{"id":35829,"date":"2025-07-02T22:24:02","date_gmt":"2025-07-02T15:24:02","guid":{"rendered":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/?p=35829"},"modified":"2025-09-03T12:29:55","modified_gmt":"2025-09-03T05:29:55","slug":"su-diep-cua-duc-leo-xiv-cho-ngay-the-gioi-lan-thu-10-cau-nguyen-cho-viec-bao-ve-cong-trinh-tao-dung","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/su-diep-cua-duc-leo-xiv-cho-ngay-the-gioi-lan-thu-10-cau-nguyen-cho-viec-bao-ve-cong-trinh-tao-dung\/","title":{"rendered":"S\u1ee8 \u0110I\u1ec6P C\u1ee6A \u0110\u1ee8C L\u00ca\u00d4 XIV CHO NG\u00c0Y TH\u1ebe GI\u1edaI L\u1ea6N TH\u1ee8 10 C\u1ea6U NGUY\u1ec6N CHO VI\u1ec6C B\u1ea2O V\u1ec6 C\u00d4NG TR\u00ccNH T\u1ea0O D\u1ef0NG N\u0102M 2025\u00a0: C\u00d4NG L\u00dd M\u00d4I TR\u01af\u1edcNG KH\u00d4NG PH\u1ea2I L\u00c0 M\u1ed8T KH\u00c1I NI\u1ec6M TR\u1eeaU T\u01af\u1ee2NG"},"content":{"rendered":"<p style=\"text-align: justify;\">Trong S\u1ee9 \u0111i\u1ec7p cho Ng\u00e0y Th\u1ebf gi\u1edbi c\u1ea7u nguy\u1ec7n cho vi\u1ec7c b\u1ea3o v\u1ec7 c\u00f4ng tr\u00ecnh t\u1ea1o d\u1ef1ng l\u1ea7n th\u1ee9 10, s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed h\u00e0nh v\u00e0o ng\u00e0y 1\/9\/2025, \u0110\u1ee9c L\u00ea\u00f4 XIV ch\u00e0o m\u1eebng di s\u1ea3n c\u1ee7a th\u00f4ng \u0111i\u1ec7p <em>Laudato si\u2019<\/em> c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Phanxic\u00f4, v\u00e0 nh\u1eafc l\u1ea1i Gi\u00e1o h\u1ed9i l\u00e0 ng\u01b0\u1eddi gieo m\u1ea7m hy v\u1ecdng nh\u01b0 th\u1ebf n\u00e0o tr\u01b0\u1edbc t\u00ecnh tr\u1ea1ng r\u1ed1i lo\u1ea1n c\u1ee7a h\u00e0nh tinh.<!--more--> Ng\u00e0i tuy\u00ean b\u1ed1&nbsp;: \u00ab&nbsp;C\u00f4ng l\u00fd m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng kh\u00f4ng c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 m\u1ed9t kh\u00e1i ni\u1ec7m tr\u1eebu t\u01b0\u1ee3ng hay m\u1ed9t m\u1ee5c ti\u00eau xa v\u1eddi. N\u00f3 th\u1ec3 hi\u1ec7n m\u1ed9t nhu c\u1ea7u c\u1ea5p thi\u1ebft, v\u01b0\u1ee3t xa vi\u1ec7c b\u1ea3o v\u1ec7 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng \u0111\u01a1n gi\u1ea3n. Tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 v\u1ec1 c\u00f4ng l\u00fd x\u00e3 h\u1ed9i, kinh t\u1ebf v\u00e0 nh\u00e2n h\u1ecdc. \u0110\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c t\u00edn h\u1eefu, \u0111\u00f3 c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t \u0111\u00f2i h\u1ecfi th\u1ea7n h\u1ecdc m\u00e0, \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c Kit\u00f4 h\u1eefu, c\u00f3 khu\u00f4n m\u1eb7t c\u1ee7a Ch\u00faa Gi\u00easu Kit\u00f4, trong Ng\u01b0\u1eddi m\u1ecdi s\u1ef1 \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o d\u1ef1ng v\u00e0 c\u1ee9u chu\u1ed9c. \u2026Vi\u1ec7c b\u1ea3o v\u1ec7 c\u00f4ng tr\u00ecnh t\u1ea1o d\u1ef1ng tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 \u0111\u1ee9c tin v\u00e0 nh\u00e2n t\u00ednh.