Đức Giáo hoàng Lêô XIV sẽ thực hiện chuyến tông du đến Pháp từ ngày 25 đến 28 tháng Chín. Đây là chuyến tông du lần thứ năm của ngài. Khi Văn phòng Báo chí Tòa Thánh xác nhận chuyến đi nước ngoài này của Người kế vị Thánh Phêrô, Đức Hồng y Jean-Marc Aveline, Tổng Giám mục Marseille và Chủ tịch Hội đồng Giám mục Pháp, đã chia sẻ những ấn tượng của mình.
“Một niềm vui lớn lao” cho Giáo hội, cho nước Pháp, cho các tín hữu Công giáo của Pháp. Một sự khích lệ dành cho một Giáo hội đang đối mặt với nhiều thách thức, nhưng quyết tâm đồng hành với sự hồi sinh của mối quan tâm tâm linh được ghi nhận qua sự gia tăng số lượng người dự tòng và sự năng động của các cuộc hành hương. Đó là cách mà Đức Tổng Giám mục giáo phận Marseille và Chủ tịch Hội đồng Giám mục Pháp hoan nghênh thông tin được Văn phòng Báo chí Tòa Thánh xác nhận về chuyến tông du của Đức Giáo hoàng Lêô XIV đến Pháp từ ngày 25 đến 28 tháng Chín. Đức Hồng y Jean-Marc Aveline, hiện đang hành hương đến Lourdes cùng giáo phận Marseille của mình, đã đồng ý trả lời các câu hỏi của chúng tôi.
Vatican News: ĐHY đón nhận thông báo về chuyến tông du này như thế nào?
ĐHY Aveline: Tôi đón nhận thông báo này với niềm vui lớn lao. Chúng tôi đã hy vọng điều này, chúng tôi đã mong chờ điều này, như tôi đã từng nói. Ngay từ khi ngài được gọi tên, chúng tôi đã thảo luận về cơ hội một chuyến thăm Pháp. Tôi đã có thể thấy ngài quan tâm như thế nào với dự án này. Ngài không bao giờ bỏ lỡ cơ hội gửi những lời động viên nhỏ đến các linh mục trong những sự kiện đặc biệt. Sau khi đã làm việc với ngài về vấn đề này nhiều lần, tôi nghĩ tôi có thể nói rằng ngài quan tâm đến đất nước chúng tôi, đến những gì nó cưu mang, đến lịch sử của nó, và đến cách nó đã tỏa sáng rực rỡ trong Giáo hội, trên toàn thế giới, thông qua nhiều nhân vật tốt đẹp, thánh thiện.
Đồng thời, Giáo hội tại Pháp ngày nay đang phải đối mặt với những thách thức, tất nhiên là những thách thức này cũng phổ biến ở các quốc gia khác, nhưng cũng có những đặc điểm riêng biệt. Đây là tin tuyệt vời, không chỉ đối với Giáo hội tại Pháp, mà còn đối với toàn thể đất nước chúng tôi.
Vatican News: Ngày 28 tháng Ba vừa qua, Đức Lêô XIV đã đến Monaco. Chúng ta đã thấy người Pháp rất quan tâm đến chuyến tông du này. Chính ĐHY đã đồng tế Thánh lễ tại Sân vận động Louis II. Người Công giáo ở Pháp kỳ vọng điều gì từ chuyến thăm của Đức Giáo hoàng Lêô XIV?
ĐHY Aveline: Các tín hữu Công giáo đang chờ đợi một chuyến viếng thăm của Đức Giáo hoàng (họ đã đến Marseille, Corsica và cả Monaco với số lượng lớn) bởi vì Giáo hội tại Pháp đang trải qua những tình huống rất tương phản. Một mặt, Giáo hội Pháp đang chứng kiến những điều rất tốt đẹp, với số lượng người trẻ ngày càng tăng khám phá ra Chúa Kitô và xin Giáo hội ban Bí tích Rửa Tội và Thêm Sứ. Hiện tại tôi đang ở Lộ Đức cùng với 1.500 người hành hương từ giáo phận Marseille, và trong số đó có nhiều người trẻ tuổi đã khám phá ra Chúa Kitô và đây là chuyến hành hương đầu tiên của họ. Cá nhân tôi rất ấn tượng trước những điều phi thường này, vốn đòi hỏi Giáo hội tại Pháp phải tự tổ chức để đáp ứng thách thức này.
