eadp phong ph\u00fa v\u1ec1 c\u00e1c v\u1eadt d\u1ee5ng \u0111\u1ea1o \u0111\u1ee9c, t\u00e1c ph\u1ea9m ngh\u1ec7 thu\u1eadt, \u1ea3nh ch\u1ee5p&#8230; Ng\u01b0\u1eddi ta kh\u00e1m ph\u00e1 \u1edf \u0111\u00f3 l\u00e0m th\u1ebf n\u00e0o Kit\u00f4 gi\u00e1o t\u1ed3n t\u1ea1i qua m\u1ed9t th\u1eddi gian d\u00e0i b\u1ecb b\u00e1ch h\u1ea1i.<!--more--><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-29044\" src=\"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/japon.jpg\" alt=\"\" width=\"600\" height=\"409\" srcset=\"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/japon.jpg 729w, https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/japon-300x205.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/p>\n<p id=\"tw-target-text\" class=\"tw-data-text tw-text-large tw-ta\" dir=\"ltr\" style=\"text-align: center;\" data-placeholder=\"B\u1ea3n d\u1ecbch\" data-ved=\"2ahUKEwiGw5bPrvuEAxWdk1YBHT_pDooQ3ewLegQIExAT\"><em><span class=\"Y2IQFc\" lang=\"vi\">Ng\u01b0\u1eddi C\u00f4ng gi\u00e1o \u1edf l\u00e0ng Urakami \u0111\u01b0\u1ee3c cha Petitjean g\u1eb7p g\u1ee1<\/span><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">L\u1ecbch s\u1eed Kit\u00f4 gi\u00e1o \u1edf Nh\u1eadt B\u1ea3n t\u01b0\u01a1ng \u0111\u1ed1i \u00edt \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00f4ng ch\u00fang bi\u1ebft \u0111\u1ebfn. Tuy nhi\u00ean, v\u1ec1 nhi\u1ec1u m\u1eb7t, n\u00f3 th\u1eadt phi th\u01b0\u1eddng, t\u1eeb s\u1ef1 m\u1edf r\u1ed9ng nhanh ch\u00f3ng l\u00fac b\u1eaft \u0111\u1ea7u cho \u0111\u1ebfn khi k\u1ebft th\u00fac m\u1ed9t th\u1eddi gian d\u00e0i b\u1ecb b\u00e1ch h\u1ea1i kh\u1ed1c li\u1ec7t. N\u00f3 b\u1eaft \u0111\u1ea7u v\u1edbi \u201c<em>th\u00e1nh Phanxic\u00f4 Xavi\u00ea, m\u1ed9t trong nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi s\u00e1ng l\u1eadp D\u00f2ng T\u00ean, ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1eb7t ch\u00e2n l\u00ean \u0111\u1ea3o Kyushu v\u00e0o n\u0103m 1549, \u1edf Kagoshima, ph\u00eda t\u00e2y nam qu\u1ea7n \u0111\u1ea3o Nh\u1eadt B\u1ea3n. Ng\u00e0i \u0111\u1ebfn sau khi ng\u01b0\u1eddi B\u1ed3 \u0110\u00e0o Nha \u0111\u00e3 bu\u00f4n b\u00e1n v\u1edbi Nh\u1eadt B\u1ea3n \u0111\u01b0\u1ee3c s\u00e1u n\u0103m<\/em>,\u201d Sylvie Morishita (1), ti\u1ebfn s\u0129 th\u1ea7n h\u1ecdc, m\u1ed9t trong ba ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch tri\u1ec3n l\u00e3m, gi\u1ea3i th\u00edch.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">B\u00e0 n\u00f3i ti\u1ebfp&nbsp;: \u201c<em>Sau m\u1ed9t n\u0103m \u1edf Kagoshima, th\u00e1nh Phanxic\u00f4 Xavi\u00ea \u0111i v\u1ec1 ph\u00eda b\u1eafc r\u1ed3i \u0111\u1ebfn ph\u00eda \u0111\u00f4ng \u0111\u1ea3o Kyushu, n\u01a1i ng\u00e0i g\u1eb7p \u0111\u1ea1i danh Otomo Yoshishige, th\u1ed1ng \u0111\u1ed1c m\u1ed9t t\u1ec9nh tr\u00ean \u0111\u1ea3o. Ng\u01b0\u1eddi n\u00e0y khuy\u1ebfn kh\u00edch v\u00e0 b\u1ea3o v\u1ec7 c\u00e1c th\u01b0\u01a1ng gia v\u00e0 c\u00e1c tu s\u0129 D\u00f2ng T\u00ean<\/em>.