&nbsp;\u00bb<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter wp-image-29787\" src=\"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/moitruong.jpg\" alt=\"\" width=\"600\" height=\"372\" srcset=\"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/moitruong.jpg 800w, https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/moitruong-300x186.jpg 300w, https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2024\/04\/moitruong-768x476.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 600px) 100vw, 600px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong>D\u01b0\u1edbi \u0111\u00e2y l\u00e0 S\u1ee9 \u0111i\u1ec7p c\u1ee7a \u0110\u1ee9c Th\u00e1nh Cha&nbsp;:<\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><strong><em>Nh\u1eefng H\u1ea1t gi\u1ed1ng H\u00f2a b\u00ecnh v\u00e0 Hy v\u1ecdng<\/em><\/strong><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>Anh ch\u1ecb em th\u00e2n m\u1ebfn,<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 c\u1ee7a Ng\u00e0y Th\u1ebf gi\u1edbi C\u1ea7u nguy\u1ec7n cho vi\u1ec7c B\u1ea3o v\u1ec7 C\u00f4ng tr\u00ecnh t\u1ea1o d\u1ef1ng, \u0111\u01b0\u1ee3c \u0110\u1ee9c Gi\u00e1o ho\u00e0ng Phanxic\u00f4 y\u00eau qu\u00fd c\u1ee7a ch\u00fang ta l\u1ef1a ch\u1ecdn, l\u00e0 \u201cNh\u1eefng h\u1ea1t gi\u1ed1ng h\u00f2a b\u00ecnh v\u00e0 hy v\u1ecdng\u201d. Nh\u00e2n d\u1ecbp k\u1ef7 ni\u1ec7m 10 n\u0103m thi\u1ebft l\u1eadp Ng\u00e0y n\u00e0y, tr\u00f9ng v\u1edbi th\u1eddi \u0111i\u1ec3m c\u00f4ng b\u1ed1 th\u00f4ng \u0111i\u1ec7p <em>Laudato si\u2019<\/em>, ch\u00fang ta \u0111ang \u1edf gi\u1eefa N\u0103m Th\u00e1nh, \u201c<em>nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi h\u00e0nh h\u01b0\u01a1ng hy v\u1ecdng<\/em>\u201d. Ch\u00ednh trong b\u1ed1i c\u1ea3nh n\u00e0y m\u00e0 ch\u1ee7 \u0111\u1ec1 mang \u0111\u1ea7y \u0111\u1ee7 \u00fd ngh\u0129a c\u1ee7a n\u00f3.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Trong c\u00e1c b\u00e0i gi\u1ea3ng c\u1ee7a m\u00ecnh, Ch\u00faa Gi\u00easu th\u01b0\u1eddng s\u1eed d\u1ee5ng h\u00ecnh \u1ea3nh h\u1ea1t gi\u1ed1ng \u0111\u1ec3 n\u00f3i v\u1ec1 N\u01b0\u1edbc Thi\u00ean Ch\u00faa, v\u00e0 v\u00e0o \u0111\u00eam tr\u01b0\u1edbc cu\u1ed9c Th\u01b0\u01a1ng kh\u00f3 c\u1ee7a Ng\u01b0\u1eddi, Ng\u01b0\u1eddi \u00e1p d\u1ee5ng h\u00ecnh \u1ea3nh \u0111\u00f3 cho ch\u00ednh Ng\u01b0\u1eddi, so s\u00e1nh m\u00ecnh v\u1edbi h\u1ea1t l\u00faa m\u00ec ph\u1ea3i ch\u1ebft \u0111i \u0111\u1ec3 sinh hoa tr\u00e1i (x. Ga 12, 24). H\u1ea1t gi\u1ed1ng ho\u00e0n to\u00e0n \u0111\u01b0\u1ee3c ch\u00f4n v\u00e0o l\u00f2ng \u0111\u1ea5t v\u00e0 \u1edf \u0111\u00f3, nh\u1edd s\u1ee9c m\u1ea1nh kh\u00f4ng th\u1ec3 c\u01b0\u1ee1ng l\u1ea1i \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1eeb s\u1ef1 cho \u0111i c\u1ee7a n\u00f3, s\u1ef1 s\u1ed1ng n\u1ea3y m\u1ea7m, ngay c\u1ea3 \u1edf nh\u1eefng n\u01a1i kh\u00f4ng ng\u1edd t\u1edbi nh\u1ea5t, v\u1edbi kh\u1ea3 n\u0103ng t\u1ea1o ra t\u01b0\u01a1ng lai m\u1ed9t c\u00e1ch \u0111\u00e1ng kinh ng\u1ea1c. Ch\u1eb3ng h\u1ea1n, ch\u00fang ta h\u00e3y ngh\u0129 \u0111\u1ebfn nh\u1eefng b\u00f4ng hoa