Trong tâm tình hướng về Đại hội Hành hương Đức Mẹ La Vang lần thứ 32, chúng tôi chuyển ngữ bài tường thuật cuộc hành hương La Vang vào ngày 5/8/1913 (được cho là Đại hội Hành hương La Vang lần 5), được ghi lại trong bản báo cáo mục vụ năm 1913 của Đức cha Eugène Marie Joseph Allys, vị Giám mục thứ 5 của Tổng Giáo phận Huế, gởi cho Tổng trưởng Thánh bộ Truyền bá Đức tin thời bấy giờ là Đức Hồng y Girolamo Maria Gotti (Tổng trưởng Thánh bộ Truyền bá Đức tin từ 29/7/1902 đến 19/3/1916).
Hy vọng qua bài tường thuật này, những người hành hương ngày nay tiếp tục sốt sắng và nhiệt thành đi vào truyền thống sống động của cuộc hành hương Đức Mẹ La Vang, để kín múc ở đó lòng tin, cậy, mến đối với Chúa và Đức Mẹ, được thể hiện qua việc lắng nghe Lời Chúa, xưng tội, rước lễ, chầu Thánh Thể, kiệu tôn vinh Đức Mẹ…, cũng như sống và loan báo Tin Mừng trong thế giới ngày nay; hoặc, như nhận định của cha Léopold-Michel Cadière, các tín hữu hành hương “sẽ được củng cố chính mình, ý thức được sức mạnh của mình và nhờ đó cảm thấy đức tin cũng như sự gắn kết với Đạo ngày càng được lớn lên”; hoặc như Đức cha Allys mong ước : « Ước gì lòng sùng kính Đức Mẹ La Vang củng cố đức tin cho những tâm hồn mới được tái sinh và, qua việc thực hành trọn hảo hơn mọi nhân đức Kitô giáo, cho cả những ai vẫn kiên trì giữ vững đức tin qua nhiều thế hệ tổ tiên! » ; hoặc như trong các nhóm hành hương nói với nhau : « Tôi hoàn toàn thỏa mãn ước nguyện, và nếu chết ngay bây giờ, tâm hồn và tâm trí tôi cũng sẽ được bình an. »
Bản báo cáo mục vụ khá dài, ở đây chúng tôi chỉ trích dẫn đoạn nói về Hành hương La Vang (nguồn: văn khố Hội Thừa Sai Hải Ngoại Paris, do Hội dòng Con Đức Mẹ Vô Nhiễm cung cấp).
Tý Linh
-------------------------------------------
Báo cáo thường niên của các Giám mục
Năm: 1913
Quốc gia: Việt Nam
Miền Truyền giáo: Bắc Đàng Trong
Người biên soạn: Đức cha Allys
Bắc Đàng Trong
Số giáo dân Công giáo: 60.290
Số người lớn được rửa tội: 2.189
Số trẻ em lương dân được rửa tội: 2.944
[…]
Vào ngày 5 tháng Tám vừa qua, ngày lễ Đức Mẹ Xuống Tuyết, đã diễn ra cuộc hành hương ba năm một lần đến Đền Thánh Đức Mẹ La Vang. Ngay từ ngày hôm trước, các đoàn hành hương từ tỉnh Quảng Bình đã bắt đầu đến nơi. Không lùi bước trước những mệt nhọc của hành trình dài đi bộ, họ đến để cầu xin sự che chở của Đức Trinh Nữ. Suốt ngày 4 tháng Tám, dòng người hành hương cũng đổ về từ các tỉnh Quảng Trị và Thừa Thiên, có người đi bộ, người đi thuyền, và rất nhiều người đi bằng đường sắt. Nhiều người dừng chân tại Cổ Vưu, nơi cha Lemasle, cha sở kiêm trưởng ban tổ chức hành hương, sắp xếp vị trí cho họ trong cuộc rước ngày hôm sau, cuộc rước đi từ Cổ Vưu đến Đền Thánh Đức Mẹ La Vang. Những người khác thì đi thẳng đến Đền Thánh để qua đêm dưới chân Đức Mẹ và giữ chỗ cho mình, những chỗ mà có lẽ họ sẽ khó lòng tìm được vào ngày hôm sau.
