Tại Paris, vào tối thứ Tư, ngày 15/7, Quốc hội Pháp cuối cùng đã thông qua dự luật thiết lập quyền được trợ tử. Một bản văn mà Giáo hội đã phản đối trong suốt bốn năm tranh luận, khẳng định rằng một người anh em không thể gây ra cái chết cho các anh em khác.
Biểu tình phản đối dự luật về giai đoạn cuối đời, diễn ra bên ngoài Quốc hội Pháp vào thứ Tư, ngày 15/7/2026.
Vào tối thứ Tư, ngay sau khi đạo luật cho phép quyền được trợ tử chính thức được thông qua, Giáo hội tại Pháp đã bày tỏ sự tiếc nuối trước chọn lựa đoạn tuyệt với truyền thống chăm sóc lâu đời mà ơn gọi của nó là xoa dịu nỗi đau và đồng hành cùng mỗi cá nhân cho đến khi kết thúc tự nhiên cuộc sống. Các Giám mục nhấn mạnh sự tham gia của mình vào tiến trình đối thoại xoay quanh vấn đề này trong suốt bốn năm qua, đồng thời nêu bật kinh nghiệm hàng thế kỷ của Giáo hội trong việc chăm sóc người bệnh, người sắp qua đời và gia đình họ. Các ngài tin rằng tác động của đạo luật này sẽ thay đổi mối tương quan với tình trạng dễ bị tổn thương, tuổi già, khuyết tật hoặc bệnh tật. Tuy nhiên, các ngài không hề bỏ cuộc; các ngài khẳng định rằng câu chuyện này vẫn chưa kết thúc và vẫn còn khả kháng nghị phản đối đạo luật. Dưới đây là cuộc phỏng vấn với Đức cha Mathieu Rougé, Giám mục giáo phận Nanterre kiêm phát ngôn viên của Hội đồng Giám mục Pháp về các vấn đề liên quan đến giai đoạn cuối đời.
Vatican News: Thưa Đức cha Matthieu Rougé, liên quan đến điều khoản về lương tâm, nó được áp dụng như thế nào đối với các cơ sở Công giáo?
Đức cha Mathieu Rougé: Luật được thông qua có quy định về điều khoản lương tâm dành cho các bác sĩ. Tuy nhiên, thật đáng tiếc là luật không quy định điều khoản lương tâm dành cho các dược sĩ, những người - trong trường hợp trợ tử tại nhà – dù muốn hay không sẽ đóng vai trò là nơi cung cấp sản phẩm gây chết người. Trái lại, điểm đáng lo ngại nhất, ngoài việc cho phép hỗ trợ an tử, đó là các cơ sở có hiến chương đạo đức hoặc lịch sử tín ngưỡng phản đối việc thực hành an tử sẽ bị buộc phải tiếp nhận nó vào cơ sở của mình. Đây không phải là vấn đề điều khoản lương tâm, bởi vì lương tâm thuộc về cá nhân. Đây là vấn đề điều khoản của cơ sở.
Về điểm này, chính phủ từng đưa ra một vài đảm bảo với Hội đồng Giám mục Pháp mà hiện nay vẫn chưa được giữ. Đang có nhiều lo ngại trong các cơ sở dòng tu hoặc có nguồn gốc dòng tu. Tôi đặc biệt nghĩ đến Dòng Tiều Muội Người Nghèo cũng như Dòng Nữ tu Thánh Tôma xứ Villeneuve, vị thánh bảo trợ cho các bệnh viện phụ sản Công giáo. Cũng có những cơ sở như Jeanne Garnier ở Paris. Cần phải thực sự hy vọng rằng trong những tuần tới, các kháng nghị khác nhau sẽ cho phép thiết lập cách hiệu quả một "điều khoản thể chế", để các cơ sở, vốn có quá khư, hiện tại hoặc hiến chương đạo đức phản đối hành vi cố ý gây ra cái chết, có thể kiên trì trong sứ mạng và đạo đức của mình.
Vatican News: Đâu có thể là diễn từ của Giáo hội Pháp ngày nay?