m\u1ecdc b\u00ean v\u1ec7 \u0111\u01b0\u1eddng: kh\u00f4ng ai tr\u1ed3ng ch\u00fang, nh\u01b0ng ch\u00fang v\u1eabn m\u1ecdc l\u00ean nh\u1edd nh\u1eefng h\u1ea1t gi\u1ed1ng g\u1ea7n nh\u01b0 t\u00ecnh c\u1edd \u1edf \u0111\u00f3 v\u00e0 \u0111\u1ebfn ch\u1ed7 t\u00f4 \u0111i\u1ec3m cho m\u00e0u x\u00e1m c\u1ee7a nh\u1ef1a \u0111\u01b0\u1eddng v\u00e0 th\u1eadm ch\u00ed c\u00f3 th\u1ec3 xuy\u00ean th\u1ee7ng b\u1ec1 m\u1eb7t c\u1ee9ng c\u1ee7a n\u00f3.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nh\u01b0 th\u1ebf, trong Ch\u00faa Kit\u00f4, ch\u00fang ta l\u00e0 nh\u1eefng h\u1ea1t gi\u1ed1ng. Nh\u01b0ng kh\u00f4ng ch\u1ec9 v\u1eady, ch\u00fang ta l\u00e0 \u201cnh\u1eefng h\u1ea1t gi\u1ed1ng c\u1ee7a Ho\u00e0 B\u00ecnh v\u00e0 Hy V\u1ecdng\u201d. Nh\u01b0 ti\u00ean tri Isaia \u0111\u00e3 n\u00f3i, Th\u1ea7n Kh\u00ed c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa c\u00f3 kh\u1ea3 n\u0103ng bi\u1ebfn sa m\u1ea1c kh\u00f4 c\u1eb1n v\u00e0 thi\u00eau \u0111\u1ed1t th\u00e0nh m\u1ed9t khu v\u01b0\u1eddn, m\u1ed9t n\u01a1i ngh\u1ec9 ng\u01a1i v\u00e0 thanh th\u1ea3n: &#8220;T\u1eeb tr\u00ean cao th\u1ea7n kh\u00ed s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c \u0111\u1ed5 xu\u1ed1ng tr\u00ean ch\u00fang ta. B\u1ea5y gi\u1edd, sa m\u1ea1c s\u1ebd tr\u1edf n\u00ean v\u01b0\u1eddn c\u00e2y \u0103n tr\u00e1i, v\u00e0 v\u01b0\u1eddn c\u00e2y \u0103n tr\u00e1i s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c coi nh\u01b0 m\u1ed9t c\u00e1nh r\u1eebng. L\u1ebd ch\u00ednh tr\u1ef1c s\u1ebd \u1edf trong sa m\u1ea1c, v\u00e0 \u0111\u1ee9c c\u00f4ng minh trong v\u01b0\u1eddn c\u00e2y \u0103n tr\u00e1i. S\u1ef1 nghi\u1ec7p c\u1ee7a \u0111\u1ee9c c\u00f4ng minh s\u1ebd l\u00e0 h\u00f2a b\u00ecnh. D\u00e2n Ta s\u1ebd \u1edf trong c\u1ea3nh th\u00e1i b\u00ecnh, trong n\u01a1i \u1edf an to\u00e0n, trong ch\u1ed1n ngh\u1ec9 th\u1ea3nh th\u01a1i.\u201d (Is 32, 15-18).<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nh\u1eefng l\u1eddi ti\u00ean tri n\u00e0y, v\u1ed1n s\u1ebd \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh v\u1edbi s\u00e1ng ki\u1ebfn \u200b\u200b\u0111\u1ea1i k\u1ebft \u201cTh\u1eddi gian c\u1ee7a C\u00f4ng tr\u00ecnh t\u1ea1o d\u1ef1ng\u201d t\u1eeb ng\u00e0y 1 th\u00e1ng Ch\u00edn \u0111\u1ebfn ng\u00e0y 4 th\u00e1ng M\u01b0\u1eddi, kh\u1eb3ng \u0111\u1ecbnh m\u1ed9t c\u00e1ch m\u1ea1nh m\u1ebd r\u1eb1ng, v\u1edbi l\u1eddi c\u1ea7u nguy\u1ec7n, \u00fd mu\u1ed1n v\u00e0 h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng c\u1ee5 th\u1ec3 v\u1ed1n l\u00e0m cho \u201cs\u1ef1 d\u1ecbu d\u00e0ng c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa\u201d n\u00e0y tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi tr\u1edf n\u00ean c\u00f3 th\u1ec3 c\u1ea3m nh\u1eadn \u0111\u01b0\u1ee3c l\u00e0 c\u1ea7n thi\u1ebft (x. <em>Laudato si\u2019<\/em>, s\u1ed1 84). Qu\u1ea3 th\u1ebf, c\u00f4ng l\u00fd v\u00e0 lu\u1eadt ph\u00e1p d\u01b0\u1eddng nh\u01b0 c\u00f3 th\u1ec3 kh\u1eafc ph\u1ee5c \u0111\u01b0\u1ee3c