\u201d Jacques Charles-Gaffiot, nh\u00e0 s\u1eed h\u1ecdc ngh\u1ec7 thu\u1eadt, c\u0169ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi ph\u1ee5 tr\u00e1ch tri\u1ec3n l\u00e3m, gi\u1ea3i th\u00edch: \u201c<em>\u0110\u1ea5t n\u01b0\u1edbc l\u00fac \u0111\u00f3 b\u1ecb chia c\u1eaft th\u00e0nh c\u00e1c l\u00e3nh th\u1ed5 \u0111\u1ed1i \u0111\u1ecbch. Do \u0111\u00f3, m\u1ed7i \u0111\u1ea1i danh th\u1ef1c t\u1ebf \u0111\u1ec1u \u0111\u1ed9c l\u1eadp.\u201d<\/em> T\u1eeb n\u0103m 1563, nhi\u1ec1u \u0111\u1ea1i danh \u0111\u00e3 tr\u1edf l\u1ea1i. C\u00e1c nh\u00e0 th\u1edd \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2y d\u1ef1ng.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-29045\" src=\"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/giammucnhatban-730x1024.png\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"561\" srcset=\"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/giammucnhatban-730x1024.png 730w, https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/giammucnhatban-214x300.png 214w, https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/giammucnhatban.png 734w\" sizes=\"auto, (max-width: 400px) 100vw, 400px\" \/><\/p>\n<p id=\"tw-target-text\" class=\"tw-data-text tw-text-large tw-ta\" dir=\"ltr\" style=\"text-align: center;\" data-placeholder=\"B\u1ea3n d\u1ecbch\" data-ved=\"2ahUKEwiGw5bPrvuEAxWdk1YBHT_pDooQ3ewLegQIExAT\"><em><span class=\"Y2IQFc\" lang=\"vi\">\u0110\u1ee9c cha Hayasaka, Gi\u00e1m m\u1ee5c \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a Nh\u1eadt B\u1ea3n<\/span><\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>M\u1edf r\u1ed9ng nhanh ch\u00f3ng<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">M\u1ed9t \u0111\u1ed3 \u00e1n t\u1eeb cu\u1ed1i th\u1ebf k\u1ef7 XVI cho th\u1ea5y nh\u00e0 th\u1edd \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u01b0\u1ee3c x\u00e2y d\u1ef1ng \u1edf Kyoto. Jacques Charles-Gaffiot cho bi\u1ebft&nbsp;: \u201c<em>Theo ch\u1ec9 d\u1eabn c\u1ee7a Cha Alessandro Valignano, v\u1ecb kh\u00e1ch D\u00f2ng T\u00ean \u0111\u1ebfn th\u0103m c\u00e1c x\u1ee9 truy\u1ec1n gi\u00e1o \u1edf \u1ea4n \u0110\u1ed9 v\u00e0 Vi\u1ec5n \u0110\u00f4ng c\u00f3 tr\u1ee5 s\u1edf t\u1ea1i Ma Cao, c\u00e1c nh\u00e0 truy\u1ec1n gi\u00e1o \u0111\u00e3 t\u00f4n tr\u1ecdng ki\u1ebfn <\/em><em>\u200b\u200b<\/em><em>tr\u00fac Nh\u1eadt B\u1ea3n. Kh\u1ea9u hi\u1ec7u l\u00e0 s\u1ef1 th\u00edch nghi c\u1ee7a c\u00e1c nh\u00e0 truy\u1ec1n gi\u00e1o v\u1edbi v\u0103n h\u00f3a \u0111\u1ecba ph\u01b0\u01a1ng<\/em>\u201d. Sylvie Morishita n\u00f3i th\u00eam: \u201c<em>C\u00e1c tu s\u0129 D\u00f2ng T\u00ean \u0111\u00e3 nghi\u00ean c\u1ee9u r\u1ea5t nhi\u1ec1u v\u1ec1 ti\u1ebfng Nh\u1eadt, ng\u00f4n ng\u1eef m\u00e0 c\u00e1c nh\u00e0 ng\u00f4n ng\u1eef h\u1ecdc ng\u00e0y nay v\u1eabn s\u1eed d\u1ee5ng<\/em>\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Cha Alessandro Valignano c\u0169ng t\u1ed5 