Công nghị giáo tỉnh Île-de-France (diễn ra đến năm 2027 với chủ đề "Người dự tòng và người tân tòng, những viễn cảnh mới cho đời sống của Giáo hội chúng ta trong các giáo phận của chúng ta", ndlr), mà tôi hy vọng Đức Giáo hoàng sẽ có thể nói chuyện, là một trong những sáng kiến mà chúng tôi đang cố gắng thực hiện để đáp ứng thách thức này, vốn đặt ra vấn đề cả về đào tạo và đồng hành. Trong số những điều rất tốt đẹp này, chúng tôi cũng nhận thấy sự hồi sinh của các cuộc hành hương, tầm quan trọng ngày càng tăng của các đền thánh Đức Mẹ ở nước chúng tôi.
Mặt khác, có những vấn đề tế nhị hơn. Ví dụ, tôi thấy rằng ở các vùng nông thôn, cộng đồng Công giáo thường cao tuổi hơn. Chúng tôi cũng đã trải qua cuộc khủng hoảng về các vụ lạm dụng và tấn công tình dục trong Giáo hội. Chúng tôi đã vượt qua điều đó, và nó vẫn chưa kết thúc. Vẫn còn nhiều việc phải làm, nhiều sự tôn trọng cần được thể hiện. Đức Giáo hoàng nhận thức rõ tất cả những điều này. Vì vậy, ngài đến để lắng nghe chúng tôi, để khích lệ chúng tôi, và cũng để cho chúng tôi một lộ trình để chúng tôi có thể tiếp tục sứ mạng của mình trong sự hiệp thông với Giáo hội hoàn vũ. Tất cả những điều này rất quan trọng, và tôi nghĩ rằng bốn tháng chúng tôi có từ nay đến cuối tháng Chín sẽ không phải là quá nhiều để chuẩn bị cho chuyến thăm này.
Vatican News: Thưa Đức Hồng y, ĐHY đã đề cập đến những khó khăn mà Giáo hội tại Pháp đang phải đối mặt. ĐHY có xem chuyến thăm này như một sự khích lệ cho tất cả những công việc đã được thực hiện cho đến nay không?
ĐHY Aveline: Vâng. Tôi thấy điều đó trong nhiều thời điểm mà tôi đã có thể tự mình chuẩn bị cho chuyến thăm này, cùng với Đức Giáo hoàng. Chính trong tinh thần đó mà chúng tôi đã bắt đầu làm việc. Chúng tôi sẽ tiếp tục làm như vậy, nhưng tôi tin rằng điều quan trọng là Giáo hội tại Pháp cũng cần nắm bắt ân sủng được ban cho khi được đón tiếp Người kế vị Thánh Phêrô. Chúng tôi phải chuẩn bị cho chính mình. Chúng tôi phải để cho Chúa Thánh Thần tràn ngập tâm hồn mình, để chúng tôi có thể mở lòng đón nhận những gì chuyến thăm của Đức Giáo hoàng sẽ mang đến cho chúng tôi, qua lời nói và thông điệp của ngài. Chúng tôi cũng phải chuẩn bị để có thể giải thích rõ ràng cho ngài những gì chúng tôi đang sống, để ngài có thể trao cho chúng tôi một lộ trình cho những năm tới.
Vatican News: Tòa Thánh vẫn chưa công bố chương trình cho chuyến thăm này. Tuy nhiên, trong một thông cáo trước đó, Giáo hội tại Pháp cho biết đang chờ đón Đức Giáo hoàng cả ở Paris và Lộ Đức...
ĐHY Aveline: Vâng, đó là điều được nghĩ đến. Việc Đức Giáo hoàng đến Paris rất quan trọng. Ngài cũng sẽ đến thăm trụ sở UNESCO và dự kiến sẽ đến Lộ Đức, một chặng quan trọng khác. Vẫn còn rất ít chỗ trong lịch trình của ngài, chúng tôi sẽ xem xét việc tổ chức như thế nào. Các chuyến thăm sơ bộ sẽ được thực hiện trong thời gian ngắn tới. Điều này sẽ giúp chúng tôi có cái nhìn rõ ràng hơn về khả năng thực hiện các cuộc gặp gỡ khác. Đừng quên rằng chuyến tông du này rất ngắn, diễn ra từ ngày 25 đến 28 tháng Chín. Sau đó, chắc chắn Đức Giáo hoàng sẽ có những cơ hội khác để đến Pháp, nếu Chúa ban cho ngài sống lâu và sức khỏe.