s\u1ef1 kh\u00f4ng hi\u1ebfu kh\u00e1ch c\u1ee7a sa m\u1ea1c. \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t l\u1eddi loan b\u00e1o c\u00f3 t\u00ednh th\u1eddi s\u1ef1 l\u1ea1 th\u01b0\u1eddng. \u1ede nhi\u1ec1u n\u01a1i kh\u00e1c nhau tr\u00ean th\u1ebf gi\u1edbi, r\u00f5 r\u00e0ng l\u00e0 gi\u1edd \u0111\u00e2y tr\u00e1i \u0111\u1ea5t c\u1ee7a ch\u00fang ta \u0111ang r\u01a1i v\u00e0o t\u00ecnh tr\u1ea1ng hoang t\u00e0n. \u1ede kh\u1eafp n\u01a1i, s\u1ef1 b\u1ea5t c\u00f4ng, s\u1ef1 vi ph\u1ea1m lu\u1eadt ph\u00e1p qu\u1ed1c t\u1ebf v\u00e0 c\u00e1c quy\u1ec1n c\u1ee7a c\u00e1c d\u00e2n t\u1ed9c, s\u1ef1 b\u1ea5t b\u00ecnh \u0111\u1eb3ng v\u00e0 l\u00f2ng tham ph\u00e1t sinh t\u1eeb \u0111\u00f3 \u0111\u00e3 g\u00e2y ra n\u1ea1n ph\u00e1 r\u1eebng, \u00f4 nhi\u1ec5m, m\u1ea5t \u0111a d\u1ea1ng sinh h\u1ecdc. C\u00e1c hi\u1ec7n t\u01b0\u1ee3ng thi\u00ean nhi\u00ean c\u1ef1c \u0111oan do bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu, v\u1ed1n \u0111\u01b0\u1ee3c g\u00e2y ra b\u1edfi c\u00e1c ho\u1ea1t \u0111\u1ed9ng c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi (x. T\u00f4ng hu\u1ea5n <em>Laudate Deum<\/em>, s\u1ed1 5), \u0111ang gia t\u0103ng v\u1ec1 c\u01b0\u1eddng \u0111\u1ed9 v\u00e0 t\u1ea7n su\u1ea5t, ch\u01b0a k\u1ec3 \u0111\u1ebfn nh\u1eefng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng trung v\u00e0 d\u00e0i h\u1ea1n c\u1ee7a s\u1ef1 t\u00e0n ph\u00e1 con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 sinh th\u00e1i do xung \u0111\u1ed9t v\u0169 trang g\u00e2y ra.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">D\u01b0\u1eddng nh\u01b0 v\u1eabn ch\u01b0a c\u00f3 nh\u1eadn th\u1ee9c r\u1eb1ng s\u1ef1 t\u00e0n ph\u00e1 thi\u00ean nhi\u00ean kh\u00f4ng \u1ea3nh h\u01b0\u1edfng \u0111\u1ebfn m\u1ecdi ng\u01b0\u1eddi theo c\u00f9ng c\u00e1ch th\u1ee9c: coi th\u01b0\u1eddng c\u00f4ng l\u00fd v\u00e0 h\u00f2a b\u00ecnh c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 \u0111\u00e1nh v\u00e0o nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi ngh\u00e8o nh\u1ea5t, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb g\u1ea1t ra ngo\u00e0i l\u1ec1 x\u00e3 h\u1ed9i, nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi b\u1ecb lo\u1ea1i tr\u1eeb nhi\u1ec1u h\u01a1n. S\u1ef1 \u0111au kh\u1ed5 c\u1ee7a c\u00e1c c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng b\u1ea3n \u0111\u1ecba l\u00e0 bi\u1ec3u hi\u1ec7n trong l\u00e3nh v\u1ef1c n\u00e0y.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">V\u00e0 \u0111\u00f3 ch\u01b0a ph\u1ea3i l\u00e0 t\u1ea5t c\u1ea3: b\u1ea3n th\u00e2n thi\u00ean nhi\u00ean \u0111\u00f4i khi tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t c\u00f4ng c\u1ee5 trao \u0111\u1ed5i, m\u1ed9t h\u00e0ng h\u00f3a \u0111\u01b0\u1ee3c th\u01b0\u01a1ng l\u01b0\u1ee3ng \u0111\u1ec3 \u0111\u1ea1t \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng l\u1ee3i \u00edch kinh t\u1ebf ho\u1eb7c ch\u00ednh tr\u1ecb. Trong nh\u1eefng \u0111\u1ed9ng l\u1ef1c n\u00e0y, c\u00f4ng