Suốt đêm ngày 4 sang ngày 5, những lời cầu nguyện được hát và đọc khắp nơi: tại các bến đỗ nơi neo đậu những chiếc thuyền chở người hành hương từ Huế đến, bên trong các nhà thờ Cổ Vưu và La Vang, cũng như dọc theo con đường dẫn từ Cổ Vưu đến Nhà nguyện Đức Mẹ. Vào sáng sớm ngày 5, các Thánh lễ bắt đầu tại nhà nguyện hành hương và nhà thờ giáo xứ Cổ Vưu; tại cả hai địa điểm này, đông đảo người hành hương đã tiến lên Bàn Tiệc Thánh. Sau khi các Thánh lễ tại Cổ Vưu kết thúc, đoàn rước dần hình thành và di chuyển dọc theo lộ trình dài gần 3 km.
Vào lúc sáu giờ, Đức Giám mục cùng đông đảo linh mục và giáo dân của các ngài, đến từ Huế trên chuyến tàu hành hương đặc biệt, và đã hòa vào đoàn rước hướng về Đền Thánh Đức Mẹ La Vang; trong suốt hành trình từ Cổ Vưu đến La Vang, mọi người cùng lần hạt Mân Côi và hát vang các bài thánh ca bằng tiếng Pháp và tiếng An Nam, với những điệp khúc Ave Maria và Laudate Mariam.
Khoảng 8g30, đoàn rước, vốn gặp đôi chút trở ngại do cơn mưa nặng hạt và dai dẳng, đã đến nhà nguyện. Tại đây, các tín hữu hành hương chen chúc trong gian sảnh lớn được xây ngay trước lối vào Đền Thánh, nhưng chỉ một phần ba trong số họ tìm được chỗ trú mưa. Dù phải đứng ngoài trời giữa cơn mưa tầm tã, họ vẫn tràn đầy niềm hoan hỷ bất chấp tất cả. Những người không có chỗ trú đã lắng nghe bài huấn từ của cha Chabanon, tham dự Thánh lễ do cha Barthélemy cử hành và tham dự giờ Chầu Thánh Thể trọng thể do Đức Giám mục chủ sự, với sự hiện diện của năm mươi lăm vị thừa sai hoặc linh mục bản xứ.
Khoảng 10g30, mọi việc kết thúc, và những người hành hương dần dần giải tán, vui mừng vì đã được tham gia vào một biểu dương tôn vinh Đức Mẹ như vậy.
Người ta nghe thấy lặp đi lặp lại các các nhóm hành hương: "Tôi hoàn toàn thỏa mãn ước nguyện, và nếu chết ngay bây giờ, tâm hồn và tâm trí tôi cũng sẽ được bình an."
Chính xác thì có bao nhiêu người hành hương đã đến La Vang vào các ngày 3, 4 và 5 tháng Tám? Người viết bản báo cáo về sự kiện này ước tính con số là ít nhất 10.000 người, trong khi những người khác lại đưa ra con số cao hơn. Con số chính xác không quá quan trọng; điều chắc chắn, đó là số lượng người hành hương đang gia tăng qua mỗi kỳ hành hương, và danh hiệu Đức Mẹ La Vang ngày càng trở nên nổi tiếng khắp các Miền Truyền giáo thuộc nhóm Đàng Trong.
Ước gì lòng sùng kính Đức Mẹ La Vang củng cố đức tin cho những tâm hồn mới được tái sinh và, qua việc thực hành trọn hảo hơn mọi nhân đức Kitô giáo, cho cả những ai vẫn kiên trì giữ vững đức tin qua nhiều thế hệ tổ tiên!
[…]
------------------------------------
Tý Linh chuyển ngữ
