Larry Sanger, một trong những người đồng sáng lập Wikipedia, được sinh ra trong một gia đình Công giáo nhưng đánh mất đức tin vào thời thanh niên. Đây là cách ông tìm lại được đức tin của mình…
Con đường đến với đức tin của mọi người rất khác nhau. Đối với một số người, hành trình ấy êm thấm và không có biến động lớn nào; đối với những người khác, nó lại phức tạp hơn nhiều. Cuộc hoán cải của Larry Sanger thuộc trường hợp thứ hai này, mà chính ông đã mô tả chi tiết trên blog của mình.
Đồng sáng lập Wikipedia, bách khoa toàn thư trực tuyến
Bạn có thể không biết về cái tên Larry Sanger, nhưng nếu chúng ta nhắc đến Bách khoa Toàn thư Wikipedia trực tuyến, mọi người đã từng tìm kiếm thông tin trên Internet chắc chắn quen thuộc với cái tên này.
Chúng ta đã từng sở hữu những bộ bách khoa toàn thư đồ sộ trên kệ sách ở nhà, nơi chúng ta đọc về những hiện tượng khác nhau của thế giới. Giờ đây, chúng ta chỉ cần gõ từ khóa vào công cụ tìm kiếm và Wikipedia sẽ nhanh chóng cung cấp cho chúng ta ít là một sự giải thích vắn gọn. Wikipedia được thành lập vào năm 2001 bởi Jimmy Wales và Larry Sanger. Larry Sanger không chỉ là một nhà lập trình Web, mà còn là một triết gia.
Tìm kiếm lời giải đáp cho những câu hỏi hóc búa
Triết học là tình yêu đầu tiên và lớn nhất của Larry Sanger. Nhờ triết học mà trước hết ông trở thành một người theo thuyết bất khả tri trong những năm tháng thiếu niên của mình, và rồi vài thập niên sau đó, ông trở thành một tín hữu.
Sanger sinh ra trong một gia đình Công giáo, nhưng trong thời niên thiếu của mình, ông bắt đầu đặt ra những câu hỏi hóc búa. Chẳng hạn, một trong số những câu hỏi đó là làm thế nào tinh thần, linh hồn và tâm trí được nối kết, hay sự khác biệt giữa chúng là gì.
Tiếc thay, ông chẳng thể tìm được bất kỳ ai giải thích điều ấy cho mình hoặc ai đó muốn bàn luận những câu hỏi mang tính triết học, sâu xa hơn về đức tin. Sanger suy luận rằng ‘chỉ có những người giáo điều, vốn thiếu tính ham hiểu biết và không thể giải đáp những câu hỏi khó thì mới tin vào Thiên Chúa’ – và ông không phải là một trong số họ. Vì thế, ông chối bỏ đức tin.
Sau khi học triết học, ông dạy triết ở một trường đại học trong vài năm. Dĩ nhiên, trong thời gian nghiên cứu, ông đã đọc một số lượng lớn văn chương triết học. Ông nói, ông chẳng bao giờ xem mình là một người vô thần thật sự, nhưng đúng hơn là một người theo thuyết bất khả tri. Ông lý giải: “Tôi không tin mà cũng chẳng hoài nghi về sự hiện hữu của Thiên Chúa”. “Tôi luôn sẵn lòng xem xét cách nghiêm túc khả năng rằng Thiên Chúa hiện hữu. Còn họ (vd. những người vô thần) thì không”.
Thật ra, ông thấy hầu hết các lập luận được những người vô thần mạnh miệng đưa ra đều không thích đáng, và thường hết sức ‘đáng ghét’ vì sự thô lỗ và hời hợt của chúng.
Khám phá thần học và Thiên Chúa
Một bước ngoặt lớn trong hệ thống hoài nghi của ông đến sau hai biến cố quan trọng của cuộc đời: trước hết là hôn nhân của ông và sau là sự ra đời của đứa con đầu lòng. Đó là lúc mà lần đầu tiên ông cảm nhận được tình yêu vô điều kiện dành cho người khác, cho người mà ông sẵn sàng hy sinh mạng sống mình.
Điều này có nghĩa là có một vết nứt trong hệ thống triết học tự mãn của ông. Sanger bị sốc khi nhận ra rằng suy nghĩ của ông bắt đầu đi trệch khỏi suy nghĩ của những đồng sự vô thần và theo thuyết bất khả tri của mình, những người mà ông đã đi theo trong thời gian nghiên cứu của mình. Sau đó, ông khám phá thần học.
Mặc dù ông đọc Kinh Thánh cho con cái của mình, nhưng ông không có mối tương quan đặc biệt với Kinh Thánh. Đối với Sanger, đó chỉ là một cuốn sách có ý nghĩa về mặt văn hóa và do đó con cái của ông nên biết về nó. Nhưng cuối cùng, vì nhiều lý do khác nhau, ông nhất quyết rằng mình muốn nghiên cứu toàn bộ Kinh Thánh, để hiểu nó như những tín hữu cần phải làm, mà không thực sự muốn tin.
Nhận thấy rằng mình cần sự hướng dẫn để hiểu thấu suốt các bản văn Kinh Thánh, ông chấp nhận kế hoạch nghiên cứu 90 ngày và bắt đầu sử dụng nhiều bản Kinh Thánh và các sách tham khảo. Sanger thấy rằng trong bản văn thánh và những giải thích của nó có chiều sâu và nội dung phong phú hơn nhiều so với những gì ông từng thừa nhận trước đây. Ông viết: “Từ từ tôi nhận ra rằng mình đang quen dần với truyền thống thần học hai nghìn năm”.
Và dần dần, ông bắt đầu ‘nói chuyện với Chúa’, nỗ lực đầu tiên của ông trong việc cầu nguyện kể từ thời thơ ấu của mình.
Hoán cải
Ông bắt đầu viết và xuất bản những bài luận về chủ đề này. Ông bị thuyết phục bởi các cuộc tranh luận thần học vốn phù hợp với thế giới quan của mình. Dĩ nhiên, ân sủng của Thiên Chúa đóng một vai trò lớn trong điều này, mà chính ông cũng ý thức rõ.
Larry Sanger đã xuất bản một luận văn dài trên blog của mình với tựa đề ‘Làm thế nào một triết gia đầy hoài nghi đã trở thành một Kitô hữu’ ( How a Skeptical Philosopher Became a Christian). Cuối cùng, ông đã tuyên xưng niềm tin của mình vào Thiên Chúa Ba Ngôi. Trong số những điều khác, ông viết rằng “cảm tạ Chúa vì đã đón nhận con vào trong gia đình của Người và thứ tha nhiều tội lỗi của con”. Ông viết thêm: “Con cảm tạ Chúa vì ân ban đức tin mà, với phần lớn cuộc đời mình, con chẳng bao giờ tưởng tượng rằng mình có được”.
Ông cũng đang viết một cuốn sách về Thiên Chúa và hành trình của mình từ không tin đến đức tin. Ông giải thích trên blog của mình rằng bản thân vẫn chưa gia nhập một giáo hội hay giáo phái cụ thể nào, nhưng hành trình của ông vẫn đang tiếp tục. Chúng ta hãy cầu nguyện để Thiên Chúa tiếp tục soi sáng trí năng và củng cố đức tin của ông, để ông có thể tiếp tục trên con đường hướng đến chân lý vẹn toàn trong Đức Kitô và Giáo hội của Người.
————————
Cồ Ngọc Hải dịch
(nguồn: Tina Martinec Selan , Aleteia)