tr\u00ecnh t\u1ea1o d\u1ef1ng \u0111\u01b0\u1ee3c bi\u1ebfn th\u00e0nh m\u1ed9t chi\u1ebfn tr\u01b0\u1eddng \u0111\u1ec3 ki\u1ec3m so\u00e1t c\u00e1c ngu\u1ed3n t\u00e0i nguy\u00ean quan tr\u1ecdng, b\u1eb1ng ch\u1ee9ng l\u00e0 c\u00e1c khu v\u1ef1c n\u00f4ng nghi\u1ec7p v\u00e0 c\u00e1c khu r\u1eebng tr\u1edf n\u00ean nguy hi\u1ec3m v\u00ec bom m\u00ecn, ch\u00ednh s\u00e1ch \u201cti\u00eau th\u1ed5\u201d [1], c\u00e1c xung \u0111\u1ed9t n\u1ed5 ra xung quanh c\u00e1c ngu\u1ed3n n\u01b0\u1edbc, vi\u1ec7c ph\u00e2n ph\u1ed1i nguy\u00ean li\u1ec7u th\u00f4 kh\u00f4ng c\u00f4ng b\u1eb1ng, tr\u1eebng ph\u1ea1t nh\u1eefng nh\u00f3m d\u00e2n c\u01b0 y\u1ebfu th\u1ebf nh\u1ea5t v\u00e0 ph\u00e1 ho\u1ea1i ch\u00ednh s\u1ef1 \u1ed5n \u0111\u1ecbnh x\u00e3 h\u1ed9i.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Nh\u1eefng v\u1ebft th\u01b0\u01a1ng kh\u00e1c nhau n\u00e0y l\u00e0 do t\u1ed9i l\u1ed7i. \u0110\u00e2y ch\u1eafc ch\u1eafn kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 \u0111i\u1ec1u Thi\u00ean Ch\u00faa ngh\u0129 t\u1edbi khi giao ph\u00f3 Tr\u00e1i \u0111\u1ea5t cho con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o d\u1ef1ng theo h\u00ecnh \u1ea3nh Ng\u00e0i (x. Stk 1, 24-29). Th\u00e1nh Kinh kh\u00f4ng c\u1ed5 v\u0169 \u201cs\u1ef1 th\u1ed1ng tr\u1ecb chuy\u00ean ch\u1ebf c\u1ee7a con ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00f4ng tr\u00ecnh t\u1ea1o d\u1ef1ng\u201d (<em>Laudato si\u2019<\/em>, s\u1ed1 200). Ng\u01b0\u1ee3c l\u1ea1i, &#8220;\u0111i\u1ec1u quan tr\u1ecdng l\u00e0 ph\u1ea3i \u0111\u1ecdc c\u00e1c b\u1ea3n v\u0103n Th\u00e1nh Kinh trong b\u1ed1i c\u1ea3nh c\u1ee7a ch\u00fang, v\u1edbi m\u1ed9t l\u1ed1i gi\u1ea3i th\u00edch th\u00edch \u0111\u00e1ng, v\u00e0 nh\u1edb r\u1eb1ng ch\u00fang m\u1eddi g\u1ecdi ch\u00fang ta &#8220;tr\u1ed3ng tr\u1ecdt v\u00e0 canh gi\u1eef&#8221; khu v\u01b0\u1eddn th\u1ebf gi\u1edbi (x. Stk 2, 15). Trong khi &#8220;tr\u1ed3ng tr\u1ecdt&#8221; c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 c\u00e0y x\u1edbi, ph\u00e1t quang ho\u1eb7c lao \u0111\u1ed9ng, th\u00ec &#8220;canh gi\u1eef&#8221; c\u00f3 ngh\u0129a l\u00e0 b\u1ea3o v\u1ec7, g\u00ecn gi\u1eef, ph\u00f2ng gi\u1eef, ch\u0103m s\u00f3c, gi\u00e1m s\u00e1t. \u0110i\u1ec1u n\u00e0y ng\u1ee5 \u00fd m\u1ed9t m\u1ed1i quan h\u1ec7 h\u1ed7 t\u01b0\u01a1ng c\u00f3 tr\u00e1ch nhi\u1ec7m gi\u1eefa con ng\u01b0\u1eddi v\u00e0 thi\u00ean nhi\u00ean&#8221; (<em>ibid<\/em>., s\u1ed1 67).<\/p>\n<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-6824\" src=\"http:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2015\/06\/moitruong.jpg\" alt=\"\" width=\"450\" height=\"290\" srcset=\"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2015\/06\/moitruong.jpg 450w, https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-content\/uploads\/2015\/06\/moitruong-300x193.jpg 300w\" sizes=\"auto, (max-width: 450px) 100vw, 450px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">C\u00f4ng l\u00fd