ch\u1ee9c \u0111\u1ea1i s\u1ee9 qu\u00e1n Nh\u1eadt B\u1ea3n \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u1edf R\u00f4ma, n\u01a1i m\u00e0 v\u00e0o n\u0103m 1582 ng\u00e0i \u0111\u00e3 g\u1edfi \u0111\u1ebfn b\u1ed1n thi\u1ebfu ni\u00ean t\u1eeb v\u00f9ng Nagasaki. H\u1ecd s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c ng\u01b0\u1eddi \u00dd \u0111\u00f3n nh\u1eadn m\u1ed9t c\u00e1ch tuy\u1ec7t v\u1eddi v\u00e0 s\u1ebd mang m\u00e1y in tr\u1edf l\u1ea1i Nh\u1eadt B\u1ea3n. Cu\u1ed9c tri\u1ec3n l\u00e3m gi\u1edbi thi\u1ec7u b\u1ee9c ch\u00e2n dung c\u1ee7a m\u1ed9t trong s\u1ed1 h\u1ecd, \u0111\u01b0\u1ee3c v\u1ebd trong x\u01b0\u1edfng c\u1ee7a Tintoret. Ch\u00ednh cha Valignano c\u0169ng l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi th\u00e0nh l\u1eadp tr\u01b0\u1eddng ngh\u1ec7 thu\u1eadt Nagasaki, \u0111\u1ec3 \u0111\u00e1p \u1ee9ng nhu c\u1ea7u v\u1ec1 c\u00e1c h\u00ecnh \u1ea3nh t\u00f4n gi\u00e1o c\u1ee7a c\u00e1c Kit\u00f4 h\u1eefu Nh\u1eadt B\u1ea3n, thay cho c\u00e1c h\u00ecnh \u1ea3nh Ph\u1eadt gi\u00e1o c\u1ee7a h\u1ecd.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Th\u00e0nh c\u00f4ng c\u1ee7a c\u00e1c tu s\u0129 D\u00f2ng T\u00ean, nh\u1edd nh\u1eefng b\u1ee9c th\u01b0 c\u1ee7a h\u1ecd \u0111\u01b0\u1ee3c xu\u1ea5t b\u1ea3n \u1edf ch\u00e2u \u00c2u, \u0111\u00e3 th\u00fac \u0111\u1ea9y ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y Ban Nha c\u1eed c\u00e1c th\u01b0\u01a1ng nh\u00e2n v\u00e0 nh\u00e0 truy\u1ec1n gi\u00e1o \u0111\u1ebfn Nh\u1eadt B\u1ea3n, t\u1eeb c\u00e1c chi nh\u00e1nh giao d\u1ecbch c\u1ee7a h\u1ecd \u1edf Phi Lu\u1eadt T\u00e2n. Sylvie Morishita kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh: \u201c<em>S\u1ef1 c\u1ea1nh tranh, kh\u1ee7ng khi\u1ebfp, gi\u1eefa c\u00e1c d\u00f2ng tu \u1edf Nh\u1eadt B\u1ea3n s\u1ebd l\u00e0 m\u1ed9t trong nh\u1eefng l\u00fd do th\u1ea5t b\u1ea1i c\u1ee7a vi\u1ec7c truy\u1ec1n gi\u00e1o<\/em>\u201d. T\u1eeb \u0111\u1ea7u th\u1ebf k\u1ef7 XVII, ng\u01b0\u1eddi H\u00e0 Lan theo \u0111\u1ea1o Tin l\u00e0nh \u0111\u1ebfn l\u01b0\u1ee3t h\u1ecd c\u1ed1 g\u1eafng thay th\u1ebf ng\u01b0\u1eddi T\u00e2y Ban Nha v\u00e0 B\u1ed3 \u0110\u00e0o Nha trong bu\u00f4n b\u00e1n v\u1edbi Nh\u1eadt B\u1ea3n. \u201c<em>Ng\u01b0\u1eddi ch\u00e2u \u00c2u \u0111\u00e3 du nh\u1eadp s\u1ef1 c\u1ea1nh tranh kinh t\u1ebf v\u00e0 l\u00f2ng c\u0103m th\u00f9 t\u00f4n gi\u00e1o c\u1ee7a h\u1ecd v\u00e0o Nh\u1eadt B\u1ea3n.<\/em>\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-29046\" src=\"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/expo-japon-724x1024.jpg\" alt=\"\" width=\"400\" height=\"566\" srcset=\"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/expo-japon.jpg 724w, https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/03\/expo-japon-212x300.jpg 212w\" sizes=\"auto, (max-width: 400px) 100vw, 400px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Hai th\u1ebf k\u1ef7 r\u01b0\u1ee1i