Đức Giáo hoàng Lêô XIV đã đến thăm Đại học Công giáo Uruguay tại Montevideo, đồng thời kêu gọi tất cả những ai tham gia vào lĩnh vực giáo dục hãy từ bỏ cám dỗ coi thường người khác, thay vào đó hãy lắng nghe bằng sự tôn trọng.
Trong ngày thứ hai của chuyến tông du Uruguay, Đức Lêô XIV đã có cuộc gặp gỡ với cộng đồng giáo dục tại Đại học Công giáo Uruguay.
Trong bài phát biểu của mình, ngài nhắc lại rằng thánh Giáo hoàng Gioan Phaolô II đã từng đến thăm cơ sở này cách đây hơn 38 năm, không lâu sau khi trường được thành lập theo hình thức hiện nay.
Đức Giáo hoàng đã gửi lời cảm ơn đến tất cả những ai tham gia vào công cuộc giáo dục Công giáo vì sự kiên trì của họ trong việc loan báo Tin Mừng, điều “làm cho mọi sự trở nên mới mẻ”.
Ngài cho biết, mục tiêu của sứ mạng mục vụ trong giáo dục là để học sinh, giáo viên và các nhà quản lý nhà trường có thể lắng nghe, nhìn thấy, nếm trải, chạm vào và cảm nhận Tin Mừng, qua đó để Tin Mừng soi sáng các giác quan của họ, để mọi người có thể nhận thức trọn vẹn “phẩm giá bất khả nhượng” của chính mình với tư cách là những nhân vị.
Đức Thánh Cha nhấn mạnh rằng xã hội cần vượt qua khuynh hướng nhị nguyên, vốn coi cơ thể chỉ như một vật thể có thể tùy ý loại bỏ, bởi vì con người, “dù được tạo thành bởi thân xác và linh hồn, vẫn là một”.
Tiếp đó, ngài đi sâu phân tích cách thức mà năm giác quan có thể giúp chúng ta tái khám phá vẻ đẹp của Tin Mừng cũng như sự cao quý trong nhân tính chúng ta.
Theo ngài, thị giác mở tâm hồn chúng ta hướng tới sự chiêm niệm, tức là nhìn ngắm một cách chăm chú, thậm chí với lòng kinh ngạc, vào cả những thực tại vật chất lẫn tâm linh.
Ngài nói: “Việc chiêm ngắm công trình tạo dựng và gặp gỡ Thiên Chúa giúp chúng ta nhận thức được vị trí của mình trong kế hoạch của Ngài, cũng như trách nhiệm của mỗi cá nhân và của cả cộng đồng trong việc gìn giữ sự hài hòa nguyên thủy”.
Đức Giáo hoàng chia sẻ thêm, xúc giác gợi nhắc nhân loại về bổn phận vun trồng trái đất để mang lại hoa trái.
Tuy nhiên, ngài bày tỏ nỗi buồn khi cho rằng bàn tay con người cũng có khả năng gây ra chiến tranh, điều mà ngài gọi là “công trình tồi tệ nhất của nhân loại”.
Thế nhưng, ngài nói thêm, những ai cảm nhận được vòng tay ôm ấp của người Cha nhân từ, chắc chắn sẽ trở thành những người kiến tạo hòa bình.
Tiếp đó, Đức Giáo hoàng Lêô chuyển sang nói về vị giác. Ngài cho rằng vị giác không chỉ giới hạn ở các hương vị, mà còn gợi mở về “sự khôn ngoan nảy sinh từ việc trải nghiệm, suy ngẫm và thưởng thức”.
Ngài khuyến khích các trường học và đại học hãy “sử dụng công nghệ và trí tuệ nhân tạo một cách khôn ngoan, đặt con người lên trên thuật toán, đồng thời kết hợp hài hòa giữa trí tuệ về mặt kỹ thuật, cảm xúc, xã hội, tâm linh và sinh thái.”
Thông qua khứu giác, Đức Thánh Cha nhắc lại lời của thánh Augustinô rằng “danh tiếng tốt tựa như một hương thơm dịu ngọt.”
Ngài nói: “Tuy nhiên, ngày nay, danh tiếng của con người liên tục bị tấn công, đến mức việc loại bỏ, khước từ và hạ thấp người khác đã trở thành một thứ mùi hôi thối mà khứu giác của chúng ta dần dần trở nên quen thuộc.”
Đức Lêô cho biết các trường học Công giáo phải chống lại tiến trình phi nhân hóa, trong đó các hệ thống tính toán được coi là “thông minh”, trong khi phẩm giá bất khả xâm phạm của con người lại không được nhìn nhận, đặc biệt là khi năng suất lao động bị sụt giảm.
Cuối cùng, Đức Giáo hoàng đề cập đến giác quan thính giác cùng tầm quan trọng của sự phân định gắn liền với nó.
Ngài nói: “Những ai biết lắng nghe sẽ nhìn nhận người khác như một phúc lành, chứ không phải như một mối đe dọa. Trong Thánh Kinh, việc lắng nghe Chúa được xem là hành vi của sự khôn ngoan, thận trọng và công bằng.”
Đức Giáo hoàng Lêô XIV kết luận rằng, nền giáo dục Công giáo phải thể hiện được ba đức tính này và đồng hành cùng Đức Kitô, Đấng là Đường, là Sự thật và là Sự sống.
Trước khi rời đi, Đức Giáo hoàng đã trò chuyện với các sinh viên đang tập trung tại sân trường đại học, khích lệ các bạn trẻ hãy sống với lòng nhiệt huyết và niềm vui.
Ngài chia sẻ: "Cha muốn bày tỏ với các con một mong ước sâu xa trong lòng mình. Cha hy vọng rằng mỗi ngày, các con đều tìm thấy được sự nhiệt huyết như ngày hôm nay, và các con sẽ trở thành tiếng nói mà Uruguay cần đến, để khám phá ra đức tin vào Thiên Chúa quan trọng như thế nào, sự sống con người quý giá biết bao, cũng như thấy được rằng cuộc đời của mỗi người trong các con đều vô cùng ý nghĩa."
Tý Linh
(theo Devin Watkins, Vatican News)
