Chủ sự Thánh lễ tại Istanbul, Thổ Nhĩ Kỳ, Đức Lêô XIV kêu gọi mọi người dành thời gian suy ngẫm trong Mùa Vọng về ba mối dây hiệp nhất mà tất cả chúng ta được mời gọi biến thành quyết tâm sống Mùa Vọng: trong cộng đồng Công giáo, trong mối tương quan với các niềm tin Kitô khác, và với các thành viên thuộc các tôn giáo khác.
Vào ngày thứ ba ở Thổ Nhĩ Kỳ, 29/11, Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã chủ sự Thánh lễ tại đấu trường Volkswagen ở Istanbul với khoảng 4000 người, “vào hôm trước ngày Giáo hội mừng kính Thánh Anrê, Tông đồ và Bổn mạng của vùng đất này”.
Đức Giáo hoàng nhắc lại rằng ngày 30/11 đánh dấu Chúa Nhật thứ nhất của Mùa Vọng – thời gian dành riêng để chuẩn bị cho sự ra đời của Chúa Kitô, Đấng “được sinh ra mà không phải được tạo thành, đồng bản thể với Chúa Cha”. Tuyên bố này được long trọng đưa ra tại Công đồng Nixê cách đây 1.700 năm – một ngày kỷ niệm quan trọng trong chuyến Tông du này.
Sự thánh thiện là dấu chỉ hùng hồn hơn các phép lạ
Chuyển sang bài đọc thứ nhất trích từ sách ngôn sứ Isaia, Đức Thánh Cha suy ngẫm về lời mời gọi tất cả mọi người cùng “lên núi Chúa”, và ngài nhấn mạnh tầm quan trọng của những hình ảnh trong đoạn văn, Is 2, 1-5.
Hình ảnh đầu tiên là hình ảnh ngọn núi “đứng kiên cường vượt đỉnh các non cao”, nhằm nhắc nhở chúng ta rằng hoa trái của hành động Thiên Chúa trong cuộc sống chúng ta là để chia sẻ với tất cả mọi người.
Thành Xion trong Cựu Ước được đặt trên đỉnh một ngọn núi và được đặt như ngọn hải đăng soi sáng cho tất cả mọi người từ khắp mọi nơi trên trái đất. Đức Thánh Cha nhấn mạnh, điều này “là lời nhắc nhở rằng niềm vui của lòng tốt có sức lan tỏa”.
Các thánh, như các Tông đồ Phêrô, Anrê và Gioan, đã khẳng định điều này. Đức Lêô XIV lập luận rằng tấm gương của các ngài cho thấy một lời mời gọi “làm mới sức mạnh của chứng tá đức tin của chính chúng ta”.
Khi nhắc đến lời của thánh Gioan Kim Khẩu, Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng “sức hấp dẫn của sự thánh thiện” là “một dấu chỉ hùng hồn hơn bất kỳ phép lạ nào”.
Vì vậy, Đức Thánh Cha giải thích, nếu chúng ta thực sự muốn giúp đỡ người khác, chúng ta phải “luôn canh chừng bản thân, như Tin Mừng khuyên nhủ, bằng cách vun đắp đức tin bằng lời cầu nguyện và các bí tích”.
Tuy nhiên, ngài cảnh báo, chúng ta phải làm theo lời khuyên của thánh Phaolô là hãy mặc lấy áo giáp của sự sáng thay vì “những việc làm của bóng tối”.
Làm thế nào chúng ta có thể đóng góp cho hòa bình ngày nay?
Hình ảnh thứ hai từ bản văn Cựu Ước là một thế giới trong đó hòa bình ngự trị. Ngôn sứ Isaia mô tả đó là thời điểm mà gươm đao sẽ trở thành cuốc thành cày, giáo mác trở nên liềm nên hái, và không ai được phép dùng gươm giáo để chống lại nhau.
“Lời kêu gọi này thật cấp bách đối với chúng ta ngày nay”, Đức Lêo XIV lưu ý và đồng thời mời gọi mọi người tự hỏi làm thế nào họ có thể đóng góp cho hòa bình, hiệp nhất và đạt được sự hòa giải trên thế giới. Để đào sâu hơn lời kêu gọi này, Đức Thánh Cha đã sử dụng ví dụ về logo của chuyến Tông du này, trong đó có hình ảnh một cây cầu.