b\u1ecb b\u00e1ch h\u1ea1i<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u0103m 1587, t\u01b0\u1edbng qu\u00e2n Toyotomi Hideyoshi t\u00ecm c\u00e1ch th\u1ed1ng nh\u1ea5t \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc, ch\u1ed1ng l\u1ea1i s\u1ee9c m\u1ea1nh th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i v\u00e0 t\u00f4n gi\u00e1o ng\u00e0y c\u00e0ng t\u0103ng c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y. \u00d4ng ban h\u00e0nh l\u1ec7nh c\u1ea5m \u0111\u1ea7u ti\u00ean \u0111\u1ed1i v\u1edbi Kit\u00f4 gi\u00e1o. C\u00e1c nh\u00e0 truy\u1ec1n gi\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ec7nh r\u1eddi kh\u1ecfi \u0111\u1ea5t n\u01b0\u1edbc. V\u00e0o ng\u00e0y 5 th\u00e1ng 2 n\u0103m 1597, 26 Kit\u00f4 h\u1eefu, thu\u1ed9c d\u00f2ng T\u00ean v\u00e0 d\u00f2ng Phanxic\u00f4, b\u1ecb \u0111\u00f3ng \u0111inh \u1edf Nagasaki.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u0103m 1614, S\u1eafc l\u1ec7nh Suden x\u00e1c nh\u1eadn v\u00e0 c\u1ee7ng c\u1ed1 l\u1ec7nh c\u1ea5m, v\u1edbi l\u00fd do l\u1eeba b\u1ecbp li\u00ean quan \u0111\u1ebfn m\u1ed9t ng\u01b0\u1eddi C\u00f4ng gi\u00e1o. C\u00e1c bi\u1ec3n hi\u1ec7u \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1eafp \u0111\u1eb7t \u1edf l\u1ed1i v\u00e0o c\u00e1c l\u00e0ng \u0111\u1ec3 khuy\u1ebfn kh\u00edch ng\u01b0\u1eddi d\u00e2n t\u1ed1 c\u00e1o ng\u01b0\u1eddi Kit\u00f4 h\u1eefu. Sylvie Morishita cho bi\u1ebft, ph\u1ea7n th\u01b0\u1edfng l\u00e0 \u201c<em>r\u1ea5t k\u00edch th\u00edch, c\u00f3 th\u1ec3 l\u00ean t\u1edbi 300 \u0111\u1ed3ng b\u1ea1c cho vi\u1ec7c t\u1ed1 c\u00e1o m\u1ed9t linh m\u1ee5c, m\u1ed9t s\u1ed1 ti\u1ec1n kh\u1ed5ng l\u1ed3 \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c n\u00f4ng d\u00e2n<\/em>\u201d. Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi Kit\u00f4 h\u1eefu bu\u1ed9c ph\u1ea3i b\u1ed9i gi\u00e1o b\u1eb1ng c\u00e1ch gi\u1eabm \u0111\u1ea1p l\u00ean nh\u1eefng t\u1ea5m b\u1ea3ng mi\u00eau t\u1ea3 \u0110\u1ee9c Trinh N\u1eef ho\u1eb7c Ch\u00faa Kit\u00f4. Nhi\u1ec1u cu\u1ed9c t\u1eed \u0111\u1ea1o v\u0129 \u0111\u1ea1i \u0111\u00e3 di\u1ec5n ra v\u00e0o th\u1ebf k\u1ef7 XVII. Jacques Charles-Gaffiot \u01b0\u1edbc t\u00ednh: \u201c<em>Ch\u00fang s\u1ebd g\u00e2y ra t\u1ed5ng c\u1ed9ng h\u00e0ng ch\u1ee5c ngh\u00ecn n\u1ea1n nh\u00e2n, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi s\u1ebd ch\u1ebft trong nh\u1eefng nh\u1ee5c h\u00ecnh kh\u1ee7ng khi\u1ebfp<\/em>\u201d.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>Kit\u00f4 h\u1eefu b\u01b0\u1edbc ra kh\u1ecfi b\u00f3ng t\u1ed1i<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Trong th\u1eddi k\u1ef3 \u0111en t\u1ed1i k\u00e9o d\u00e0i 250 n\u0103m n\u00e0y, con ch\u00e1u c\u1ee7a c\u00e1c Kit\u00f4 h\u1eefu ti\u1ebfp t\u1ee5c truy\u1ec1n b\u00e1 \u0111\u1ee9c tin C\u00f4ng gi\u00e1o m\u00e0 kh\u00f4ng c\u00f3 linh m\u1ee5c h\u1ed7 tr\u1ee3 h\u1ecd. Sylvie Morishita gi\u1ea3i th\u00edch: M\u1ed9t s\u1ed1 c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng, v\u1eabn c\u00f2n sinh \u0111\u1ed9ng cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay, \u0111\u1eb7c bi\u1ec7t l\u00e0 \u1edf v\u00f9ng Nagasaki, \u201c<em>s\u1ebd gi\u1eef l\u1ea1i c\u00e1c y\u1ebfu t\u1ed1 c\u1ee7a C\u00f4ng gi\u00e1o th\u1ebf k\u1ef7 XVI k\u1ebft h\u1ee3p v\u1edbi c\u00e1c nghi l\u1ec5 Th\u1ea7n \u0111\u1ea1o, Ph\u1eadt gi\u00e1o ho\u1eb7c \u0111\u1ea1o Saman<\/em>. <em>Nh\u01b0ng h\u1ecd kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi C\u00f4ng gi\u00e1o v\u00e0 vi\u1ec7c th\u1ef1c h\u00e0nh c\u1ee7a h\u1ecd v\u1eabn c\u00f2n gi\u1ea5u k\u00edn cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y nay. B\u00ed m\u1eadt l\u00e0 y\u1ebfu t\u1ed1 c\u1ea5u th\u00e0nh c\u0103n t\u00ednh c\u1ee7a h\u1ecd<\/em>.\u201d<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi kh\u00e1c s\u1ebd v\u1eabn ho\u00e0n to\u00e0n theo C\u00f4ng gi\u00e1o v\u00e0 s\u1ebd \u0111\u1ebfn gi\u1edbi thi\u1ec7u m\u00ecnh v\u1edbi c\u00e1c linh m\u1ee5c \u0111\u1ea7u ti\u00ean tr\u1edf v\u1ec1 Nh\u1eadt B\u1ea3n. Sylvie Morishita cho bi\u1ebft&nbsp;: \u201c<em>Qu\u1ea3 th\u1ebf, v\u00e0o n\u0103m 1860, Ph\u00e1p \u0111\u00e3 k\u00fd m\u1ed9t hi\u1ec7p \u01b0\u1edbc v\u1edbi Nh\u1eadt B\u1ea3n cho ph\u00e9p c\u00e1c th\u1eeba t\u00e1c vi\u00ean t\u00f4n gi\u00e1o c\u00f3 m\u1eb7t t\u1ea1i c\u00e1c c\u1ea3ng m\u1edf c\u1eeda cho th\u01b0\u01a1ng m\u1ea1i v\u00e0 ch\u1ec9 ph\u1ee5c v\u1ee5 nhu c\u1ea7u t\u00e2m linh c\u1ee7a ng\u01b0\u1eddi ph\u01b0\u01a1ng T\u00e2y. N\u0103m 1865, cha Bernard Petitjean, thu\u1ed9c MEP, \u0111\u00e3 x\u00e2y d\u1ef1ng l\u1ea1i m\u1ed9t nh\u00e0 th\u1edd \u1edf Nagasaki. L\u00fac \u0111\u00f3, ng\u00e0i nh\u00ecn th\u1ea5y m\u1ed9t nh\u00f3m ph\u1ee5 n\u1eef Nh\u1eadt B\u1ea3n \u0111ang ti\u1ebfn v\u1ec1 ph\u00eda m\u00ecnh. H\u1ecd n\u00f3i v\u1edbi ng\u00e0i: \u201cTr\u00e1i tim c\u1ee7a ch\u00fang con gi\u1ed1ng nh\u01b0 tr\u00e1i tim c\u1ee7a cha\u201d v\u00e0 xin ng\u00e0i xem t\u01b0\u1ee3ng \u0110\u1ee9c Trinh N\u1eef Maria. Ng\u00e0i hi\u1ec3u r\u1eb1ng h\u1ecd l\u00e0 h\u1eadu du\u1ec7 c\u1ee7a c\u00e1c Kit\u00f4 h\u1eefu th\u1ebf k\u1ef7 XVII<\/em>.\u201d H\u1ecd \u0111\u1ebfn t\u1eeb l\u00e0ng Urakami, d\u01b0\u1edbi \u0111\u00e1y v\u1ecbnh Nagasaki.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">N\u0103m 1889, quy\u1ec1n t\u1ef1 do t\u00f4n gi\u00e1o \u0111\u01b0\u1ee3c ghi trong Hi\u1ebfn ph\u00e1p Nh\u1eadt B\u1ea3n. V\u00e0o th\u00e1ng 8 n\u0103m 1945, ch\u00ednh t\u1ea1i l\u00e0ng Urakami, qu\u1ea3 bom nguy\u00ean t\u1eed th\u1ee9 hai do ng\u01b0\u1eddi M\u1ef9 th\u1ea3 xu\u1ed1ng \u0111\u00e3 r\u01a1i xu\u1ed1ng.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ng\u00e0y nay, Kit\u00f4 h\u1eefu chi\u1ebfm kho\u1ea3ng 1% d\u00e2n s\u1ed1 Nh\u1eadt B\u1ea3n. Ch\u00ednh qua c\u00e1c truy\u1ec7n tranh (mangas) m\u00e0 h\u1ecd truy\u1ec1n \u0111\u1ea1t cho nhau nh\u1eefng c\u00e2u chuy\u1ec7n v\u1ec1 Ch\u00faa Kit\u00f4 v\u00e0 c\u00e1c th\u00e1nh.