m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng \u2013 \u0111\u01b0\u1ee3c c\u00e1c ng\u00f4n s\u1ee9 ng\u1ea7m c\u00f4ng b\u1ed1 \u2013 kh\u00f4ng c\u00f2n c\u00f3 th\u1ec3 \u0111\u01b0\u1ee3c coi l\u00e0 m\u1ed9t kh\u00e1i ni\u1ec7m tr\u1eebu t\u01b0\u1ee3ng hay m\u1ed9t m\u1ee5c ti\u00eau xa v\u1eddi. N\u00f3 th\u1ec3 hi\u1ec7n m\u1ed9t nhu c\u1ea7u c\u1ea5p thi\u1ebft, v\u01b0\u1ee3t xa vi\u1ec7c b\u1ea3o v\u1ec7 m\u00f4i tr\u01b0\u1eddng \u0111\u01a1n gi\u1ea3n. Tr\u00ean th\u1ef1c t\u1ebf, \u0111\u00f3 l\u00e0 m\u1ed9t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 v\u1ec1 c\u00f4ng l\u00fd x\u00e3 h\u1ed9i, kinh t\u1ebf v\u00e0 nh\u00e2n h\u1ecdc. \u0110\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c t\u00edn h\u1eefu, \u0111\u00f3 c\u0169ng l\u00e0 m\u1ed9t \u0111\u00f2i h\u1ecfi th\u1ea7n h\u1ecdc m\u00e0, \u0111\u1ed1i v\u1edbi c\u00e1c Kit\u00f4 h\u1eefu, c\u00f3 khu\u00f4n m\u1eb7t c\u1ee7a Ch\u00faa Gi\u00easu Kit\u00f4, trong Ng\u01b0\u1eddi m\u1ecdi s\u1ef1 \u0111\u1ec1u \u0111\u00e3 \u0111\u01b0\u1ee3c t\u1ea1o d\u1ef1ng v\u00e0 c\u1ee9u chu\u1ed9c. Trong m\u1ed9t th\u1ebf gi\u1edbi m\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi y\u1ebfu \u0111u\u1ed1i nh\u1ea5t l\u1ea1i l\u00e0 nh\u1eefng ng\u01b0\u1eddi \u0111\u1ea7u ti\u00ean ph\u1ea3i ch\u1ecbu nh\u1eefng t\u00e1c \u0111\u1ed9ng t\u00e0n kh\u1ed1c c\u1ee7a bi\u1ebfn \u0111\u1ed5i kh\u00ed h\u1eadu, c\u1ee7a n\u1ea1n ph\u00e1 r\u1eebng v\u00e0 \u00f4 nhi\u1ec5m, vi\u1ec7c b\u1ea3o v\u1ec7 c\u00f4ng tr\u00ecnh t\u1ea1o d\u1ef1ng tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t v\u1ea5n \u0111\u1ec1 \u0111\u1ee9c tin v\u00e0 nh\u00e2n t\u00ednh.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">\u0110\u00e3 \u0111\u1ebfn l\u00fac th\u1ef1c s\u1ef1 chuy\u1ec3n t\u1eeb l\u1eddi n\u00f3i sang h\u00e0nh \u0111\u1ed9ng. \u201cS\u1ed1ng \u01a1n g\u1ecdi b\u1ea3o v\u1ec7 c\u00f4ng tr\u00ecnh c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa l\u00e0 m\u1ed9t ph\u1ea7n thi\u1ebft y\u1ebfu c\u1ee7a m\u1ed9t cu\u1ed9c s\u1ed1ng nh\u00e2n \u0111\u1ee9c; \u0111\u00e2y kh\u00f4ng ph\u1ea3i l\u00e0 m\u1ed9t \u0111i\u1ec1u g\u00ec \u0111\u00f3 t\u00f9y ch\u1ecdn hay m\u1ed9t kh\u00eda c\u1ea1nh th\u1ee9 y\u1ebfu trong kinh nghi\u1ec7m Kit\u00f4 gi\u00e1o\u201d (<em>ibid<\/em>., s\u1ed1 217). B\u1eb1ng c\u00e1ch l\u00e0m vi\u1ec7c v\u1edbi s\u1ef1 t\u1eadn t\u00e2m v\u00e0 d\u1ecbu d\u00e0ng, ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 l\u00e0m cho nhi\u1ec1u h\u1ea1t gi\u1ed1ng c\u00f4ng l\u00fd n\u1ea3y m\u1ea7m, nh\u1edd \u0111\u00f3 g\u00f3p ph\u1ea7n v\u00e0o h\u00f2a b\u00ecnh v\u00e0 hy v\u1ecdng. \u0110\u00f4i khi ph\u1ea3i m\u1ea5t nhi\u1ec1u n\u0103m c\u00e2y m\u1edbi sinh \u0111\u01b0\u1ee3c nh\u1eefng tr\u00e1i \u0111\u1ea7u ti\u00ean, nh\u1eefng n\u0103m m\u00e0 bao g\u1ed3m c\u1ea3 m\u1ed9t h\u1ec7 sinh th\u00e1i trong t\u00ednh li\u00ean t\u1ee5c, trong s\u1ef1 trung th\u00e0nh, trong s\u1ef1 c\u1ed9ng t\u00e1c v\u00e0 y\u00eau th\u01b0\u01a1ng, nh\u1ea5t l\u00e0 n\u1ebfu t\u00ecnh y\u00eau n\u00e0y tr\u1edf th\u00e0nh t\u1ea5m g\u01b0\u01a1ng ph\u1ea3n \u00e1nh t\u00ecnh y\u00eau hi\u1ebfn d\u00e2ng c\u1ee7a Thi\u00ean Ch\u00faa.