Điều này cũng gợi nhớ đến cây cầu lớn nối liền hai lục địa Á và Âu qua eo biển Bosporus. Hai cây cầu nữa đã được xây dựng, tạo điều kiện cho việc giao tiếp và gặp gỡ.
Đức Thánh Cha giải thích rằng ba cây cầu này là lời nhắc nhở mỗi người chúng ta xây dựng các cấu trúc kết nối của riêng mình trên ba cấp độ: “trong cộng đồng, trong các mối tương quan đại kết với các thành viên của các niềm tin Kitô khác, và trong các cuộc gặp gỡ với anh chị em thuộc các tôn giáo khác.”
Mối dây hiệp nhất
Mối dây hiệp nhất đầu tiên nằm trong Giáo hội Công giáo, mà ở Thổ Nhĩ Kỳ bao gồm bốn truyền thống phụng vụ: Latinh, Armenia, Canđê và Syriac. Ngài nhấn mạnh: “Mỗi truyền thống đều đóng góp sự phong phú riêng về mặt tâm linh, lịch sử và Giáo hội.” Khi chúng ta trân trọng những khác biệt, chúng ta tạo nên một cộng đồng Công giáo hiệp nhất. Tuy nhiên, những cây cầu mà chúng ta xây dựng – như cây cầu bắc qua eo biển Bosphorus – cần được chăm sóc, quan tâm và bảo trì để vượt qua thời gian và thử thách.
Mối liên kết hiệp nhất thứ hai là tinh thần đại kết, được thể hiện rõ trong Thánh lễ này qua sự hiện diện của đại diện các niềm tin Kitô khác. Đức Thánh Cha lưu ý rằng “cùng một đức tin vào Chúa Giêsu, Đấng Cứu Độ của chúng ta, không chỉ liên kết chúng ta trong Giáo hội Công giáo, mà còn liên kết tất cả anh chị em chúng ta thuộc các Giáo hội Kitô khác.” Buổi cầu nguyện đại kết tại Iznik vào ngày 28/11 là một ví dụ điển hình cho điều này, và đó là con đường “mà chúng ta đã cùng nhau bước đi trong một thời gian.”
Mối dây hiệp nhất thứ ba và cuối cùng là với những người thuộc các cộng đồng ngoài Kitô giáo. Trong một thế giới “mà tôn giáo thường bị lợi dụng để biện minh cho chiến tranh và tội ác”, Công đồng Vatican II đã nhắc lại rằng “ai không yêu thương thì không biết Thiên Chúa”. Vì vậy, Đức Giáo hoàng kêu gọi mọi người hãy cùng nhau bước đi và trân trọng những điều hiệp nhất chúng ta. Chúng ta phải phá bỏ những bức tường “thành kiến và ngờ vực, thúc đẩy sự hiểu biết và tôn trọng lẫn nhau”, để chúng ta có thể trở thành sứ giả của hy vọng và là lời mời gọi trở thành những người kiến tạo hòa bình.
Kết thúc, Đức Thánh Cha đã kêu gọi mọi người hãy sử dụng Mùa Vọng để “biến những giá trị này thành quyết tâm của chúng ta”, nhớ rằng chúng ta đang trên hành trình về Thiên Đàng.
Sau đó, Lời nguyện Tín hữu được đọc bằng tiếng Anh, tiếng Thổ Nhĩ Kỳ, tiếng Ả Rập, tiếng Armenia và tiếng Ý trước khi Thánh lễ tiếp tục. Cuối Thánh Lễ, Đức Giám mục Đại diện Tông tòa Istanbul, Đức cha Massimiliano Palinuro, đã cảm ơn Đức Thánh Cha như một “Giáo hoàng” (Pontife, từ nguyên : Người Xây Cầu) đích thực, một người xây dựng những chiếc cầu, khuyến khích việc phá bỏ những bức tường thù địch và xây dựng những cầu nối huynh đệ, để những Kitô hữu hành hương tại “Đất Thánh Thổ Nhĩ Kỳ” này có thể trở thành những sứ giả của công lý và hòa bình.
Tý Linh
(theo Kielce Gussie, Vatican News)