Vatican News: Một bài phát biểu dự kiến sẽ được trình bày tại trụ sở của UNESCO, Tổ chức Giáo dục, Khoa học và Văn hóa của Liên Hợp Quốc. Trong năm đầu tiên của triều đại giáo hoàng, Đức Lêô XIV đã nhiều lần đề cập đến những chủ đề này, gợi lên tính chất cơ bản của giáo dục, sự bổ sung giữa khoa học và đức tin, và coi văn hóa như một cầu nối dẫn đến hòa bình…
ĐHY Aveline: Cuộc gặp gỡ dự kiến tại UNESCO này phản ánh những chủ đề chồng chéo quan trọng đối với Giáo hội. Về mối liên hệ giữa đức tin và lý trí, Đức Giáo hoàng Bênêđíctô XVI đã khuyến khích chúng tôi nỗ lực theo hướng này trong chuyến thăm Pháp của ngài (12-15 tháng 9 năm 2008, ndlr). UNESCO cũng liên quan đến giáo dục. Giáo hội tại Pháp đã quyết định tập trung vào chủ đề giáo dục trong ba năm vì nó liên quan đến nhiều chủ đề khác, đặc biệt là chủ đề gia đình. Đây là một chủ đề rất quan trọng không chỉ đối với Giáo hội, mà còn đối với xã hội Pháp.
Cách thức tiến hành mà chúng tôi đã thực hiện, và tôi đã có cơ hội giải thích với Đức Giáo hoàng, là vừa nhìn xem đâu là những kho tàng của Giáo hội, đặc biệt là qua nhiều dòng tu giáo dục của Giáo hội, như dòng Don Bosco và những dòng khác, mà chúng tôi phải coi là chung. Và rồi, cũng phải đọc lại những gì chúng tôi đã làm với những trực giác này, những điều mà chúng tôi còn cần phải cải thiện. Chúng tôi còn rất nhiều việc phải làm. Các thức tiến hành của chúng tôi mong muốn đề xuất cho các bên liên quan khác trong lĩnh vực giáo dục, vốn không chia sẻ đức tin Kitô giáo, có thể ngồi lại với nhau và thảo luận về những thách thức mà giới giáo dục đang phải đối mặt ngày nay. UNESCO đại diện cho một chặng quan trọng, vì tổ chức này quy tụ khoa học, văn hóa và giáo dục trong cùng một thể chế quốc tế, vào thời điểm mà các yếu tố của luật pháp quốc tế cần được khẳng định lại.
Vatican News: Tháng Chín tới, Pháp sẽ chào đón chuyến tông du thứ năm của Đức Giáo hoàng Lêô XIV, và là chuyến tông du thứ ba của ngài đến châu Âu, một lục địa đang trải qua một thời kỳ hỗn loạn và có lẽ là bước ngoặt trong lịch sử. Thông điệp nào từ Đức Giáo hoàng Lêô XIV được mong đợi dành cho châu Âu?
ĐHY Aveline: Chúng tôi sẽ lắng nghe những gì ngài muốn nói với châu Âu. Chuyến thăm một quốc gia vừa là thông điệp của Đức Giáo hoàng gửi đến Giáo hội tại quốc gia đó và người dân nơi đó, vừa là thông điệp gửi đến Giáo hội toàn cầu và đến những người thiện chí trên khắp thế giới. Tại Pháp, chúng tôi đã chịu ghi dấu bởi các cuộc chiến tranh ở châu Âu, và chúng tôi cũng đã bị ghi dấu bởi sức mạnh phi thường của sự hòa giải như một phương tiện hòa bình, sau những thiệt hại nặng nề do các cuộc chiến tranh liên tiếp gây ra.
Hoàn cảnh này, xảy ra ở châu Âu thế kỷ XX, với những tội ác tồi tệ nhất, đã không ngăn cản quá trình hòa giải có thể phát triển. Tiếp đến, quá trình này thậm chí còn là nguồn gốc của một dự án kinh tế và chính trị được ủng hộ bởi các nhân vật Kitô giáo như Alcide De Gasperi, Konrad Adenauer và Robert Schuman ở Pháp. Trực giác Kitô giáo đã cho phép sự hòa giải giữa các dân tộc từng nhiều lần gây chiến với nhau trở thành động lực thúc đẩy việc xây dựng một dự án chính trị, ngay cả khi dự án chính trị này không phải lúc nào cũng đáp ứng được trực giác đã cưu mang nó. Ngày nay, trong bối cảnh hiện tại, điều quan trọng là phải nỗ lực vì hòa bình, dựa trên kinh nghiệm từ châu Âu, không phải là kinh nghiệm duy nhất, nhưng rất quan trọng, và nhấn mạnh sức mạnh của sự hòa giải để xây dựng hòa bình trên toàn thế giới.
--------------------------------------------------------
Tý Linh chuyển ngữ
(nguồn Jean-Charles Putzolu – Vatican News)