Đức cha Mathieu Rougé: Vào thứ Tư, ngày 15/7, Hội đồng Giám mục đã đưa ra một thông cáo, được ký bởi Chủ tịch và hai phó Chủ tịch Hội đồng, bày tỏ cả nỗi buồn lẫn mối quan ngại của chúng tôi. Với loại hình luật pháp này, người ta không thể lường hết được tất cả những hệ quả đối với tình huynh đệ, đời sống trong xã hội và việc mở rộng dần các tiêu chí. Do đó, cần phải hết sức cảnh giác. Giờ đây, vấn đề là tiến bước, nhất là bằng cách bảo vệ quyền tự do hữu hiệu của các cơ sở, sự tôn trọng đối với hiến chương đạo đức của họ, đồng thời khuyến khích và theo dõi sát sao mọi kháng nghị mà tôi đã đề cập.
Vatican News: Có những con người sống trong hoàn cảnh cô đơn, yếu đuối và dễ bị tổn thương, bị cô lập, đơn độc và không thể được đồng hành. Đứng trước một vấn đề cơ bản về sự sự sống con người, những người này thấy mình đơn độc khi đối diện với một chọn lựa vào giai đoạn cuối đời: sống hay chết…
Đức cha Mathieu Rougé: Phản ứng của người Kitô hữu trước việc thông qua một đạo luật như thế này không chỉ dừng lại ở sự phản đối về mặt luân lý, mà còn đòi hỏi sự cam kết dấn thân. Đó là lý do tại sao, trong thông cáo mà chúng tôi đưa ra vào tối thứ Tư cũng như qua các phát biểu công khai của người này hay người kia, ngay trước việc bỏ phiếu, nhưng còn sau cuộc bỏ phiếu, chúng tôi khuyến khích tối đa các Kitô hữu hãy dấn thân mạnh mẽ hơn nữa bên cạnh những người mong manh, cô đơn hoặc đang sống trong hoàn cảnh bấp bênh. Trước tiên, chính qua tinh thần huynh đệ chủ động mà chúng tôi sẽ trả lời cho mong muốn chấm dứt sự sống, một mong muốn đôi khi nảy sinh trong lòng những người đang ở trong hoàn cảnh khó khăn to lớn và sự cô lập lớn lao. Phản ứng của chúng tôi không chỉ thuộc một tâm thế luân lý, về căn bản nó là sự cam kết dấn thân huynh đệ. Đó chính xác là điều mà chúng tôi muốn nói. Mong sao các Kitô hữu tại Pháp, vượt lên trên khuôn khổ pháp lý vốn chỉ đơn thuần là pháp lý, sẽ luôn dấn thân hơn nữa vào con đường tình huynh đệ. Chính điều này sẽ cho phép chúng ta ngăn chặn không cho việc cố ý gây ra cái chết chiếm một vị trí quá mức trong đất nước của chúng ta.
Vatican News: Trong hai tháng nữa, nước Pháp sẽ đón chuyến thăm của Đức Giáo hoàng Lêô XIV. Đức Cha kỳ vọng Đức Giáo hoàng sẽ nói gì về vấn đề này?
Đức cha Mathieu Rougé: Khi đó, tôi tin chắc rằng Đức Giáo hoàng sẽ nói với chúng ta những điều rất quan trọng trong nhiều lĩnh vực, và đặc biệt là về vấn đề này. Gần đây, ngài đã có những phát biểu rất mạnh mẽ tại Rôma cũng như ở Tây Ban Nha.
Trong những ngày gần đây, tôi đã trích dẫn nhiều lần một câu nói rất mạnh mẽ từ thông điệp Magnifica Humanitas của ngài, trong đó ngài tuyên bố rằng quyền đầu tiên, vốn quyết định mọi quyền khác, chính là quyền được sống, và khi việc an tử được biểu quyết thông qua, thì quyền được sống này sẽ bị tổn hại nghiêm trọng. Tôi cũng đang nghĩ đến Thư Samaritanus Bonus năm 2020 của Tòa Thánh, một văn kiện rất quan trọng về vấn đề này. Vì vậy, tôi tin chắc rằng Đức Giáo hoàng sẽ nói những điều mạnh mẽ, vừa với các Kitô hữu, để giúp họ dấn thân bên cạnh những người mong manh, nhưng còn vừa tới toàn xã hội chúng tôi. Tất nhiên, chúng tôi mong muốn được đón tiếp ngài trong một bối cảnh pháp lý thuận lợi hơn, nhưng những lời của ngài, về vấn đề này cũng như nhiều vấn đề khác, sẽ rất quý giá đối với chúng tôi, và chúng tôi đang rất nôn nóng mong chờ ngài.
---------------------------------------------------
Tý Linh chuyển ngữ
(nguồn: Jean-Charles Putzolu - Vatican News)
_1784183219.jpg)