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Trong s\u1ed1 nh\u1eefng s\u00e1ng ki\u1ebfn \u200b\u200bc\u1ee7a Gi\u00e1o h\u1ed9i v\u1ed1n gi\u1ed1ng nh\u01b0 nh\u1eefng h\u1ea1t gi\u1ed1ng \u0111\u01b0\u1ee3c gieo v\u00e0o c\u00e1nh \u0111\u1ed3ng n\u00e0y, t\u00f4i mu\u1ed1n nh\u1eafc l\u1ea1i d\u1ef1 \u00e1n \u201c<em>Borgo Laudato Si\u2019<\/em>\u201d (L\u00e0ng Laudato Si&#8217;), m\u00e0 \u0110\u1ee9c Th\u00e1nh Cha Phanxic\u00f4 \u0111\u00e3 \u0111\u1ec3 l\u1ea1i cho ch\u00fang ta nh\u01b0 m\u1ed9t di s\u1ea3n \u1edf Castel Gandolfo, nh\u01b0 m\u1ed9t h\u1ea1t gi\u1ed1ng c\u00f3 th\u1ec3 sinh hoa tr\u00e1i c\u00f4ng l\u00fd v\u00e0 h\u00f2a b\u00ecnh. \u0110\u00e2y l\u00e0 m\u1ed9t d\u1ef1 \u00e1n gi\u00e1o d\u1ee5c v\u1ec1 h\u1ec7 sinh th\u00e1i to\u00e0n di\u1ec7n nh\u1eb1m m\u1ee5c \u0111\u00edch tr\u1edf th\u00e0nh m\u1ed9t m\u1eabu g\u01b0\u01a1ng v\u1ec1 c\u00e1ch th\u1ee9c ch\u00fang ta c\u00f3 th\u1ec3 s\u1ed1ng, l\u00e0m vi\u1ec7c v\u00e0 t\u1ea1o d\u1ef1ng c\u1ed9ng \u0111\u1ed3ng b\u1eb1ng c\u00e1ch \u00e1p d\u1ee5ng c\u00e1c nguy\u00ean t\u1eafc c\u1ee7a th\u00f4ng \u0111i\u1ec7p <em>Laudato si\u2019<\/em>.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">T\u00f4i c\u1ea7u xin Thi\u00ean Ch\u00faa To\u00e0n N\u0103ng g\u1edfi cho ch\u00fang ta d\u1ed3i d\u00e0o \u201cth\u1ea7n kh\u00ed t\u1eeb tr\u00ean cao\u201d (Is 32, 15) c\u1ee7a Ng\u00e0i, \u0111\u1ec3 nh\u1eefng h\u1ea1t gi\u1ed1ng n\u00e0y v\u00e0 nh\u1eefng h\u1ea1t gi\u1ed1ng t\u01b0\u01a1ng t\u1ef1 s\u1ebd sinh nhi\u1ec1u hoa tr\u00e1i h\u00f2a b\u00ecnh v\u00e0 hy v\u1ecdng.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">Th\u00f4ng \u0111i\u1ec7p <em>Laudato si\u2019<\/em> \u0111\u00e3 \u0111\u1ed3ng h\u00e0nh c\u00f9ng Gi\u00e1o h\u1ed9i C\u00f4ng gi\u00e1o v\u00e0 nhi\u1ec1u ng\u01b0\u1eddi c\u00f3 thi\u1ec7n ch\u00ed t\u1eeb m\u01b0\u1eddi n\u0103m qua: mong sao n\u00f3 ti\u1ebfp t\u1ee5c truy\u1ec1n c\u1ea3m h\u1ee9ng cho ch\u00fang ta v\u00e0 mong sao h\u1ec7 sinh th\u00e1i to\u00e0n di\u1ec7n ng\u00e0y c\u00e0ng \u0111\u01b0\u1ee3c l\u1ef1a ch\u1ecdn v\u00e0 chia s\u1ebb nh\u01b0 con \u0111\u01b0\u1eddng ph\u1ea3i theo. Nh\u1edd \u0111\u00f3, nh\u1eefng h\u1ea1t gi\u1ed1ng hy v\u1ecdng s\u1ebd nh\u00e2n l\u00ean, \u0111\u1ec3 \u201ccanh gi\u1eef v\u00e0 tr\u1ed3ng tr\u1ecdt\u201d v\u1edbi \u00e2n s\u1ee7ng c\u1ee7a Ni\u1ec1m Hy V\u1ecdng v\u0129 \u0111\u1ea1i v\u00e0 kh\u00f4ng h\u1ec1 lay chuy\u1ec3n c\u1ee7a ch\u00fang ta, l\u00e0 Ch\u00faa Kit\u00f4 ph\u1ee5c sinh. Nh\u00e2n danh Ng\u01b0\u1eddi, t\u00f4i ban cho t\u1ea5t c\u1ea3 anh ch\u1ecb em Ph\u00e9p l\u00e0nh c\u1ee7a t\u00f4i.