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00fd Linh<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">(theo Christel Juquois, nh\u1eadt b\u00e1o <a href=\"https:\/\/www.la-croix.com\/religion\/chretiens-au-japon-une-histoire-mouvementee-20240315\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\">La Croix<\/a>)<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Tri\u1ec3n l\u00e3m \u201c<em>T\u1eeb Samurai \u0111\u1ebfn truy\u1ec7n tranh. S\u1eed thi Kit\u00f4 gi\u00e1o \u1edf Nh\u1eadt B\u1ea3n<\/em>\u201d, t\u1ea1i H\u1ed9i Th\u1eeba sai H\u1ea3i ngo\u1ea1i Paris, 128 rue du Bac, 75007 Paris. T\u1eeb ng\u00e0y 15 th\u00e1ng 3 \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 13 th\u00e1ng 7, t\u1eeb th\u1ee9 Ba \u0111\u1ebfn th\u1ee9 B\u1ea3y (10 gi\u1edd s\u00e1ng \u0111\u1ebfn 6 gi\u1edd chi\u1ec1u). V\u00e0o xem mi\u1ec5n ph\u00ed. <a href=\"https:\/\/missionsetrangeres.com\/expo-lepopee-chretienne-au-japon\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener noreferrer\"><em>Missionsetrangeres.com<\/em><\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>&nbsp;<\/strong>&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>(1) T\u00e1c gi\u1ea3 c\u1ee7a cu\u1ed1n Lettres de Nagasaki (Cerf, 2024) v\u00e0 cu\u1ed1n L\u2019Art des missions catholiques au Japon (XVIe-XVIIe si\u00e8cles) (Cerf, 2020).<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class=\"mh-excerpt\"><p>M\u1ed9t cu\u1ed9c tri\u1ec3n l\u00e3m t\u1ea1i H\u1ed9i Th\u1eeba sai H\u1ea3i ngo\u1ea1i Paris (MEP), cho \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 13\/7\/2024, v\u1ea1ch l\u1ea1i to\u00e0n b\u1ed9 l\u1ecbch s\u1eed C\u00f4ng gi\u00e1o \u1edf <a class=\"mh-excerpt-more\" href=\"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/kito-huu-o-nhat-ban-mot-lich-su-day-bien-dong\/\" title=\"KIT\u00d4 H\u1eeeU \u1ede NH\u1eacT B\u1ea2N, M\u1ed8T L\u1ecaCH S\u1eec \u0110\u1ea6Y BI\u1ebeN \u0110\u1ed8NG\">[&#8230;]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":29047,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[8,46,48],"tags":[85,62],"class_list":["post-29043","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-the-gioi","category-truyen-giao","category-ty-linh","tag-a-chau","tag-tuan-dao"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29043","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29043"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29043\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":29050,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29043\/revisions\/29050"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/29047"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29043"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29043"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29043"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}