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>Vatican, ng\u00e0y 30 th\u00e1ng 6 n\u0103m 2025, L\u1ec5 nh\u1edb c\u00e1c v\u1ecb T\u1eed \u0111\u1ea1o \u0111\u1ea7u ti\u00ean c\u1ee7a Gi\u00e1o h\u1ed9i R\u00f4ma<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">L\u00ca\u00d4 XIV, M\u1ee5c t\u1eed c\u1ee7a c\u00e1c m\u1ee5c t\u1eed<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;-<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><a name=\"_ftn1\"><\/a>[1]&nbsp;Cf. Conseil pontifical \u201cJustice et Paix\u201d,&nbsp;<em>Terra e cibo<\/em>, LEV 2015, pp. 51-53.<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\">&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;&#8212;-<\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>T\u00fd Linh chuy\u1ec3n ng\u1eef<\/em><\/p>\n<p style=\"text-align: justify;\"><em>(ngu\u1ed3n&nbsp;: <a href=\"https:\/\/www.vatican.va\/content\/leo-xiv\/fr\/messages\/creation\/documents\/20250630-messaggio-giornata-curacreato.html\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">vatican.va<\/a>)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class=\"mh-excerpt\"><p>Trong S\u1ee9 \u0111i\u1ec7p cho Ng\u00e0y Th\u1ebf gi\u1edbi c\u1ea7u nguy\u1ec7n cho vi\u1ec7c b\u1ea3o v\u1ec7 c\u00f4ng tr\u00ecnh t\u1ea1o d\u1ef1ng l\u1ea7n th\u1ee9 10, s\u1ebd \u0111\u01b0\u1ee3c c\u1eed h\u00e0nh v\u00e0o <a class=\"mh-excerpt-more\" href=\"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/su-diep-cua-duc-leo-xiv-cho-ngay-the-gioi-lan-thu-10-cau-nguyen-cho-viec-bao-ve-cong-trinh-tao-dung\/\" title=\"S\u1ee8 \u0110I\u1ec6P C\u1ee6A \u0110\u1ee8C L\u00ca\u00d4 XIV CHO NG\u00c0Y TH\u1ebe GI\u1edaI L\u1ea6N TH\u1ee8 10 C\u1ea6U NGUY\u1ec6N CHO VI\u1ec6C B\u1ea2O V\u1ec6 C\u00d4NG TR\u00ccNH T\u1ea0O D\u1ef0NG N\u0102M 2025\u00a0: C\u00d4NG L\u00dd M\u00d4I TR\u01af\u1edcNG KH\u00d4NG PH\u1ea2I L\u00c0 M\u1ed8T KH\u00c1I NI\u1ec6M TR\u1eeaU T\u01af\u1ee2NG\">[&#8230;]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":1,"featured_media":6825,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"ngg_post_thumbnail":0,"footnotes":""},"categories":[112,31,32,45,33,8,48],"tags":[120,206,142,137],"class_list":["post-35829","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-hoc-thuyet-xa-hoi","category-luan-ly","category-nhan-ban","category-su-diep","category-tam-linh","category-the-gioi","category-ty-linh","tag-cong-ly","tag-leo-xiv","tag-moi-truong","tag-phanxico-i"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35829","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=35829"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35829\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":35832,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/35829\/revisions\/35832"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/media\/6825"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=35829"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=35829"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/xuanbichvietnam.net\/trangchu\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=35829"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}